KWALIFIKACJA TKO3 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 33.
W torze klasycznym wymieniono 1 000 złącz szynowych. Ile łubków zużyto procesie wymiany?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W torze klasycznym jedno złącze szynowe jest skręcane dwoma łubkami (po jednym z każdej strony środnika szyny). Dlatego przy wymianie 1 000 złącz zużycie łubków wynosi 1 000 × 2 = 2 000 sztuk. Pozostałe wartości wynikają z błędnego założenia 1 lub więcej niż 2 łubki na złącze.

Pełne wyjaśnienie:

W torze klasycznym (tor z połączeniami stykowymi) końce dwóch sąsiednich szyn łączy się w miejscu styku za pomocą złącza szynowego. Kluczowym elementem takiego złącza są łubki, czyli okładki przykładane do boku środnika szyny.

Typowa zasada montażu jest symetryczna: na jedno złącze przypadają dwa łubki – jeden po jednej stronie szyny i drugi po przeciwnej stronie. Dopiero komplet (dwa łubki) wraz ze śrubami i pozostałymi elementami mocującymi tworzy prawidłowo skręcone złącze.

Obliczenie ma więc charakter prostego przeliczenia materiałowego:

  • liczba złącz: 1 000
  • łubki na jedno złącze: 2
  • zużycie łubków: 1 000 × 2 = 2 000

Odpowiedź "2000 łubków." jest poprawna, bo uwzględnia komplet łubków po obu stronach szyny.

Odpowiedź "1000 łubków." jest błędna, ponieważ zakłada tylko jeden łubek na złącze, co pomija drugą stronę szyny i nie odpowiada kompletnej konstrukcji złącza.

Odpowiedź "4000 łubków." jest błędna, bo oznaczałaby średnio cztery łubki na jedno złącze. Taki wynik może pochodzić z podwójnego liczenia (np. mylenia liczby szyn/końców z liczbą złącz), ale nie wynika z budowy standardowego złącza.

Odpowiedź "6000 łubków." jest błędna, gdyż sugeruje sześć łubków na jedno złącze – to nie jest typowe rozwiązanie dla klasycznego złącza stykowego i nie ma uzasadnienia w treści zadania.

Wskazówka egzaminacyjna: przy zadaniach materiałowych najpierw ustal ile sztuk elementu przypada na jedną jednostkę (tu: na jedno złącze), a dopiero potem wykonaj mnożenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Łubek to stalowa okładka przykładana do boku środnika szyny w miejscu styku dwóch szyn. W złączu stykowym stosuje się je, aby przenieść siły i utrzymać współosiowość końców szyn. Zwykle montuje się łubki parami, po obu stronach szyny.
Ponieważ złącze jest skręcane symetrycznie: jeden łubek pracuje po jednej stronie środnika szyny, a drugi po drugiej. Dopiero komplet dwóch łubków zapewnia właściwe ściśnięcie i przenoszenie obciążeń. Liczenie tylko jednego łubka oznacza niekompletne złącze.
Ustal stałą: 2 łubki na 1 złącze. Następnie pomnóż liczbę wymienianych złącz przez 2. To typowe zadanie "zapotrzebowanie materiałowe" i zwykle nie wymaga dodatkowych danych, jeśli mowa o standardowym złączu stykowym.
W torze bezstykowym podstawowym sposobem łączenia szyn jest spawanie, więc liczba złączy stykowych jest ograniczona do miejsc specjalnych. Łubki mogą występować lokalnie (np. w strefach szczególnych), ale nie stanowią typowego elementu ciągłego toru jak w torze klasycznym.
Najczęściej uczniowie: (1) przyjmują 1 łubek na złącze, (2) mylą złącze z końcem szyny i mnożą podwójnie, (3) nie rozróżniają złącza stykowego od innych sposobów łączenia. Pomaga zapamiętanie: "złącze ma dwie strony, więc dwa łubki".
Poza łubkami w praktyce spotyka się m.in. śruby i nakrętki złączowe oraz podkładki. Zadania egzaminacyjne często każą liczyć tylko jeden typ elementu, więc zawsze czytaj uważnie, czy pytanie dotyczy łubków, śrub, czy kompletnego złącza.
W typowym złączu stykowym zasada "dwa łubki na złącze" jest stała, bo wynika z konstrukcji po obu stronach szyny. Inne rozwiązania techniczne mogą mieć dodatkowe elementy, ale jeśli w pytaniu nie podano wyjątków, przyjmuje się standardowy układ.
Wymiany wykonuje się m.in. przy zużyciu elementów złącza, luzach, pęknięciach, korozji lub w ramach robót utrzymaniowych podnoszących stan toru. Dla montera ważne jest też planowanie materiałów: ile łubków i pozostałych części trzeba przygotować na dany zakres robót.
Sprawdź "logikę jednostki": 1 złącze = 2 strony szyny = 2 łubki. Wynik powinien być więc zawsze parzysty i równy 2 × liczba złącz. Jeśli wychodzi 1×, 4× lub 6× bez dodatkowych danych w treści, to zwykle znak błędnego założenia.
Ćwicz przeliczanie elementów na jednostkę robót (na 1 złącze, 1 podkład, 1 metr toru) i zapisuj stałe zależności. Rób krótkie notatki: "złącze stykowe = 2 łubki". Na egzaminie najpierw ustal zależność, potem wykonaj proste mnożenie.
info

Statystycznie 81% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

Według specjalistów z branży: "W torze klasycznym jedno złącze szynowe jest skręcane dwoma łubkami (po jednym z każdej strony środnika szyny)."

Materiały:

  • Brak możliwości weryfikacji źródła - wiedza ogólna z dziedziny budowy nawierzchni kolejowej
  • Instrukcje/wytyczne zarządcy infrastruktury dotyczące budowy i utrzymania nawierzchni kolejowej (materiały szkoleniowe właściwe dla TKO.1)
  • Podręczniki branżowe z zakresu nawierzchni kolejowej i elementów złączy szynowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego