Zadanie dotyczy rozliczenia różnic inwentaryzacyjnych w jednostce handlowej, w szczególności towaru (ziemniaków), dla którego stwierdzono niedobór. Kluczowa informacja brzmi: "cały niedobór jest niezawiniony", czyli nie przypisuje się go odpowiedzialności pracownika, lecz traktuje jako stratę powstałą bez winy osób materialnie odpowiedzialnych.
Aby policzyć wartość niedoboru niezawinionego przekraczającego dopuszczalne normy ubytków naturalnych, trzeba wykonać dwa kroki:
- Ustalić niedobór ilościowy na podstawie danych z tabeli (porównanie stanu ewidencyjnego ze stanem rzeczywistym/zinwentaryzowanym).
- Oddzielić część mieszczącą się w normie ubytków naturalnych od części ponadnormatywnej. Norma ubytków naturalnych określa, jaka część strat jest akceptowana (np. wynikająca z właściwości towaru, przechowywania, transportu). Dopiero różnica "ponad normę" stanowi niedobór ponadnormatywny.
Następnie część ponadnormatywną przelicza się na wartość w zł zgodnie z informacjami z tabeli (np. cena ewidencyjna/zakupu lub wartość jednostkowa). Wynik rachunku prowadzi do kwoty 300 zł, która odpowiada niedoborowi niezawinionemu ponad dopuszczalne ubytki naturalne.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Kwoty typu "200 zł" zwykle odpowiadają sytuacji, gdy ktoś odjął tylko część normy lub zastosował niewłaściwą cenę. "500 zł" i "1 000 zł" mogą wynikać z potraktowania całego niedoboru jako ponadnormatywnego albo z pomyłki w odczycie danych z tabeli (np. w ilości lub wartości jednostkowej). W tym typie zadań najczęstszy błąd to pominięcie odjęcia ubytków mieszczących się w normie.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj schemat: niedobór stwierdzony − ubytki w normie = niedobór ponad normę, a dopiero potem przejdź na wartość w zł.