W dokumentacji robót ziemnych (nasypów i wykopów) często stosuje się zapis nachylenia skarp w postaci 1:n. Taki zapis opisuje geometrię skarpy jako stosunek przyrostu w pionie do przyrostu w poziomie (lub odwrotnie – zależnie od przyjętej konwencji w danym opracowaniu), ale zawsze dotyczy pochylenia skarpy, a nie skali rysunku.
Dla wartości 1:1,5 interpretacja praktyczna jest taka, że skarpa nie jest pionowa: jej "rozchylenie" w poziomie wynosi 1,5 jednostki na 1 jednostkę wysokości. Dzięki temu można na przekroju lub schemacie szybko określić, jak szeroko "wyjdzie" nasyp przy zadanej wysokości, albo jaką wysokość uzyska się przy określonym odsunięciu w poziomie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "szerokość korony nasypu" – korona jest górną, zwykle poziomą częścią nasypu; jej szerokość podaje się jako wymiar (np. w metrach), a nie jako stosunek 1:n.
- "skalę profilu podłużnego" – skala profilu (podłużnego) jest zapisywana jako skala rysunku (np. 1:500, 1:1000) i dotyczy odwzorowania długości na papierze/ekranie, a nie pochylenia skarpy.
- "skalę przekroju poprzecznego" – analogicznie skala przekroju to skala rysunku. Zapis 1:1,5 jest zbyt "mały" i ma inną funkcję: opisuje spadek/nachylenie, nie odwzorowanie.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu występuje kontekst typu nasyp, skarpa, skłon, a obok pojawia się zapis 1:n, to niemal zawsze chodzi o nachylenie skarpy. Skale rysunków w geodezji i budownictwie mają zwykle większe mianowniki i są opisywane jako skala rysunku/profilu/przekroju.
