W zadaniu podano, że po klasyfikacji/przesiewaniu na mokro uzyskano 16 Mg piasku płukanego o uziarnieniu 0,5–2 mm i że ta masa stanowi 80% masy nadawy. To typowy problem bilansowy: z udziału procentowego jednego strumienia wyznaczamy całkowitą masę nadawy, a następnie masę drugiego produktu.
Krok 1: oblicz masę nadawy
Jeżeli 16 Mg to 80% nadawy, to zachodzi zależność:
masa produktu = 0,80 × masa nadawy.
Stąd:
masa nadawy = 16 / 0,80 = 20 Mg.
Krok 2: wyznacz masę drugiego produktu
W przesiewaniu (przy bilansie masowym) zakładamy, że masa nadawy rozdziela się na produkty, więc:
masa nadawy = masa produktu 1 + masa produktu 2.
Skoro jeden z produktów ma 16 Mg, to drugi ma:
20 − 16 = 4 Mg.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 13 Mg wynika zwykle z mechanicznego odejmowania od 16 jakiejś części lub z pomylenia relacji procentowej; nie spełnia warunku, że 16 Mg to 80% nadawy (bo wtedy nadawa musiałaby mieć 20 Mg).
- 20 Mg to masa nadawy, a nie masa drugiego produktu. To częsty błąd polegający na zatrzymaniu się po pierwszym kroku obliczeń.
- 3 Mg może pochodzić z błędnego przyjęcia, że 80% oznacza "pozostało 20%", ale bez przeliczenia na masę nadawy (lub z przypadkowego zaokrąglenia). Poprawnie 20% z 20 Mg daje 4 Mg, nie 3 Mg.
Wskazówka egzaminacyjna: w tego typu zadaniach zawsze zapisz krótkie równanie z procentem (np. 16 = 0,8·N). Dopiero potem przechodź do odejmowania, aby nie zgubić sensu fizycznego wielkości.
