KWALIFIKACJA HAN2 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 32.
W sklepie w wyniku przeprowadzonej inwentaryzacji, stwierdzono na podstawie arkusza spisu z natury stan faktyczny towarów o wartości 198 000,00 zł, natomiast stan księgowy towarów wynosi 200 000,00 zł. Dopuszczalna wartość limitu niedoboru wynosi 4 000,00 zł. Którą z wymienionych różnic inwentaryzacyjnych należy wykazać w protokole z przeprowadzonej inwentaryzacji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Stan księgowy (200 000 zł) jest wyższy niż stan faktyczny (198 000 zł), więc powstaje niedobór 2 000 zł. Ponieważ dopuszczalny limit niedoboru wynosi 4 000 zł, to 2 000 zł mieści się w limicie. Tę różnicę należy wykazać w protokole.

Pełne wyjaśnienie:

W inwentaryzacji porównuje się stan faktyczny ustalony ze spisu z natury ze stanem księgowym wynikającym z ewidencji. Jeżeli stan faktyczny jest niższy niż stan księgowy, oznacza to, że brakuje towaru w magazynie/sklepie, czyli powstaje niedobór.

W tym zadaniu:

  • stan faktyczny towarów: 198 000 zł,
  • stan księgowy towarów: 200 000 zł.

Różnica inwentaryzacyjna (niedobór) wynosi:

200 000 zł − 198 000 zł = 2 000 zł.

Następnie należy porównać wyliczony niedobór z podanym limitem dopuszczalnego niedoboru (4 000 zł). Ponieważ 2 000 zł ≤ 4 000 zł, niedobór mieści się w limicie. W protokole należy więc wykazać niedobór 2 000 zł jako mieszczący się w limicie ubytków.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe, bo:

  • Warianty z kwotą 4 000 zł nie wynikają z danych w zadaniu (różnica stanów to 2 000 zł, a nie 4 000 zł). To częsty błąd wynikający z "przyklejenia się" do wartości limitu zamiast obliczenia różnicy.
  • Wariant "2 000 zł niemieszczący się w limicie" błędnie interpretuje limit: skoro limit to 4 000 zł, to niedobór 2 000 zł jest poniżej progu, więc nie może być poza limitem.
  • Wariant "4 000 zł niemieszczący się w limicie" jest podwójnie błędny: zła kwota różnicy i zła kwalifikacja względem limitu.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw policz różnicę stan księgowy minus stan faktyczny, dopiero potem sprawdzaj, czy wynik przekracza limit.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Różnica inwentaryzacyjna to rozbieżność między stanem towaru wynikającym z ewidencji (stan księgowy) a stanem ustalonym podczas spisu z natury (stan faktyczny). Może przyjąć postać niedoboru (brak) albo nadwyżki (więcej niż w ewidencji).
Niedobór liczysz jako: stan księgowy − stan faktyczny, gdy stan faktyczny jest mniejszy. Jeśli wynik jest dodatni, oznacza to brak towaru. Potem porównujesz wyliczoną wartość z limitem niedoboru, jeśli limit został podany.
Bo stan faktyczny (ze spisu) ma mniejszą wartość niż stan księgowy (z ewidencji). To oznacza, że "na papierze" towaru jest więcej niż w rzeczywistości, czyli część towaru jest nieobecna – powstaje niedobór, a nie nadwyżka.
Limit niedoboru to dopuszczalna granica wartości braków, które można zakwalifikować jako mieszczące się w normie (np. ubytki naturalne lub tolerancje). W zadaniach egzaminacyjnych zwykle trzeba sprawdzić, czy wyliczony niedobór jest mniejszy/równy limitowi.
Niedobór mieści się w limicie, gdy jego wartość jest nie większa niż podany limit. Praktycznie: porównaj kwotę niedoboru z limitem. Jeśli niedobór <= limit, jest "w limicie"; jeśli > limit, jest "poza limitem".
Najczęstsze pomyłki to: odjęcie liczb w złej kolejności (wychodzi nadwyżka zamiast niedoboru), przepisanie do odpowiedzi kwoty limitu zamiast obliczonej różnicy oraz błędne rozumienie progu (uznanie, że każdy niedobór jest poza limitem).
W praktyce inwentaryzacyjnej protokół służy do udokumentowania przebiegu i wyników inwentaryzacji, w tym stwierdzonych różnic (niedoborów/nadwyżek) i ich kwalifikacji. W zadaniach egzaminacyjnych przyjmuje się, że wykazuje się ustaloną różnicę wraz z oceną względem limitu.
W pierwszym kroku zawsze policz różnicę stanów (księgowy i faktyczny). To jest kwota niedoboru/nadwyżki. Limit jest tylko kryterium oceny tej różnicy. Jeśli odpowiedzi zawierają kwoty, wybieraj tę, która odpowiada wyliczonej różnicy, a nie tej, która powtarza limit.
Ćwicz schemat: 1) ustal, co jest większe (księgowy czy faktyczny), 2) oblicz różnicę, 3) nazwij ją (niedobór/nadwyżka), 4) porównaj z limitem, jeśli jest podany. Dodatkowo rozwiązuj zadania na dokumenty magazynowe, bo często łączą się z inwentaryzacją.
Kluczowe są trzy liczby: stan faktyczny, stan księgowy oraz limit. Bez nich nie da się policzyć różnicy i ocenić, czy jest dopuszczalna. Warto też zwracać uwagę na słowa "wartość" (kwotowo) oraz na to, czy pytanie pyta o niedobór czy nadwyżkę.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 67% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że stan księgowy (200 000 zł) jest wyższy niż stan faktyczny (198 000 zł), więc powstaje niedobór 2 000 zł. Ponieważ dopuszczalny limit niedoboru wynosi 4 000 zł, to 2 000 zł mieści się w limicie.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z rachunkowości/magazynowania dla kierunku technik handlowiec (działy: inwentaryzacja, różnice inwentaryzacyjne)
  • Ćwiczenia rachunkowe z dokumentów magazynowych: PZ, WZ, RW oraz inwentaryzacja
  • Wewnętrzne instrukcje inwentaryzacyjne przedsiębiorstw (przykładowe procedury i protokoły)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego