KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 21.
W podziemnych zakładach górniczych zagrożenie wybuchem pyłu węglowego klasyfikuje się według
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klasyfikacja zagrożenia wybuchem pyłu węglowego w podziemnych zakładach górniczych jest dwuklasowa.
Przepisy przewidują dokładnie dwie klasy (A i B), a nie "kategorie" ani "stopnie". Pomyłki wynikają często z mylenia tego podziału z innymi klasyfikacjami zagrożeń w górnictwie.

Pełne wyjaśnienie:

W podziemnych zakładach górniczych zagrożenie wybuchem pyłu węglowego ma ściśle określoną, dwustopniową klasyfikację: wyróżnia się dwie klasy (oznaczane jako A i B). Taki podział służy temu, aby w sposób jednoznaczny przypisać dany pokład lub wyrobisko do poziomu ryzyka i dobrać adekwatne środki profilaktyki przeciwwybuchowej.

Odpowiedź "dwóch klas" jest poprawna, ponieważ system oceny zagrożenia pyłowego nie jest opisany jako "kategorie" ani jako "stopnie" i nie ma w nim trzech lub czterech poziomów. W praktyce istotą jest rozróżnienie, czy pył jest naturalnie zabezpieczony (np. przez odpowiednią zawartość wody/ części niepalnych), czy też wymaga stosowania dodatkowych zabezpieczeń organizacyjnych i technicznych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "trzech stopni" – "stopnie" są typową nazwą skali w innych obszarach oceny zagrożeń (np. gdy mówi się o stopniach zagrożenia dla innych zjawisk). W przypadku pyłu węglowego przepisy posługują się pojęciem klas, a liczba poziomów wynosi dwa.
  • "dwóch kategorii" – pojęcie "kategoria" bywa kojarzone z innymi klasyfikacjami w górnictwie (np. zagrożeniem metanowym). To klasyczny przykład pomyłki terminologicznej: podobny cel (ocena zagrożenia), ale inny system i inne nazewnictwo.
  • "czterech kategorii" – ta odpowiedź szczególnie kusi, bo "cztery kategorie" występują w innych zagrożeniach (np. metanowych). Jednak w odniesieniu do wybuchu pyłu węglowego obowiązuje podział na dwie klasy, więc "cztery" jest przeniesieniem wiedzy z innego tematu.

W nauce do egzaminu warto zapamiętać prostą regułę: pył węglowy = klasy A/B, natomiast "kategorie" pojawiają się przy innych zagrożeniach. To ogranicza ryzyko wyboru odpowiedzi na podstawie skojarzeń zamiast właściwej definicji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To dwie prawnie określone klasy zagrożenia wybuchem pyłu węglowego w kopalniach podziemnych. Klasa A dotyczy miejsc, gdzie pył jest uznany za naturalnie zabezpieczony, a klasa B – gdzie takiego zabezpieczenia nie ma i trzeba stosować dodatkowe środki przeciwwybuchowe.
Bo są to różne zagrożenia naturalne i mają różne systemy klasyfikacji. Metanowość bywa klasyfikowana "kategoriami", natomiast zagrożenie wybuchem pyłu węglowego jest klasyfikowane "klasami" (A i B). Mieszanie tych nazw to częsty błąd egzaminacyjny.
Najczęściej myli się pojęcia: "klasy" zastępuje się "kategoriami" albo "stopniami". Drugi typ pomyłki to przenoszenie liczby poziomów z innego tematu (np. wybór "czterech kategorii" przez skojarzenie z metanem), mimo że dla pyłu są tylko dwie klasy.
Szukaj słów "pył węglowy", "wybuch pyłu" lub "zagrożenie wybuchem pyłu". Jeśli temat dotyczy pyłu węglowego, prawidłowa odpowiedź będzie odnosiła się do "klas" (A/B), a nie do "kategorii". Metan w pytaniu to zwykle "metanowość" i wtedy pojawiają się "kategorie".
Stosuje się je wtedy, gdy wyrobisko/pokład zalicza się do klasy, w której pył nie jest uznany za naturalnie zabezpieczony. W praktyce oznacza to konieczność wdrażania rozwiązań ograniczających możliwość zapłonu i rozprzestrzenienia wybuchu, zgodnie z wymaganiami ruchu zakładu.
To sytuacja, w której właściwości pyłu (np. wynikające z obecności wody lub odpowiedniego udziału części niepalnych) ograniczają jego zdolność do tworzenia mieszaniny wybuchowej. W klasyfikacji zagrożenia pyłowego jest to kluczowe kryterium rozróżniające klasy.
"Stopnie" są często używane w ocenie innych zagrożeń lub w potocznym opisie ryzyka. W testach bywają celowo podawane jako odpowiedzi mylące, aby sprawdzić, czy zdający zna właściwe nazewnictwo. Dla pyłu węglowego prawidłowe jest "dwie klasy".
Klasyfikacja wpływa na dobór i zakres działań profilaktycznych: procedur utrzymania czystości, sposobów neutralizacji pyłu oraz rozwiązań przeciwwybuchowych. Dzięki temu środki ochronne są dostosowane do poziomu ryzyka w danym rejonie kopalni, a nie stosowane przypadkowo.
Informacja wynika z rozporządzenia dotyczącego zagrożeń naturalnych w zakładach górniczych, w części poświęconej zagrożeniu wybuchem pyłu węglowego. Wskazano tam wprost, że ustala się dwie klasy zagrożenia. Na egzaminie zwykle wystarczy pamiętać liczbę i nazwę podziału.
Pomaga skojarzenie: pyłklasy A/B, metankategorie. Warto też robić fiszki z nazwami klasyfikacji i ćwiczyć krótkie pytania o "liczbę poziomów" dla każdego zagrożenia osobno, bez mieszania terminów.
info

Około 62% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "Klasyfikacja zagrożenia wybuchem pyłu węglowego w podziemnych zakładach górniczych jest dwuklasowa.Przepisy przewidują dokładnie dwie klasy (A i B), a nie "kategorie" ani "stopnie"."

Źródła:

  • [ISAP] https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU20210001617/O/D20211617.pdf
  • Dziennik Ustaw – tekst jednolity Dz.U. 2021 poz. 1617 (publikacja aktu i treść § 18 ust. 1-2; odsyłacz przez ISAP): https://dziennikustaw.gov.pl/DU/2021/1617 (dostęp 2026-03-05)

Materiały:

  • Tekst rozporządzenia dotyczącego zagrożeń naturalnych w zakładach górniczych (część o pyle węglowym)
  • Materiały szkoleniowe zakładowe z profilaktyki przeciwpyłowej i przeciwwybuchowej
  • Podręczniki/kompendia z zakresu zagrożeń naturalnych w górnictwie podziemnym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego