KWALIFIKACJA MED10 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 4.
W ruchu zginania grzbietowego (prostowania) stopy bierze udział głównie mięsień
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Główne zgięcie grzbietowe stopy w stawie skokowym wykonuje mięsień piszczelowy przedni, należący do grupy przedniej podudzia. Mięsień trójgłowy łydki odpowiada przede wszystkim za zgięcie podeszwowe, a piszczelowy tylny i strzałkowy długi dominują w stabilizacji łuku i ruchach odwracania/nawracania.

Pełne wyjaśnienie:

Zgięcie grzbietowe stopy (dorsiflexio) to ruch unoszenia grzbietu stopy w kierunku goleni, zachodzący głównie w stawie skokowym górnym. Najważniejszym mięśniem odpowiedzialnym za ten ruch jest mięsień piszczelowy przedni. Należy on do grupy przedniej podudzia, a jego przebieg przez przód stawu skokowego sprzyja właśnie wykonywaniu zgięcia grzbietowego.

Pozostałe odpowiedzi są wiarygodnymi "pułapkami", bo dotyczą mięśni, które też działają na stopę, ale w innych kierunkach:

  • "Mięsień trójgłowy łydki" (głównie brzuchaty łydki i płaszczkowaty) przebiega z tyłu stawu skokowego i jest podstawowym wykonawcą zgięcia podeszwowego, czyli "wspięcia na palce". To przeciwieństwo zgięcia grzbietowego.
  • "Mięsień piszczelowy tylny" działa przede wszystkim jako silny stabilizator oraz uczestniczy w zgięciu podeszwowym i odwracaniu stopy. Może wspierać ustawienie stopy, ale nie jest głównym zginaczem grzbietowym.
  • "Mięsień strzałkowy długi" należy do grupy bocznej podudzia i najczęściej kojarzy się z nawracaniem (ewersją) oraz wspomaganiem zgięcia podeszwowego, a także ze stabilizacją łuków stopy. Nie pełni roli głównego wykonawcy zgięcia grzbietowego.

W praktyce (np. w analizie chodu) osłabienie zgięcia grzbietowego wiąże się z trudnością w unoszeniu przodostopia w fazie przenoszenia, co zwiększa ryzyko potykania. Dlatego w nauce do egzaminu warto zapamiętać prostą regułę: przód podudzia unosi stopę (zgięcie grzbietowe), a tył podudzia "wspina" (zgięcie podeszwowe).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zgięcie grzbietowe (dorsiflexio) to ruch unoszenia przodostopia i grzbietu stopy w stronę goleni w stawie skokowym górnym. Jest kluczowe m.in. w fazie przenoszenia kończyny podczas chodu, aby palce nie zahaczały o podłoże.
Głównym zginaczem grzbietowym stopy jest mięsień piszczelowy przedni. Leży w przednim przedziale podudzia i przebiega przed stawem skokowym, dlatego jego skurcz unosi stopę ku górze.
Mięsień trójgłowy łydki przebiega z tyłu stawu skokowego i poprzez ścięgno piętowe działa jak silny "odpychacz" stopy. Jego główną funkcją jest zgięcie podeszwowe (wspięcie na palce), czyli ruch przeciwny do zgięcia grzbietowego.
Nie jest to jego funkcja dominująca. Piszczelowy tylny zwykle kojarzy się z zgięciem podeszwowym i odwracaniem stopy oraz stabilizacją łuków. W testach egzaminacyjnych nie traktuje się go jako głównego zginacza grzbietowego.
Najprościej: zgięcie grzbietowe to "palce do góry" w stronę piszczeli, a podeszwowe to "palce w dół" jak przy naciskaniu pedału gazu. Zapamiętaj też kierunek pracy: przód podudzia unosi, a tył podudzia opuszcza stopę.
W zgięciu grzbietowym uczestniczą także inne mięśnie przedniego przedziału podudzia, szczególnie prostowniki palców i palucha. W pytaniach jednokrotnego wyboru jako "główny" najczęściej wskazuje się jednak piszczelowy przedni.
Strzałkowy długi działa na stopę, ale najczęściej kojarzy się z nawracaniem i stabilizacją. Ponieważ "porusza stopą", część osób automatycznie przypisuje mu zgięcie grzbietowe. Na egzaminie warto pamiętać, że grupa boczna nie jest główną grupą unoszącą stopę.
Jest ważna przy ocenie funkcjonalnej kończyny dolnej (np. chód), pracy z przeciążeniami przedniego przedziału podudzia oraz planowaniu terapii tkanek miękkich. Znajomość funkcji mięśni pomaga dobrać kierunek pracy i interpretować zgłaszane dolegliwości.
Najczęstsze to: mylenie zgięcia grzbietowego z podeszwowym, wybór mięśni łydki "bo są na stopę", oraz mylenie podobnych nazw (piszczelowy przedni vs piszczelowy tylny). Pomaga nauka w parach przeciwstawnych ruchów i lokalizacji mięśni (przód/tył podudzia).
Użyj prostej reguły: to, co z przodu stawu skokowego, unosi stopę, a to, co z tyłu, opuszcza ją (wspięcie). W praktyce: przedni przedział podudzia = unoszenie przodostopia, tylny przedział = zgięcie podeszwowe.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że główne zgięcie grzbietowe stopy w stawie skokowym wykonuje mięsień piszczelowy przedni, należący do grupy przedniej podudzia.

Źródła:

  • Gray’s Anatomy for Students, rozdział: Lower limb – leg and foot (muscles and actions), Elsevier (podręcznik akademicki, opis funkcji m. tibialis anterior)
  • Moore, Dalley, Agur: Clinically Oriented Anatomy, część: Lower limb – ankle and foot movements (zestawienie mięśni wykonujących dorsiflexion), Wolters Kluwer
  • Netter: Atlas of Human Anatomy, tablice: Lower limb – muscles of the leg (anterior compartment) i ich czynność (atlas anatomiczny, opis funkcji m. tibialis anterior)

Materiały:

  • Atlas anatomiczny kończyny dolnej (mięśnie podudzia i stopy)
  • Podręcznik anatomii funkcjonalnej narządu ruchu
  • Materiały z biomechaniki chodu (rola zgięcia grzbietowego)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego