KWALIFIKACJA HAN1 - CZERWIEC 2014 (test 2)

PYTANIE NR 5.
W związku z kończącym się sezonem obniżono o 15% ceny obuwia. Ile będą kosztowały kozaki damskie, których cena przed obniżką wynosiła 150 zł?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obniżka o 15% oznacza, że po promocji płaci się 85% ceny. Dla 150 zł: 150 × 0,85 = 127,50 zł (równoważnie: 15% z 150 to 22,50 zł, więc 150 − 22,50 = 127,50). Pozostałe kwoty wynikają z odjęcia zbyt małej wartości lub z błędnego kierunku zmiany ceny.

Pełne wyjaśnienie:

"Obniżono o 15%" znaczy, że nowa cena jest mniejsza od wyjściowej o 15% wartości wyjściowej. W praktyce (np. w handlu) najwygodniej zapamiętać, że po rabacie 15% klient płaci 100% − 15% = 85% ceny.

Dla ceny 150 zł można to policzyć na dwa równoważne sposoby:

  • Metoda mnożnika: 150 × 0,85 = 127,50 zł.
  • Metoda "najpierw rabat": 15% z 150 zł to 0,15 × 150 = 22,50 zł, więc 150 − 22,50 = 127,50 zł.

Dlatego poprawna jest kwota 127,50 zł.

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?

  • 135,00 zł – to zbyt mała obniżka (odjęto 15 zł, czyli 10% ceny 150 zł). Taki wynik często pojawia się, gdy ktoś myli 15% z 15 zł.
  • 149,85 zł – wskazuje na odjęcie 0,15 zł (15 groszy) lub błędne przesunięcie przecinka w obliczeniach. To typowy błąd rachunkowy przy zapisie dziesiętnym.
  • 165,00 zł – to wynik podwyżki o 10% (albo dodania części ceny), a nie obniżki. Powstaje, gdy ktoś działa w niewłaściwym kierunku (dodaje zamiast odejmować) lub myli procenty.

Wskazówka egzaminacyjna: przy rabatach procentowych szybko sprawdzisz wynik "na oko" – 15% z 150 zł to około 10% (15 zł) + 5% (7,50 zł) = 22,50 zł, więc cena po obniżce powinna być w okolicy 127,50 zł. Taka kontrola zmniejsza ryzyko pomyłki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aby policzyć cenę po obniżce 15%, pomnóż cenę wyjściową przez 0,85 (bo zostaje 85% ceny). Alternatywnie policz 15% z ceny (0,15 × cena) i odejmij od wartości początkowej. Wynik w handlu podaj do 2 miejsc po przecinku (grosze).
Rabat 15% oznacza, że od 100% ceny odejmujesz 15%, czyli zostaje 85%. A 85% zapisane jako liczba to 85/100 = 0,85. Dlatego cena po rabacie = cena przed rabatem × 0,85.
Najczęściej szybciej policzyć 85% ceny mnożąc przez 0,85 (jedno działanie). Liczenie rabatu (15%) i odejmowanie bywa wygodne, gdy łatwo rozbić procent, np. 10% + 5%. Obie metody dają ten sam wynik.
Policz 1%: 150 zł / 100 = 1,50 zł. Następnie 15% to 15 × 1,50 zł = 22,50 zł. Cena po obniżce: 150 zł − 22,50 zł = 127,50 zł. To dobra metoda kontrolna, gdy nie chcesz używać mnożników.
135,00 zł oznacza obniżkę o 15 zł. A 15 zł z 150 zł to tylko 10%, nie 15%. To częsty błąd: zamiana "15%" na "15 zł". Przy rabatach zawsze licz procent od ceny wyjściowej, a nie odejmuj liczby z procentu.
W typowych zadaniach i w sprzedaży detalicznej rabat dotyczy ceny podanej klientowi (zwykle brutto). W praktyce firmowej może to zależeć od ustaleń (np. rabat od netto w transakcjach B2B). W zadaniu przyjmij cenę z treści jako podstawę obniżki.
Najczęstsze pomyłki to: dodanie procentu zamiast odjęcia (mylenie obniżki z podwyżką), użycie złego mnożnika (0,15 zamiast 0,85), błędne przesunięcie przecinka w liczbach dziesiętnych oraz mylenie "%" z "zł". Pomaga szybka kontrola wyniku "na oko".
Oszacuj rabat: 10% z 150 zł to 15 zł, a 5% to 7,50 zł, razem 22,50 zł. Cena po rabacie powinna być ok. 150 − 22,50 = 127,50 zł. Jeśli wynik jest blisko 150 zł albo większy od 150 zł, to prawie na pewno jest błąd.
Procenty są potrzebne przy wyprzedażach sezonowych, promocjach i kuponach rabatowych, porównywaniu ofert (np. -20% vs -30%), weryfikacji cen na metkach oraz wyjaśnianiu klientowi, skąd wzięła się cena po obniżce. To także element kontroli poprawności w kasie/systemie.
Ćwicz trzy schematy: cena po rabacie = cena × (1 − rabat), rabat kwotowy = cena × rabat oraz zmiana procentowa między dwiema cenami. Zapisuj procent jako ułamek dziesiętny (np. 15% = 0,15). Na egzaminie zawsze doprowadzaj wynik do groszy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 70% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Obniżka o 15% oznacza, że po promocji płaci się 85% ceny."

Źródła:

  • Khan Academy (PL) – dział "Procenty" (materiały o obliczaniu procentu liczby i zmianie procentowej), https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percentages (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL) – "Procent", definicja i podstawowe przeliczenia, https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-03-01)
  • Matzoo.pl – "Procenty" (zadania i omówienia dotyczące obliczeń procentowych), https://www.matzoo.pl/klasa1/procenty_11_135 (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Ćwiczenia z procentów (rabat, marża, narzut) w materiałach do matematyki praktycznej
  • Krótkie kursy/lekcje o procentach w serwisach edukacyjnych (np. dział "procenty")
  • Zadania egzaminacyjne z obszaru "kalkulacje w sprzedaży" (rabat, upust, przecena)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego