Najpierw ustalamy, o ile zmieni się produkcja betonu. Skoro w minionym kwartale wykonano 95 000 m3, a w bieżącym kwartale produkcja ma się zmniejszyć o 25%, to spadek wynosi:
95 000 × 0,25 = 23 750 m3 (to jest mniej betonu).
Następnie trzeba przejść z "mniej betonu" na "mniej wody". Do tego służy norma z tabeli "Przeciętne normy zużycia wody dla robót budowlanych". Dla pozycji dotyczącej wykonania betonu plastycznego norma wynosi 3,00 m3 wody na 1 m3 betonu. Oznacza to zależność proporcjonalną: jeżeli betonu jest mniej o 1 m3, to wody potrzeba mniej o 3,00 m3.
Zatem zmiana zużycia wody to:
23 750 × 3,00 = 71 250 m3.
Wynik interpretujemy jako spadek, bo produkcja się zmniejsza, a norma jest stała. Dlatego poprawne jest stwierdzenie "Zmaleje o 71 250 m3".
- Odpowiedzi z wartością 23 750 m3 to typowy błąd zatrzymania się na wyniku pośrednim (spadek betonu, a nie spadek wody).
- Odpowiedzi "Wzrośnie…" mają zły kierunek zmiany: przy mniejszej produkcji zużycie wody nie może rosnąć, jeśli współczynnik normy pozostaje taki sam.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, jaka wielkość jest pytana (tu: zużycie wody) i czy trzeba użyć współczynnika z tabeli do przeliczenia.