KWALIFIKACJA MOT2 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 27.
W układzie świateł mijania po włączeniu włącznika tych świateł żadna z żarówek H7 nie świeci przy stwierdzeniu, że przekaźnik świateł jest załączony. Taki objaw wskazuje na uszkodzenie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Jeżeli stwierdzono, że przekaźnik świateł jest załączony, to oznacza, że tor sterowania (włącznik i cewka) zadziałał.
Brak świecenia obu żarówek H7 wskazuje wtedy na problem w torze mocy przekaźnika, typowo na uszkodzenie lub brak przewodzenia na stykach przekaźnika, przez które płynie prąd do lamp.

Pełne wyjaśnienie:

W typowym układzie świateł mijania przekaźnik rozdziela obwód na dwa tory: tor sterowania (włącznik świateł, sygnał sterujący, cewka przekaźnika) oraz tor mocy (styki robocze przekaźnika, bezpieczniki/rozdział zasilania, przewody do reflektorów, żarówki i masy).

Jeśli po włączeniu świateł mijania żadna z żarówek H7 nie świeci, a jednocześnie przekaźnik jest załączony (np. słychać "klik" lub potwierdzono zadziałanie sterowania), to wniosek diagnostyczny jest następujący: cewka otrzymała zasilanie/sterowanie, więc włącznik i obwód cewki nie są najbardziej prawdopodobną przyczyną braku świecenia.

W takiej sytuacji najtrafniej wskazuje na usterkę odpowiedź "styku przekaźnika". Styki mogą być nadpalone, zużyte lub mieć zwiększoną rezystancję, przez co mimo zadziałania cewki nie dochodzi do podania napięcia na obwód żarówek. To częsta usterka w obwodach oświetlenia ze względu na stosunkowo duże prądy i wielokrotne łączenia.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe w ramach założenia z treści?

  • "cewki przekaźnika" – uszkodzona cewka zwykle uniemożliwia załączenie przekaźnika; skoro przekaźnik jest załączony, to sama cewka najpewniej działa.
  • "włącznika świateł mijania" – włącznik należy do toru sterowania; gdyby był uszkodzony, przekaźnik zwykle nie otrzymałby sygnału i nie zostałby załączony.
  • "jednej z żarówek" – awaria jednej żarówki nie wyjaśnia braku świecenia obu; objaw "żadna nie świeci" wskazuje raczej na element wspólny dla obu stron (np. przekaźnik, zasilanie, masa, bezpiecznik wspólny).

W praktyce warsztatowej po takim wniosku wykonuje się pomiar napięcia na wyjściu przekaźnika pod obciążeniem oraz kontrolę spadków napięcia na stykach – to pozwala potwierdzić, czy problem leży w przekaźniku, czy dalej w instalacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najczęściej oznacza to, że zadziałała cewka (słychać "klik" lub potwierdzono sterowanie). Nie jest to jeszcze dowód, że prąd płynie do żarówek, bo styki robocze mogą nie przewodzić (np. są nadpalone) lub występuje przerwa za przekaźnikiem.
Cewka wytwarza pole magnetyczne, które przyciąga zworę i zamyka styki. Gdy cewka jest przerwana lub spalona, nie ma pola magnetycznego, więc przekaźnik nie "przeskoczy". Dlatego informacja o załączeniu przekaźnika sugeruje, że cewka otrzymała zasilanie i działa.
W obwodach o większym prądzie częstą usterką są styki robocze: nadpalenie, utlenienie, sklejanie lub wzrost rezystancji. Objawem bywa brak zasilania odbiorników mimo "kliknięcia" przekaźnika. Rzadziej uszkadza się sama cewka, choć też jest to możliwe.
Najprościej zmierzyć napięcie na wyjściu przekaźnika względem masy po włączeniu świateł. Warto robić pomiar pod obciążeniem (żarówki podłączone), bo styki mogą "pokazywać" napięcie bez obciążenia, a pod prądem pojawi się duży spadek i żarówki nie zaświecą.
Jeśli nie świeci jedna żarówka, podejrzewa się ją samą, jej wtyczkę albo przewód. Gdy nie świecą obie jednocześnie, bardziej prawdopodobny jest element wspólny: przekaźnik, zasilanie, masa wspólna, bezpiecznik główny lub przerwa w obwodzie przed rozgałęzieniem na lewą i prawą lampę.
Jeśli faktycznie potwierdzono załączenie przekaźnika przez tor sterowania, to włącznik jest mniej prawdopodobną przyczyną. Włącznik może jednak powodować objawy pośrednie (np. niestabilne sterowanie), dlatego w diagnostyce warto potwierdzić pomiarem, że sygnał sterujący jest poprawny i stabilny.
Typowe przyczyny to przepalony bezpiecznik (czasem wspólny), uszkodzenie przewodu zasilającego, przerwa w masie reflektorów, zaśniedziałe złącza, uszkodzenie modułu sterującego oświetleniem lub problem w skrzynce bezpieczników. Sama informacja o przekaźniku zawęża jednak trop do toru mocy.
Gdy odbiornik nie działa mimo pozornie prawidłowego sterowania. Pomiar spadku napięcia na stykach (wejście–wyjście) po włączeniu świateł pokazuje, czy styki mają zbyt dużą rezystancję. Duży spadek oznacza straty na połączeniu i może tłumaczyć brak świecenia lub słabe świecenie.
Jeżeli na wyjściu przekaźnika nie ma napięcia po załączeniu, podejrzenie pada na styki lub zasilanie przekaźnika. Jeśli napięcie na wyjściu jest prawidłowe, a żarówki nie świecą, szuka się dalej: bezpieczniki po stronie odbiorników, wtyczki reflektorów, przewody oraz punkt masowy.
Ćwicz czytanie prostych schematów oświetlenia i rozdzielaj układ na tor sterowania i tor mocy. Ucz się typowych objawów (jedna lampa vs obie) i dobieraj pomiary: napięcie, ciągłość, spadki napięcia. Na egzaminie zawsze analizuj, co wynika z podanych informacji (np. "przekaźnik załączony").
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Źródła:

  • Robert Bosch GmbH: "Bosch Automotive Handbook", rozdział dotyczący instalacji elektrycznej i przekaźników (wydanie książkowe; konkretne wydanie/strony wymagają dostępu do egzemplarza).
  • Denton Tom: "Automotive Electrical and Electronic Systems", rozdziały o przekaźnikach i obwodach oświetlenia (wydanie książkowe; konkretne wydanie/strony wymagają dostępu do egzemplarza).

Materiały:

  • Podręczniki z elektrotechniki samochodowej (rozdziały o przekaźnikach i obwodach oświetlenia)
  • Schematy elektryczne układów oświetlenia dla przykładowych pojazdów (analiza toru sterowania i toru mocy)
  • Ćwiczenia warsztatowe: pomiary napięcia i ciągłości obwodu w obwodzie świateł mijania

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego