KWALIFIKACJA EKA7 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 28.
W rozliczeniach bezgotówkowych w formie polecenia przelewu dyspozycję przelania środków pieniężnych wydaje
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W poleceniu przelewu dyspozycję przekazania środków składa strona, która ma zapłacić, czyli dłużnik (zleceniodawca przelewu). Bank jedynie realizuje zlecenie klienta i pośredniczy w rozliczeniu, a wierzyciel jest odbiorcą środków, nie wydaje polecenia zapłaty.

Pełne wyjaśnienie:

W rozliczeniach bezgotówkowych w formie polecenia przelewu kluczowe jest ustalenie, kto inicjuje operację. Przelew jest dyspozycją płatniczą składaną przez posiadacza rachunku, z którego mają zostać pobrane środki (czyli przez stronę zobowiązaną do zapłaty).

Dlatego poprawna jest odpowiedź "dłużnik": to dłużnik (zleceniodawca) wydaje polecenie przelania środków na rachunek odbiorcy. W praktyce gospodarczej będzie to np. nabywca towaru/usługi regulujący fakturę albo pracodawca realizujący przelewy wynagrodzeń.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "wierzyciel" – wierzyciel jest stroną, która ma otrzymać zapłatę. W przelewie typowym nie "wydaje dyspozycji przelania" z rachunku dłużnika; może co najwyżej przekazać dane do płatności (np. numer rachunku, tytuł), ale samo zlecenie składa płatnik.
  • "bank dłużnika" – bank dłużnika wykonuje operację technicznie (przyjmuje i realizuje zlecenie), ale nie jest podmiotem, który decyduje o przelaniu środków w imieniu klienta bez jego dyspozycji.
  • "bank wierzyciela" – bank wierzyciela przyjmuje środki i uznaje rachunek odbiorcy, jednak nie inicjuje przelewu z rachunku dłużnika.

Wskazówka egzaminacyjna: w przelewie szukaj odpowiedzi na pytanie "czyje pieniądze są wysyłane?" – dyspozycję składa zwykle ten, z czyjego rachunku następuje obciążenie, czyli płatnik/dłużnik.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Polecenie przelewu to dyspozycja płatnicza, w której zleceniodawca (płatnik) nakazuje swojemu bankowi przelać określoną kwotę na rachunek odbiorcy. Jest to typowa forma zapłaty za faktury, podatki czy wynagrodzenia w bankowości elektronicznej.
Zleceniodawcą przelewu jest dłużnik (płatnik), czyli strona, która ma zapłacić. To on składa dyspozycję obciążenia własnego rachunku. Wierzyciel jest odbiorcą środków i zwykle tylko przekazuje dane do płatności, np. numer rachunku.
Bank realizuje operację technicznie, ale nie podejmuje decyzji o zapłacie za klienta. Dyspozycję składa klient (posiadacz rachunku), a bank działa jako wykonawca zlecenia i pośrednik w rozliczeniu. To rozróżnienie jest ważne przy reklamacji i odpowiedzialności.
Dłużnik to podmiot zobowiązany do spełnienia świadczenia pieniężnego, czyli do zapłaty. W przelewie to dłużnik jest płatnikiem i zazwyczaj posiada rachunek, z którego wysyła środki. W praktyce firmy dłużnikiem bywa np. nabywca regulujący fakturę.
Wierzyciel to podmiot uprawniony do otrzymania zapłaty. W przelewie jest odbiorcą środków (beneficjentem). Może żądać zapłaty i podawać dane do przelewu, ale w standardowym przelewie nie składa dyspozycji obciążenia rachunku dłużnika.
W przelewie inicjatywa jest po stronie płatnika: to on zleca wysłanie pieniędzy. W poleceniu zapłaty logika bywa myląca, bo ważna jest zgoda płatnika na obciążanie rachunku, a inicjowanie może wyglądać inaczej. Na egzaminie czytaj uważnie nazwę instrumentu.
Najczęściej potrzebne są: numer rachunku odbiorcy, kwota, tytuł przelewu oraz ewentualnie dane identyfikujące odbiorcę (np. nazwa). W firmach dochodzą elementy obiegu dokumentów: akceptacja płatności i kontrola zgodności z fakturą.
To typowe dystraktory: banki uczestniczą w rozliczeniu, ale pełnią role pośredników, a nie stron podejmujących decyzję o zapłacie. Bank dłużnika przyjmuje i realizuje zlecenie, a bank wierzyciela uznaje rachunek odbiorcy po otrzymaniu środków.
Najczęstszy błąd to zamiana ról: wskazanie wierzyciela jako inicjatora przelewu. Pomaga prosta kontrola: dłużnik "ma dług", więc płaci; wierzyciel "wierzy", że otrzyma pieniądze. Drugi błąd to uznanie, że skoro bank wykonuje przelew, to bank go zleca.
Ucz się przez przykłady: faktura i płatność, lista płac i przelew wynagrodzeń, płatność do ZUS/US. Do każdego przypadku nazwij strony: kto płaci (dłużnik), kto otrzymuje (wierzyciel), jaki jest instrument (przelew). To ogranicza pomyłki terminologiczne.
info

Około 63% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w poleceniu przelewu dyspozycję przekazania środków składa strona, która ma zapłacić, czyli dłużnik (zleceniodawca przelewu).

Źródła:

  • Narodowy Bank Polski – hasło/omówienie: przelew (materiały edukacyjne NBP), https://www.nbp.pl (wyszukiwarka serwisu: "przelew"), dostęp 2026-02-28
  • Wikipedia (PL) – "Przelew bankowy", https://pl.wikipedia.org/wiki/Przelew_bankowy, dostęp 2026-02-28
  • Encyklopedia PWN – hasło dotyczące przelewu (wyszukiwarka encyklopedii), https://encyklopedia.pwn.pl (wyszukaj: "przelew bankowy"), dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z podstaw bankowości i rozliczeń bezgotówkowych (podręczniki do ekonomii/finansów dla technika ekonomisty).
  • Słowniki i poradniki bankowe wyjaśniające pojęcia: przelew, zleceniodawca, odbiorca.
  • Ćwiczenia z identyfikacji stron transakcji (dłużnik/wierzyciel) na przykładach faktur i płatności.

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego