KWALIFIKACJA MED8 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 33.
W zapisie EKG załamki P dodatnie w odprowadzeniu I i II, a ujemne w aVR oraz częstotliwość rytmu mniejsza niż 60/min wskazują na
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dodatni załamek P w odprowadzeniach I i II oraz ujemny w aVR typowo wskazują na pochodzenie zatokowe pobudzeń.
Jeśli jednocześnie częstość rytmu jest <60/min, oznacza to bradykardię zatokową, czyli zwolniony rytm zatokowy, a nie tachykardię, pauzę zatokową ani niemiarowość.

Pełne wyjaśnienie:

W ocenie EKG najpierw ustala się pochodzenie rytmu, a dopiero potem jego częstość i ewentualną regularność. Załamek P odzwierciedla depolaryzację przedsionków. Gdy pobudzenie pochodzi z węzła zatokowego, wektor depolaryzacji przedsionków jest zwykle skierowany tak, że:

  • załamki P są dodatnie w typowych odprowadzeniach kończynowych, m.in. w I i II,
  • a w odprowadzeniu aVR są ujemne.

Takie zestawienie biegunowości P stanowi praktyczną przesłankę, że jest to rytm zatokowy.

Kolejny element to częstość rytmu. Jeżeli częstość jest mniejsza niż 60/min, mówimy o bradykardii. Po połączeniu obu informacji otrzymujemy rozpoznanie: zwolniony rytm zatokowy (bradykardia zatokowa).

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Przyspieszony rytm zatokowy wymaga zwiększonej częstości, a w treści podano wartość poniżej 60/min, więc to zaprzecza tachykardii.
  • Zahamowanie zatokowe dotyczy przerw/pauz w generowaniu pobudzeń (ocenia się je przez wydłużone odstępy i pauzy), czego w pytaniu nie opisano. Sama niska częstość nie jest równoznaczna z pauzami.
  • Niemiarowość zatokowa oznacza zmienność odstępów między kolejnymi pobudzeniami (nieregularność), a w pytaniu kluczowe są cechy pochodzenia zatokowego i obniżona częstość, bez informacji o nieregularności.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści są jednocześnie cechy zatokowości P oraz informacja o <60/min, najczęściej chodzi o rozpoznanie bradykardii zatokowej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dodatni P w I i II zwykle wskazuje, że depolaryzacja przedsionków przebiega w typowym kierunku dla pobudzeń zatokowych. W praktyce jest to jedna z przesłanek, że rytm pochodzi z węzła zatokowego, o ile P występuje przed każdym zespołem QRS i ma stały kształt.
Odprowadzenie aVR "patrzy" na serce z innego kierunku niż I czy II. Przy pobudzeniu zatokowym wektor depolaryzacji przedsionków jest zwykle skierowany przeciwnie do osi aVR, dlatego P w aVR bywa ujemny. To pomaga ocenić, czy pobudzenie ma typowe pochodzenie.
To rytm pochodzący z węzła zatokowego, ale o częstości poniżej typowej dla spoczynku. Rozpoznanie opiera się na cechach zatokowego załamka P oraz na obniżonej częstości rytmu. Może być fizjologiczny (np. u sportowców) albo związany z chorobą lub lekami.
W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej przyjmuje się, że bradykardia to częstość rytmu poniżej 60/min. Kluczowe jest jednak połączenie tej informacji z pochodzeniem rytmu: jeśli cechy wskazują na węzeł zatokowy, właściwe będzie określenie "bradykardia/zwolniony rytm zatokowy".
Zwolniony rytm zatokowy oznacza regularny (lub prawie regularny) rytm zatokowy o niskiej częstości. Zahamowanie zatokowe dotyczy natomiast przerw w generowaniu pobudzeń (pauz), które w zapisie widać jako wyraźnie wydłużone odstępy bez załamków i zespołów. Sama wartość <60/min nie przesądza o pauzach.
Tak, może współistnieć, ale to inne rozpoznanie. Niemiarowość zatokowa dotyczy przede wszystkim nieregularności odstępów między kolejnymi pobudzeniami, a nie samej średniej częstości. Jeśli w treści zadania nie ma informacji o nieregularności, nie należy automatycznie wybierać niemiarowości.
Najbezpieczniej sprawdzić: (1) czy każdy zespół QRS jest poprzedzony załamkiem P, (2) czy P ma stały kształt, (3) czy odstęp PR jest w przybliżeniu stały oraz (4) czy biegunowość P w typowych odprowadzeniach jest zgodna z pochodzeniem zatokowym (np. dodatni w I i II, ujemny w aVR).
Tachykardia oznacza przyspieszenie, a więc częstość wyższą, nie niższą. Jeżeli w treści zadania podano wprost częstość rytmu <60/min, wyklucza to rozpoznanie "przyspieszonego rytmu zatokowego". W takich pytaniach ten parametr jest rozstrzygający dla kierunku (brady- vs tachy-).
Najczęściej myli się pojęcia o podobnych nazwach (zahamowanie vs zwolnienie), koncentruje się wyłącznie na częstości, ignorując pochodzenie rytmu, albo dopisuje do treści brakujące informacje (np. "na pewno była niemiarowość"). Na egzaminie trzymaj się tylko danych podanych w pytaniu.
Ćwicz stały schemat: najpierw rytm (czy jest P? skąd pochodzi?), potem częstość, następnie regularność i przewodzenie. Rozwiązuj krótkie serie przykładów: rytm zatokowy prawidłowy, bradykardia zatokowa, tachykardia zatokowa, pauzy zatokowe, niemiarowość zatokowa. To buduje automatyzm i zmniejsza ryzyko pomyłek.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 46% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Podręcznik do podstaw interpretacji EKG (rozdziały: rytmy zatokowe, zaburzenia automatyzmu)
  • Atlas EKG z przykładami: rytm zatokowy, bradykardia zatokowa, pauzy zatokowe, niemiarowość zatokowa
  • Materiały dydaktyczne z pracowni EKG: kryteria rozpoznawania rytmu zatokowego i ocena częstości

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego