KWALIFIKACJA GIW13 - STYCZEŃ 2017

PYTANIE NR 30.
W otworze wiertniczym znajduje się techniczna kolumna rur okładzinowych o średnicy 95/8", grubości ścianki 10,03 mm i długości 1000 m oraz kolumna rur eksploatacyjnych o średnicy 65/8" i długości 1500 m. Na podstawie informacji zawartych w przedstawionej tabeli oblicz, ile zaczynu cementowego należy wtłoczyć do przestrzeni międzyrurowej.
Ilustracja przedstawia tabelę techniczną zatytułowaną 'Pojemności przestrzeni międzyrurowych, l/m'.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Z tabeli pojemności przestrzeni międzyrurowych dla układu 9 5/8" (ścianka 10,03 mm) oraz rury wewnętrznej 6 5/8" odczytuje się 17,21 l/m.
Przestrzeń pierścieniowa istnieje na długości kolumny zewnętrznej 1000 m, więc: 17,21 l/m × 1000 m = 17 210 l = 17,210 m3.

Pełne wyjaśnienie:

Obliczenie ilości zaczynu cementowego do wtłoczenia do przestrzeni międzyrurowej wykonuje się na podstawie pojemności jednostkowej (zwykle podawanej w l/m) oraz długości odcinka, na którym rzeczywiście występuje pierścień między dwiema kolumnami rur.

Krok 1: wybór właściwej wartości z tabeli.
W tabeli "Pojemności przestrzeni międzyrurowych, l/m" należy znaleźć przecięcie:

  • kolumny dla rury zewnętrznej 9 5/8" o grubości ścianki 10,03 mm oraz
  • wiersza dla rury wewnętrznej 6 5/8".
Z tego pola odczytuje się wartość 17,21 l/m. Oznacza ona, że na każdy 1 metr długości przestrzeni pierścieniowej między tymi rurami przypada 17,21 litra objętości.

Krok 2: ustalenie długości cementowania.
Choć kolumna rur eksploatacyjnych ma długość 1500 m, to przestrzeń międzyrurowa (pomiędzy tymi dwiema kolumnami) jest ograniczona długością kolumny zewnętrznej, czyli 1000 m. Poniżej końca rury zewnętrznej nie ma już pary "rura zewnętrzna – rura wewnętrzna", więc nie ma tej konkretnej przestrzeni do wypełnienia zaczynem.

Krok 3: obliczenie objętości w litrach i przeliczenie na m³.

  • Objętość w litrach: 17,21 l/m × 1000 m = 17 210 l
  • Przeliczenie na metry sześcienne: 17 210 l ÷ 1000 = 17,210 m3

Dlaczego pozostałe wyniki są niepoprawne?
Wynik 16,510 m3 odpowiada użyciu niewłaściwej kolumny z tabeli (innej grubości ścianki), czyli błędnemu odczytowi pojemności jednostkowej. Wyniki 24,765 m3 i 25,815 m3 wskazują typowe pomyłki: użycie złej długości odcinka (np. 1500 m) oraz/lub jednoczesne wzięcie błędnej wartości l/m. W zadaniach egzaminacyjnych najważniejsze jest konsekwentne pilnowanie: który wariant tabeli wybrać i na jakiej długości faktycznie istnieje dana przestrzeń międzyrurowa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To objętość przestrzeni pierścieniowej przypadająca na 1 metr długości odcinka między dwiema rurami. Gdy z tabeli odczytasz np. 17,21 l/m, to znaczy, że na każdy metr takiej przestrzeni potrzeba 17,21 litra zaczynu (lub płynu), a całkowitą objętość liczysz przez mnożenie przez długość.
Najpierw wybierz rurę zewnętrzną (średnica nominalna i właściwa grubość ścianki), potem w wierszach znajdź średnicę rury wewnętrznej. Wartość na przecięciu to pojemność w l/m. Pomyłki najczęściej wynikają z odczytu sąsiedniej kolumny (inna ścianka) lub złego wiersza.
Bo przestrzeń międzyrurowa istnieje tylko tam, gdzie jednocześnie występują obie kolumny. Jeśli rura wewnętrzna jest dłuższa, to poniżej końca rury zewnętrznej nie ma już tej pary rur, więc nie ma tej konkretnej przestrzeni pierścieniowej do wypełnienia zaczynem. Dlatego odcinek cementowania ogranicza zwykle kolumna zewnętrzna.
Stosuje się proste przeliczenie: 1000 l = 1 m³. Najpierw liczysz objętość w litrach: (l/m) × (m) = l. Potem dzielisz przez 1000, aby uzyskać m³. W zadaniach egzaminacyjnych warto zapisać jednostki przy każdym kroku, żeby nie zgubić przeliczenia.
Najczęstsze są: (1) użycie złej długości odcinka (np. długości rury wewnętrznej zamiast zewnętrznej), (2) odczyt wartości z niewłaściwej kolumny tabeli (inna grubość ścianki), (3) błąd jednostek – pominięcie dzielenia przez 1000 przy przejściu z litrów na m³, (4) zaokrąglanie w nieodpowiednim momencie.
Tak, bo tabele są zestawione dla konkretnych średnic nominalnych (często w calach) i odpowiadających im parametrów. W praktyce wiertniczej średnice typu 9 5/8" czy 6 5/8" są standardowym zapisem. Jeśli wybierzesz inną średnicę niż w zadaniu, pojemność l/m będzie inna i wynik objętości zaczynu wyjdzie błędny.
Grubość ścianki wpływa na średnicę wewnętrzną rury zewnętrznej, a więc na pole przekroju pierścienia między rurami. Dla tej samej średnicy nominalnej rury zewnętrznej różne ścianki dają różne wartości l/m w tabeli. Dlatego w zadaniu trzeba wybrać dokładnie tę podkolumnę, która odpowiada podanej grubości ścianki.
Przestrzeń pierścieniowa (międzyrurowa) to obszar między zewnętrzną powierzchnią rury wewnętrznej a wewnętrzną powierzchnią rury zewnętrznej. Cementowanie wypełnia tę przestrzeń zaczynem, co pomaga w uszczelnieniu i izolacji stref geologicznych oraz stabilizacji konstrukcji otworu. To kluczowy etap bezpiecznego wykonania otworu.
Tabele stosuje się, gdy trzeba szybko i standardowo wyznaczyć objętości robocze dla typowych średnic i kombinacji rur (np. w programie cementowania). Liczenie z geometrii jest możliwe, ale wymaga znajomości dokładnych średnic wewnętrznych/zewnętrznych. Tabela upraszcza zadanie do odczytu l/m i mnożenia przez długość odcinka.
Zrób kontrolę jednostek i rzędu wielkości: jeśli masz około 17 l/m i odcinek 1000 m, to w litrach wyjdzie około 17 tysięcy litrów, czyli około 17 m³. Gdy wyjdzie np. 170 m³ lub 1,7 m³, to prawdopodobnie pomylono przeliczenie (×1000 lub ÷1000) albo długość odcinka.
info

Statystycznie 43% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Tabela z ilustracji egzaminacyjnej: "Pojemności przestrzeni międzyrurowych, l/m" (wartość 17,21 l/m dla 9 5/8"; ścianka 10,03 mm; rura wewnętrzna 6 5/8").

Materiały:

  • Tablice/wykresy pojemności przestrzeni międzyrurowych (l/m) stosowane w praktyce wiertniczej
  • Materiały dydaktyczne z technologii wierceń i cementowania otworów
  • Zestawy zadań rachunkowych: pojemności, objętości, przeliczenia jednostek

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego