KWALIFIKACJA MED2 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 35.
W ocenie stanu higieny jamy ustnej wskaźnikiem Pl.I kryterium 1 oznacza
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Kryterium 1 w wskaźniku płytki (Pl.I) opisuje bardzo małą ilość płytki: cienki film, którego nie widać gołym okiem, ale można go wykryć po przetarciu/brzegowym badaniu zgłębnikiem. Opisy "widoczne gołym okiem" lub "powyżej 1/3 korony" dotyczą większego nagromadzenia albo innej skali oceny.

Pełne wyjaśnienie:

Wskaźniki oceny higieny jamy ustnej opisują ilość i widoczność płytki nazębnej. W kryterium 1 wskaźnika Pl.I chodzi o sytuację, gdy na powierzchni zęba znajduje się bardzo cienka warstwa płytki, która nie jest widoczna podczas zwykłej oceny wzrokowej, ale można ją stwierdzić instrumentem (np. zgłębnikiem) przesuwanym przy brzegu dziąsłowym lub po powierzchni zęba. To rozróżnienie jest kluczowe: kryterium 1 nie opisuje "czystego zęba", tylko minimalną, wykrywalną warstwę biofilmu.

Odpowiedź "cienką warstwę płytki, niewidoczną gołym okiem, a stwierdzoną zgłębnikiem." jest poprawna, bo zawiera dwa elementy diagnostyczne: brak widoczności oraz wykrycie narzędziem. W praktyce klinicznej odpowiada to wczesnemu lub niewielkiemu nagromadzeniu biofilmu.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe?

  • "pokrycie nalotem mniej niż 1/3 korony zęba." – to opis ilościowy odnoszący się do procentowego pokrycia korony, typowy dla innych wskaźników lub innych skal oceny. Nie oddaje kryterium opartego na wykryciu cienkiego filmu.
  • "umiarkowane nagromadzenie miękkich złogów, widoczne gołym okiem." – jeśli nalot jest widoczny bez użycia narzędzia, nie jest to minimalny film, tylko większe nagromadzenie odpowiadające wyższemu stopniowi.
  • "pokrycie nalotem powyżej 1/3 korony zęba." – analogicznie, jest to kryterium ilościowe i dotyczy bardziej zaawansowanego pokrycia, a nie subtelnej warstwy wykrywanej zgłębnikiem.

Wskazówka egzaminacyjna: w pytaniach o Pl.I zwracaj uwagę, czy kryterium mówi o widoczności oraz o sposobie detekcji (gołym okiem vs zgłębnik). To najczęstszy element rozstrzygający między niskimi a wyższymi wartościami wskaźnika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Kryterium 1 oznacza cienki film płytki nazębnej, który nie jest widoczny gołym okiem, ale można go wykryć badaniem instrumentem (np. zgłębnikiem) przy brzegu dziąsłowym lub na powierzchni zęba.
Najczęściej wykonuje się delikatne badanie przydziąsłowe zgłębnikiem lub ocenia powierzchnię po przetarciu. Dodatkowo można użyć preparatów wybarwiających, które uwidaczniają biofilm. W kryterium 1 kluczowe jest, że sama obserwacja wzrokowa nie wystarcza.
Progi typu "mniej niż 1/3" opisują procentowe pokrycie korony nalotem, co jest typowe dla innych wskaźników. W Pl.I kryterium 1 ma charakter opisowy i wiąże się z widocznością oraz możliwością wykrycia płytki instrumentem, a nie z dokładnym ułamkiem korony.
Jeśli nalot jest widoczny gołym okiem, to nie jest to minimalny film opisany w kryterium 1. Kryterium 1 dotyczy płytki tak cienkiej, że widoczna staje się dopiero po badaniu narzędziem lub po zastosowaniu metod uwidaczniających.
To zależy od przyjętego protokołu badania w gabinecie lub na zajęciach. Często ocenia się wybrane zęby wskaźnikowe albo wszystkie zęby, aby uzyskać pełniejszy obraz higieny. Na egzaminie najważniejsze jest rozumienie kryteriów poszczególnych stopni.
Najczęstsze pomyłki to: mieszanie różnych wskaźników (opisowych i procentowych), ignorowanie informacji o wykryciu zgłębnikiem oraz wybieranie odpowiedzi sugerujących większe nagromadzenie, bo są łatwiejsze do wyobrażenia (np. "widoczne gołym okiem").
Nawet cienki film biofilmu ma znaczenie, bo może podtrzymywać stan zapalny dziąseł i sprzyjać próchnicy. Wykrycie minimalnej płytki pomaga wcześnie wychwycić braki w higienie i dobrać precyzyjne zalecenia (np. poprawa techniki szczotkowania przy szyjkach).
Nie zawsze są konieczne, ale są bardzo pomocne dydaktycznie i motywują pacjenta. W Pl.I kryterium 1 podkreśla się wykrywalność instrumentem, jednak wybarwianie może potwierdzić obecność biofilmu, zwłaszcza gdy pacjent twierdzi, że "zęby są czyste".
Najczęściej wykonuje się ją na początku wizyty kontrolnej (przed instruktażem), aby ocenić aktualny stan higieny, a następnie po okresie zaleceń (na kolejnej wizycie), by sprawdzić postęp. Ważna jest powtarzalność warunków oceny.
Ucz się kryteriów stopni w formie krótkich skojarzeń: "niewidoczne, ale wykrywalne" dla kryterium 1 oraz "widoczne gołym okiem" dla wyższych stopni. Pomagają też ćwiczenia na zdjęciach klinicznych i praca z preparatami wybarwiającymi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Kryterium 1 w wskaźniku płytki (pl.I) opisuje bardzo małą ilość płytki: cienki film, którego nie widać gołym okiem, ale można go wykryć po przetarciu/brzegowym badaniu zgłębnikiem."

Źródła:

  • Silness J., Löe H., "Periodontal Disease in Pregnancy. II. Correlation between Oral Hygiene and Periodontal Condition", Acta Odontologica Scandinavica, 1964 (opis Plaque Index i kryteriów oceny)
  • Newman M.G., Takei H.H., Klokkevold P.R., Carranza F.A., "Carranza's Clinical Periodontology", rozdziały dotyczące indeksów płytki i oceny higieny jamy ustnej (editions vary; section on dental indices)
  • Lindhe J., Lang N.P., Karring T. (red.), "Clinical Periodontology and Implant Dentistry", część dotycząca oceny klinicznej i wskaźników higieny (rozdziały o plaque indices)

Materiały:

  • Podręczniki periodontologii i profilaktyki stomatologicznej omawiające wskaźniki płytki
  • Materiały dydaktyczne z zakresu indeksów higieny jamy ustnej (skale, kryteria, przykłady)
  • Ćwiczenia kliniczne: ocena płytki na modelach i u pacjentów z użyciem zgłębnika i wybarwiania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego