KWALIFIKACJA ELM3 - CZERWIEC 2019

PYTANIE NR 38.
Wartość mocy czynnej wskazywana przez watomierz wynosi
Ilustracja przedstawia miernik elektryczny, prawdopodobnie watomierz, używany do pomiaru mocy czynnej w obwodach
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Watomierz analogowy pokazuje odczyt w działkach skali, który trzeba przeliczyć przez stałą przyrządu.
Stała: Cw = (Un · In)/n = (200 V · 2,5 A)/100 = 5 W/działkę. Odczyt α = 65 działek, więc P = Cw · α = 5 · 65 = 325 W. 65 W to typowy błąd (pominięcie stałej).

Pełne wyjaśnienie:

Watomierz analogowy (elektrodynamiczny) nie podaje wyniku bezpośrednio w watach "z samej liczby na skali", tylko wskazuje położenie wskazówki na skali podzielonej na działki. Aby uzyskać moc czynną w W, trzeba uwzględnić ustawione zakresy napięciowy i prądowy oraz przeliczyć działki na waty.

Krok 1: ustalenie stałej watomierza
Stała Cw mówi, ile watów odpowiada jednej działce skali. Liczy się ją ze wzoru:
Cw = (Un · In) / n, gdzie Un to zakres napięciowy, In to zakres prądowy, a n to liczba działek pełnej skali (zwykle 100).

Dla ustawień: Un = 200 V, In = 2,5 A oraz n = 100:
Cw = (200 · 2,5)/100 = 500/100 = 5 W/działkę.

Krok 2: odczyt wskazania ze skali
Skala ma zakres 0–100, a wskazówka stoi na 65 (połowa między 60 a 70). To oznacza α = 65 działek.

Krok 3: obliczenie mocy czynnej
Moc: P = Cw · α = 5 W/działkę · 65 działek = 325 W.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 130 W – odpowiadałoby stałej 2 W/działkę przy odczycie 65 lub innemu zakresowi; nie wynika z ustawień 200 V i 2,5 A.
  • 65 W – to najczęstsza pułapka: przepisanie liczby ze skali jako watów, bez przeliczenia przez stałą.
  • 500 W – to wartość Un·In (200·2,5), czyli moc odpowiadająca pełnej skali 100 działek; byłaby prawidłowa przy odczycie 100, a nie 65.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy skala jest "uniwersalna" 0–100, a wynik w jednostkach uzyskuje się dopiero po przemnożeniu przez stałą zależną od zakresów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Watomierz to przyrząd do pomiaru mocy czynnej w obwodach elektrycznych (DC oraz AC). Wskazanie zależy od napięcia i prądu w jego obwodach pomiarowych. W praktyce często ma skalę w działkach, a moc w W wylicza się po uwzględnieniu ustawionych zakresów.
Stałą liczy się ze wzoru Cw = (Un · In)/n, gdzie Un to ustawiony zakres napięciowy, In to ustawiony zakres prądowy, a n to liczba działek pełnej skali (najczęściej 100). Cw mówi, ile watów przypada na 1 działkę, więc jest kluczowa do poprawnego przeliczenia odczytu.
Bo liczba 65 dotyczy zwykle działek skali 0–100, a nie watów. Wartość w W otrzymuje się dopiero po przemnożeniu działek przez stałą przyrządu Cw wynikającą z zakresów. Pomylenie działek z watami to typowy błąd przy przyrządach analogowych.
Stosuje się zależność P = Cw · α, gdzie α to odczyt ze skali w działkach, a Cw to stała watomierza. Najpierw oblicz Cw z zakresów (Un, In i liczby działek n), potem pomnóż przez α. Wynik otrzymujesz w watach jako moc czynną.
Gdy skala przyrządu jest uniwersalna (np. 0–100) i nie ma bezpośredniego wyskalowania w W dla danego zakresu. Wtedy wskazówka pokazuje liczbę działek, a wynik w watach oblicza się z użyciem stałej Cw. Na egzaminie zawsze sprawdzaj, czy są podane zakresy V i A.
Najczęściej: (1) przepisanie liczby ze skali jako W (np. 65 W zamiast 325 W), (2) nieuwzględnienie jednego z zakresów (V lub A), (3) pomylenie mocy dla pełnej skali Un·In z odczytem częściowym, (4) błędne założenie n (liczby działek).
Zakres V określa maksymalne napięcie dla obwodu napięciowego watomierza, a zakres A – maksymalny prąd dla obwodu prądowego. Te ustawienia wpływają na przelicznik (stałą Cw). Bez nich nie da się poprawnie zamienić działek skali na wynik mocy w W.
Nie. Iloczyn Un·In odpowiada mocy przypisanej do pełnej skali (np. 100 działek) dla danego ustawienia zakresów. Jeśli wskazówka jest na 65 działkach, rzeczywista moc to 65% tej wartości (po przeliczeniu przez Cw), a nie całe Un·In.
Najprościej spojrzeć na opis skali: często jest to zakres 0–100, z liczbami co 10 i mniejszymi podziałkami pomiędzy. Na egzaminach zwykle przyjmuje się n = 100, jeśli skala ma oznaczenia od 0 do 100. Błędne n zmienia stałą Cw i zniekształca wynik.
Ćwicz stały schemat: odczyt działekustalenie Un i Inwyliczenie CwP = Cw·α. Zwracaj uwagę na to, czy 65 to W czy działki. Rozwiązuj kilka przykładów z różnymi zakresami (np. 100/200/400 V oraz 2,5/5 A), by uniknąć automatyzmów.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że watomierz analogowy pokazuje odczyt w działkach skali, który trzeba przeliczyć przez stałą przyrządu.Stała: Cw = (Un · In)/n = (200 V · 2,5 A)/100 = 5 W/działkę.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Watomierz - dostęp 2026-02-28
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Moc_czynna - dostęp 2026-02-28
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Przyrz%C4%85dy_pomiarowe - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Podręcznik do elektrotechniki: dział pomiarów elektrycznych i mocy
  • Materiały dydaktyczne o przyrządach analogowych (skale, działki, stała przyrządu)
  • Zadania rachunkowe z przeliczania wskazań przyrządów elektrodynamicznych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego