Barwienie metodą Grama jest barwieniem różnicującym, które wykorzystuje różnice w budowie ściany komórkowej bakterii. Procedura obejmuje cztery kluczowe etapy:
- barwnik podstawowy (fiolet krystalowy) – początkowo barwi wszystkie komórki na fioletowo,
- zaprawę (roztwór jodu/Lugola) – stabilizuje kompleks barwnika w strukturach ściany,
- odbarwianie (alkohol lub aceton) – usuwa barwnik z bakterii Gram-ujemnych,
- barwienie kontrastowe (najczęściej safranina lub fuksyna zasadowa) – zabarwia te komórki, które zostały odbarwione.
Odpowiedź "różowy." jest poprawna, ponieważ bakterie Gram-ujemne mają cienką warstwę peptydoglikanu i dodatkową zewnętrzną błonę lipidową. Podczas odbarwiania alkoholem/acetonen dochodzi do wypłukania kompleksu fiolet krystalowy–jod, więc komórki stają się bezbarwne i dopiero potem przyjmują barwnik kontrastowy. Safranina w standardowym opisie wyniku daje zabarwienie różowe.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "zielony." – nie jest typowym kolorem końcowym w klasycznej metodzie Grama; zielone barwniki mogą występować w innych technikach lub modyfikacjach, ale nie stanowią standardu interpretacji Grama.
- "fioletowy." – to barwa charakterystyczna dla bakterii Gram-dodatnich, które zatrzymują kompleks fioletu po odbarwianiu dzięki grubszej warstwie peptydoglikanu.
- "czerwony." – bywa intuicyjnie wybierany, bo safranina jest kojarzona z czerwienią, jednak w praktyce mikroskopowej wynik Gram-ujemnych opisuje się jako różowy; "czerwony" może sugerować inną interpretację lub inny odcień/barwnik.
Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli w pytaniu pojawia się "Gram-ujemne", najpierw przypomnij sobie etap odbarwiania – to on decyduje, że bakterie nie pozostają fioletowe i wymagają barwnika kontrastowego.
