KWALIFIKACJA ELE5 - TEST WIEDZY NR 10

PYTANIE NR 2.
W poniższej tabeli przedstawiono parametry charakteryzujące pole elektryczne i magnetyczne dla trzech różnych urządzeń (A, B, C).
Urządzenie Napięcie (V) Częstotliwość (Hz)
A 220 50
B 110 60
C 220 60
Które z urządzeń mają identyczne pola elektryczne, ale różne pola magnetyczne?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Identyczne pole elektryczne w uproszczeniu wiąże się z identycznym napięciem zasilania. W tabeli takie samo napięcie 220 V mają urządzenia A i C, więc ich pole elektryczne jest takie samo. Różna częstotliwość (50 Hz vs 60 Hz) może zmieniać prąd w obwodzie AC, a więc i pole magnetyczne, dlatego A i C spełniają warunek.

Pełne wyjaśnienie:

Pole elektryczne w typowych układach zasilania powstaje wskutek różnicy potencjałów między przewodnikami, czyli napięcia. W ujęciu modelowym (stosowanym w zadaniach testowych) przyjmuje się zależność proporcjonalną: E ∝ V. Dlatego urządzenia z tym samym napięciem zasilania mają "identyczne" pole elektryczne w sensie porównawczym.

W tabeli takie samo napięcie wynosi 220 V dla urządzeń A i C. Urządzenie B ma 110 V, więc jego pole elektryczne jest inne niż w urządzeniach zasilanych 220 V. To eliminuje pary zawierające B, jeśli warunek mówi o identycznym polu elektrycznym.

Pole magnetyczne jest generowane przez przepływ prądu. W obwodach prądu przemiennego wartość prądu zależy od impedancji, a ta może zależeć od częstotliwości. Dla elementów indukcyjnych istotna jest reaktancja indukcyjna opisana relacją XL = 2π f L. Zmiana częstotliwości (np. z 50 Hz na 60 Hz) zmienia reaktancję, a więc może zmienić prąd i w konsekwencji charakterystykę pola magnetycznego.

Dlatego urządzenia A (50 Hz) i C (60 Hz) mają ten sam "poziom" pola elektrycznego (to samo napięcie), ale mogą mieć różne pole magnetyczne (inna częstotliwość wpływająca na prąd). Odpowiedzi z parą A–B i B–C są niepoprawne, bo napięcia w tych parach są różne (220 V vs 110 V). Stwierdzenie, że wszystkie urządzenia mają różne pola elektryczne i magnetyczne, także jest niepoprawne, bo A i C mają identyczne napięcie, czyli w przyjętym modelu identyczne pole elektryczne.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
W zadaniach testowych zwykle przyjmuje się uproszczenie: jeśli urządzenia są zasilane tym samym napięciem, to w porównaniu mają "takie samo" pole elektryczne (E jest proporcjonalne do V). W praktyce wpływa też geometria i izolacja, ale w tym typie pytania kluczowe jest napięcie.
Pole magnetyczne zależy głównie od prądu. W prądzie przemiennym częstotliwość wpływa na impedancję (np. reaktancję indukcyjną), a więc na wartość prądu. Skoro prąd może się zmienić, to może zmienić się także pole magnetyczne wytwarzane przez urządzenie.
Najpierw porównaj napięcia. Para o identycznym napięciu spełnia warunek "identycznego pola elektrycznego" w przyjętym modelu. W tabeli trzeba wyszukać urządzenia z tą samą wartością V, a dopiero potem sprawdzić, czy mają różną częstotliwość.
W przedstawionych danych takie samo napięcie wynosi 220 V dla dwóch urządzeń. To właśnie one będą kandydatami do odpowiedzi o identycznym polu elektrycznym. Urządzenie z 110 V nie pasuje do pary "identyczne pole elektryczne" z urządzeniem 220 V.
Nie zawsze. Fizycznie natężenie pola elektrycznego zależy również od geometrii układu (odległości między przewodnikami, kształtu elektrod) i warunków izolacji. Jednak w typowych zadaniach egzaminacyjnych stosuje się uproszczenie porównawcze: większe napięcie oznacza silniejsze pole.
Bezpośrednio pole magnetyczne jest związane z prądem. Częstotliwość jest ważna pośrednio: zmienia reaktancję i impedancję obwodu AC, co może zmieniać prąd. Dlatego częstotliwość bywa traktowana jako czynnik różnicujący pole magnetyczne, ale przez wpływ na prąd.
Typowe pomyłki to: branie częstotliwości jako wyznacznika pola elektrycznego, ignorowanie napięcia przy ocenie pola E oraz wybór pary z różnymi napięciami. Częsty jest też skrót myślowy, że "jak cokolwiek inne, to oba pola inne", bez sprawdzenia wspólnego napięcia.
Mają to samo napięcie, więc w modelu porównawczym pole elektryczne jest takie samo. Różnią się jednak częstotliwością zasilania, co może zmieniać impedancję i prąd pracy. A skoro pole magnetyczne jest generowane przez prąd, to jego charakterystyka może być inna.
Przy doborze i eksploatacji urządzeń zasilanych elektrycznie w obiektach (np. detektory gazu, automatyka, zasilacze, wentylacja) trzeba rozumieć parametry sieci i skutki ich zmiany. Niewłaściwe V/Hz może powodować nieprawidłową pracę lub zagrożenia eksploatacyjne.
Utrwal trzy powiązania: napięcie → pole elektryczne, prąd → pole magnetyczne, częstotliwość AC → impedancja/reaktancja → prąd. Ćwicz na krótkich tabelach z parametrami V/Hz i ucz się najpierw identyfikować wspólne wartości, a potem różnice.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Identyczne pole elektryczne w uproszczeniu wiąże się z identycznym napięciem zasilania."

Źródła:

  • David J. Griffiths, "Introduction to Electrodynamics", rozdziały o polu elektrycznym i magnetycznym (zależności E od potencjału oraz B od prądu), wydania akademickie
  • Halliday, Resnick, Walker, "Podstawy fizyki" (Fundamentals of Physics), tom dotyczący elektryczności i magnetyzmu oraz prądu przemiennego, rozdziały o polach i obwodach AC

Materiały:

  • Podręczniki z fizyki/elektrotechniki omawiające pola E i B oraz prąd przemienny
  • Materiały dydaktyczne z podstaw elektrotechniki: impedancja, reaktancja, zależności w obwodach AC
  • Zadania ćwiczeniowe z interpretacji parametrów zasilania (V/Hz) i ich skutków dla pracy urządzeń

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego