KWALIFIKACJA SPC2 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 5.
Które wady dyskwalifikują partię jabłek przeznaczonych do produkcji soków?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Znaczne uszkodzenia mechaniczne skórki otwierają tkankę owocu, co sprzyja rozwojowi drobnoustrojów, fermentacji i brązowieniu enzymatycznemu, a więc pogarsza jakość i bezpieczeństwo soku.
Barwa, kształt czy lekka kwaśność zwykle nie dyskwalifikują surowca do przerobu.

Pełne wyjaśnienie:

W produkcji soków kluczowym etapem jest sortowanie surowca przed dalszą obróbką. Dyskwalifikujące są takie wady, które realnie zwiększają ryzyko psucia się owoców lub pogarszają stabilność i jakość produktu.

Odpowiedź "znaczne uszkodzenia mechaniczne skórki" jest poprawna, ponieważ głębokie obicia i nagniecenia mogą otwierać tkankę owocu. To tworzy wrota dla mikroorganizmów, przyspiesza niekorzystne przemiany (m.in. fermentację) oraz nasila brązowienie enzymatyczne. W efekcie surowiec szybciej się psuje, a sok może mieć gorszy smak, barwę i trwałość.

Pozostałe propozycje nie muszą dyskwalifikować partii jabłek przeznaczonych do tłoczenia:

  • "intensywne barwy" – barwa skórki jest cechą odmianową i marketingową dla owoców deserowych, ale sama w sobie nie oznacza zepsucia ani ryzyka mikrobiologicznego.
  • "nieforemne kształty" – deformacje są zwykle wadą estetyczną; przy przetwórstwie istotniejszy jest stan zdrowotny owocu i brak wad powodujących psucie.
  • "smaki lekko kwaśne" – kwaśność jest naturalną cechą wielu odmian i może być pożądana w profilu smakowym soku; nie jest równoznaczna z wadą surowca.

W praktyce zakłady stosują zasady GMP/HACCP i własne specyfikacje surowca: odrzuca się owoce gnijące, pleśniałe, robacze oraz mocno obite/nagniecione. Najważniejsze kryterium jest proste: czy wada może przyspieszać psucie i pogorszyć jakość soku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dyskwalifikacja partii oznacza, że surowiec nie spełnia wymagań jakościowych i bezpieczeństwa do przerobu na sok, więc powinien zostać odrzucony lub skierowany do innego wykorzystania. Najczęściej decydują wady zwiększające ryzyko psucia (gnicie, pleśń, głębokie uszkodzenia).
Najgroźniejsze są głębokie obicia i nagniecenia, które otwierają tkankę owocu. Takie miejsca szybciej ulegają zakażeniu drobnoustrojami, mogą fermentować i powodować pogorszenie smaku oraz barwy soku. Drobne otarcia skórki są zwykle mniej istotne.
Intensywna barwa to najczęściej cecha odmianowa lub efekt dojrzałości, a nie wada świadcząca o zepsuciu. W przetwórstwie ważniejsze są oznaki psucia i uszkodzenia otwierające miąższ. Sama barwa skórki rzadko zwiększa ryzyko mikrobiologiczne surowca.
Zwykle nieforemny kształt jest wadą estetyczną, ważną głównie w sprzedaży owoców deserowych. Dla soku liczy się stan zdrowotny owocu, brak gnicia i brak znacznych uszkodzeń. Deformacja nie musi wpływać na proces tłoczenia ani bezpieczeństwo produktu.
Uszkodzenie otwierające tkankę odsłania wilgotny miąższ, co ułatwia rozwój mikroorganizmów oraz przyspiesza niekorzystne procesy. Taki owoc szybciej fermentuje i brązowieje, a w produkcji soków może pogorszyć smak, zapach, barwę i trwałość gotowego wyrobu.
Po myciu surowiec trafia na sortowanie (często na taśmie). Odrzuca się owoce zepsute (gnijące, pleśniałe), robacze oraz mocno obite i nagniecione. Usuwa się też zanieczyszczenia (liście, gałązki). Celem jest ograniczenie ryzyka wad i skażeń w soku.
HACCP wymaga identyfikacji zagrożeń i kontroli punktów, które mogą wpływać na bezpieczeństwo produktu. Ocena surowca jest jednym z kluczowych etapów, bo owoce z oznakami psucia lub z dużymi uszkodzeniami mogą zwiększać ryzyko mikrobiologiczne i pogorszyć stabilność soku.
Zwykle nie. Lekka kwaśność jest naturalna dla wielu odmian i może być nawet pożądana w profilu sensorycznym soku. Dyskwalifikujące są raczej smaki i zapachy świadczące o psuciu (np. fermentacyjne) albo surowiec z widocznymi zmianami chorobowymi i głębokimi uszkodzeniami.
Często mylone są wady estetyczne (barwa, kształt, drobne skazy skórki) z wadami technologicznymi, które wpływają na bezpieczeństwo i trwałość. Na egzaminie warto pamiętać: dla soków kluczowe są oznaki psucia oraz uszkodzenia otwierające tkankę owocu.
Szukaj odpowiedzi powiązanych z ryzykiem psucia i skażenia: gnicia, pleśni, robaczywości, głębokich uszkodzeń, wycieków soku z miąższu. Odpowiedzi opisujące cechy wyglądu lub typowy smak (np. kwaśność) częściej są tylko wadami handlowymi, nie dyskwalifikacją.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 28% zdających egzamin. bardzo trudne

Źródła:

  • Rozporządzenie delegowane UE 2023/2429 (wyłączenie produktów do przetwórstwa przemysłowego z norm handlowych dla owoców świeżych) – szczegółowej jednostki redakcyjnej nie podano w kontekście

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe zakładów przetwórczych dotyczące sortowania i oceny surowca owocowego
  • Podręczniki z technologii przetwórstwa owoców i warzyw (rozdziały o tłoczeniu soków i przygotowaniu surowca)
  • Wprowadzenie do HACCP/GMP w przemyśle spożywczym (procedury kontroli surowca)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego