KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 20.
W udostępnionym pokładzie węgla kamiennego metanonośność jest większa niż 4,5 m3/Mg, lecz nie jest większa niż 8,0 m3/Mg w przeliczeniu na czystą substancję węglową. Do której kategorii zagrożenia metanowego zalicza się taki pokład?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pokład o metanonośności większej niż 4,5 m3/Mg i jednocześnie nie większej niż 8,0 m3/Mg mieści się w przedziale przypisanym do kategorii III zagrożenia metanowego.
Kluczowe jest poprawne odczytanie granic: dolna jest przekroczona, a górna jest dopuszczalna (domknięta).

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano przedział metanonośności pokładu węgla kamiennego w przeliczeniu na czystą substancję węglową: wartość jest większa niż 4,5 m3/Mg, ale nie jest większa niż 8,0 m3/Mg. Oznacza to, że metanonośność należy do zakresu (4,5; 8,0] (dolna granica jest wykluczona, górna włączona).

Klasyfikacja do kategorii zagrożenia metanowego polega na dopasowaniu takiego zakresu do odpowiedniej kategorii. W tym przypadku właściwe dopasowanie prowadzi do odpowiedzi: "Do kategorii III".

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "Do kategorii I" – ta kategoria odpowiada niższym wartościom metanonośności; wyrażenie "większa niż 4,5" wskazuje, że pokład przekracza poziom typowy dla niższych kategorii.
  • "Do kategorii II" – to częsty wybór popełniany przy nieuwzględnieniu, że dolna granica 4,5 m3/Mg jest już przekroczona i zakres przechodzi do wyższej klasyfikacji.
  • "Do kategorii IV" – wybór wynika zwykle z heurystyki "im większa liczba, tym wyższa kategoria". Tymczasem w danych wyraźnie podano górne ograniczenie "nie większa niż 8,0", co nie wskazuje na najwyższy poziom zagrożenia.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zamień opis słowny na zapis przedziału (np. (4,5; 8,0]) i dopiero potem porównaj go z progami kategorii. Unikniesz w ten sposób błędów na granicach "większa niż" vs "nie większa niż".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Metanonośność to miara ilości metanu związanego z węglem w pokładzie, wyrażana zwykle jako objętość gazu przypadająca na jednostkę masy węgla (np. m3/Mg). W praktyce pomaga ocenić potencjalne wydzielanie metanu i poziom zagrożenia w wyrobiskach.
Taki zapis oznacza przedział (4,5; 8,0]: wartość musi być ściśle większa od 4,5, natomiast może być równa 8,0, bo górna granica jest "nie większa niż". Na egzaminie to ważne, bo granice decydują o przypisaniu kategorii.
To doprecyzowanie mówi, że metanonośność odnosi się do porównywalnej części węgla (bez domieszek typu popiół czy wilgoć), co ujednolica wyniki. Dzięki temu progi kategorii odnoszą się do tej samej podstawy, a klasyfikacja jest spójna między pokładami.
Najczęstsze pomyłki to: (1) ignorowanie słów "nie większa niż" i błędne potraktowanie górnej granicy jako wykluczonej, (2) mylenie progów między kategoriami, (3) wybór "na oko" najwyższej kategorii, bo liczby wydają się duże, bez dopasowania do przedziału.
Najpierw zapisz warunek jako przedział liczbowy (np. (4,5; 8,0]) i upewnij się, które granice są domknięte. Potem porównaj ten przedział z progami kategorii w tabeli/opracowaniu. To prosta metoda ograniczająca błędy na granicach.
Tak. Wyższa kategoria zwykle oznacza większe wymagania w zakresie kontroli metanu, organizacji przewietrzania, monitoringu i procedur bezpieczeństwa. W praktyce przekłada się to na planowanie robót, dobór środków profilaktyki oraz zasady prowadzenia prac w rejonie eksploatacji.
Ocena może wymagać aktualizacji m.in. przy zmianie rejonu eksploatacji, po udostępnieniu nowych partii złoża, przy zmianie parametrów geologicznych lub po obserwacji zwiększonego wydzielania metanu. W praktyce podstawą są wyniki pomiarów i dokumentacja prowadzona w kopalni.
Kluczowa jest metanonośność wyrażona we właściwych jednostkach i na odpowiedniej podstawie przeliczeniowej (np. na czystą substancję węglową), a następnie porównanie jej z progami kategorii. Dodatkowo w praktyce uwzględnia się wyniki badań, pomiarów i dokumentację geologiczną.
Bo sprawdzają praktyczną umiejętność interpretacji parametrów zagrożeń naturalnych oraz dopasowania ich do klasyfikacji stosowanej w kopalniach. To kompetencja potrzebna w planowaniu i prowadzeniu eksploatacji podziemnej, gdzie decyzje techniczne muszą uwzględniać ryzyko metanowe.
Dobrze działa nauka "przedziałami" zamiast pojedynczych liczb: zapisuj zakresy dla każdej kategorii i ćwicz na krótkich przykładach z granicami (większa niż / nie większa niż). Pomaga też stworzenie fiszek z przedziałem i nazwą kategorii oraz regularne testy powtórkowe.
info

Około 38% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. bardzo trudne

Materiały:

  • Materiały szkolne i skrypty z przedmiotu dotyczącego zagrożeń naturalnych w górnictwie podziemnym
  • Instrukcje zakładowe i procedury dotyczące profilaktyki metanowej (jeśli udostępnione uczniom)
  • Zadania treningowe z klasyfikacji zagrożenia metanowego (testy z progami i przedziałami)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego