W zadaniu trzeba wykonać typowe obliczenia nawozowe, czyli przeliczyć masę nawozu na ilość azotu (N) oraz uzupełnić brakującą dawkę innym nawozem. W nawożeniu zbóż często stosuje się dawki dzielone: część azotu podaje się przedsiewnie, a resztę pogłównie.
Krok 1: ile azotu wniesiono saletrą amonową?
Saletra amonowa ma 34% N, więc w 120 kg/ha znajduje się:
120 × 0,34 = 40,8 kg N/ha.
Krok 2: ile azotu brakuje do potrzeb pszenicy?
Potrzeby nawozowe podano jako 110 kg N/ha. Skoro już dostarczono 40,8 kg N/ha, to do uzupełnienia pozostaje:
110 − 40,8 = 69,2 kg N/ha.
Krok 3: przeliczenie brakującego N na masę mocznika
Mocznik zawiera 46% N, czyli 0,46 kg N w 1 kg nawozu. Aby dostarczyć 69,2 kg N/ha, potrzeba:
69,2 ÷ 0,46 ≈ 150,4 kg/ha.
Po zaokrągleniu otrzymujemy około 150 kg/ha (to jest odpowiedź prawidłowa).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?
- Około 120 kg/ha – zbyt mało; taki wynik często bierze się z pominięcia przeliczenia na 46% albo z intuicyjnego "przepisania" pierwszej dawki bez bilansu azotu.
- Około 204 kg/ha – zawyżenie, zwykle efekt dzielenia przez 0,34 (saletra) zamiast przez 0,46 (mocznik) lub błędnego założenia, że do uzupełnienia jest całe 110 kg N/ha.
- Około 239 kg/ha – jeszcze większe zawyżenie; typowo wynika z pomieszania danych procentowych (np. potraktowania 34% i 46% w niewłaściwych działaniach) albo z nieuwzględnienia, że część azotu już zastosowano przedsiewnie.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj wprost dwa etapy: (1) ile N wnosi pierwsza dawka, (2) ile N brakuje i jaką masę drugiego nawozu trzeba policzyć. To ogranicza pomyłki na procentach.
