W medycznym przyspieszaczu liniowym (linaku) wiązka elektronów jest przyspieszana, a następnie (dla trybu fotonowego) hamowana w tarczy, co prowadzi do powstania wysokoenergetycznej wiązki promieniowania X (fotonów). W praktyce klinicznej są to energie z zakresu kilku do kilkudziesięciu MeV, co odpowiada możliwości uzyskania odpowiedniej penetracji wiązki w tkankach i ukształtowania rozkładu dawki.
Odpowiedź "4 ÷ 25 MeV" jest zgodna z typowym przedziałem energii wiązek fotonowych spotykanych w radioterapii zewnętrznej: niższe energie są wykorzystywane dla płycej położonych obszarów, a wyższe dla głębiej położonych celów i większych pacjentów, przy jednoczesnym utrzymaniu akceptowalnej dawki skórnej i profilu dawki w głąb.
Dlaczego pozostałe zakresy są nieprawidłowe?
- "1 ÷ 3 MeV" jest zbyt niskie jak na typowe kliniczne wiązki fotonowe z linaka; takie wartości nie oddają standardowych energii używanych do teleterapii i kojarzą się raczej z innymi zastosowaniami lub zbyt małą penetracją w tkankach.
- "0,1 ÷ 0,5 MeV" odpowiada raczej energiom diagnostycznym (rzędu setek keV) niż terapeutycznym. To częsty błąd wynikający z przenoszenia skojarzeń z radiodiagnostyki na radioterapię.
- "50 ÷ 100 MeV" to zakres zdecydowanie zbyt wysoki dla standardowych wiązek fotonowych stosowanych klinicznie w typowych akceleratorach do teleterapii; taka odpowiedź wykorzystuje intuicję "wyższa energia = nowocześniej", ale nie pasuje do realiów klinicznych i typowych parametrów urządzeń.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawiają się wartości w keV (ułamki MeV) oraz wartości bardzo wysokie (dziesiątki–setki MeV), to najczęściej prawidłowy zakres dla wiązek terapeutycznych fotonowych z linaka znajduje się pośrodku: kilka–kilkadziesiąt MeV.
