KWALIFIKACJA GIW2 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 20.
Według klas A i B klasyfikuje się zagrożenie
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klasy A i B odnoszą się do klasyfikacji zagrożenia wybuchem pyłu węglowego.
Inne zagrożenia naturalne w kopalniach (metanowe, wodne czy wyrzutowe) mają własne, odrębne sposoby oceny i oznaczania, dlatego nie klasyfikuje się ich wprost według klas A i B.

Pełne wyjaśnienie:

W górnictwie podziemnym występuje kilka odmiennych zagrożeń naturalnych, a każde z nich może mieć własny sposób oceny (klasy, stopnie, kategorie) wynikający z charakteru zjawiska. Pytanie sprawdza, do czego przypisane są klasy A i B.

Odpowiedź "wybuchem pyłu węglowego" jest właściwa, ponieważ klasy A i B wiąże się z oceną zagrożenia wynikającego z obecności i właściwości pyłu węglowego oraz możliwości rozwoju zjawiska wybuchowego w wyrobiskach.

Pozostałe propozycje są błędne, bo dotyczą innych typów zagrożeń:

  • "metanowe" – zagrożenie metanowe ocenia się według kryteriów odnoszących się do metanu (jego wydzielania, stężeń i warunków przewietrzania), a nie według klas A i B przypisanych do pyłu.
  • "wyrzutami gazów i skał" – wyrzuty są zjawiskiem geodynamicznym i mają odrębne kryteria oceny ryzyka (inne mechanizmy i wskaźniki niż dla pyłu węglowego).
  • "wodne" – zagrożenie wodne dotyczy dopływów i gromadzenia wód oraz ryzyka zalania, więc również nie jest klasyfikowane wprost klasami A i B.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawiają się różne rodzaje zagrożeń, warto najpierw przypomnieć sobie, które z nich dotyczą atmosfer wybuchowych i materiałów palnych (pył), a które są zagrożeniami hydrologicznymi, gazowymi lub geodynamicznymi. To pomaga unikać automatycznego wybierania "metanu" tylko dlatego, że jest najczęściej omawiany.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Klasy A i B odnoszą się do klasyfikacji zagrożenia wybuchem pyłu węglowego. W praktyce pomagają rozróżnić poziom/rodzaj ryzyka związanego z pyłem węglowym, a nie z metanem, wodą czy wyrzutami.
Metan to inne źródło ryzyka niż pył węglowy. Dla metanu ocenia się m.in. warunki jego wydzielania i stężenia oraz wpływ przewietrzania. Klasy A i B są przypisane do zagrożenia pyłowego, więc nie przenosi się ich automatycznie na metan.
To ryzyko powstania i rozwoju wybuchu, gdy drobny pył węglowy zostanie wzburzony i znajdzie się w powietrzu w warunkach sprzyjających zapłonowi. Skutki mogą obejmować falę ciśnienia i rozprzestrzenianie zjawiska w wyrobiskach.
Zagrożenie pyłowe dotyczy materiału palnego (pyłu) i ryzyka wybuchu, a wodne dotyczy dopływu i gromadzenia wody oraz ryzyka zalania. Jeśli w pytaniu pojawiają się klasy A/B, zwykle chodzi o pył węglowy, nie o dopływy wód.
Najczęstszy błąd to mechaniczne wybieranie "metanowe", bo metan jest często omawiany. Drugi błąd to mylenie różnych systemów oznaczeń (klasy, stopnie, kategorie) między zagrożeniami. Pomaga zapamiętanie: pył węglowy ma własną klasyfikację.
Nie. Wyrzuty gazów i skał to zjawisko geodynamiczne o innej przyczynie i innych wskaźnikach ryzyka niż pył. Dlatego stosuje się odrębne podejścia do oceny i profilaktyki, a klasy A i B nie są typowym oznaczeniem dla wyrzutów.
Największe ryzyko pojawia się, gdy pył jest suchy, drobny i łatwo się unosi, a do tego wystąpi źródło zapłonu. Wzburzenie pyłu (np. ruchem powietrza, transportem, urabianiem) może tworzyć mieszaninę sprzyjającą wybuchowi.
Warto uczyć się parami: metan = gaz i stężenia w powietrzu, pył = cząstki stałe i możliwość wybuchu po wzburzeniu. Do każdego zagrożenia przypisz typowe działania profilaktyczne i typ oznaczeń/klasyfikacji, a potem rozwiązuj testy mieszane.
Błędna ocena może prowadzić do niedostosowania zabezpieczeń i procedur, co zwiększa ryzyko zapłonu i rozwoju wybuchu. W praktyce oznacza to większe zagrożenie dla załogi, infrastruktury i ciągłości produkcji, bo wybuch może rozprzestrzeniać się w wyrobiskach.
Najpierw rozpoznaj, jakiego zjawiska dotyczy pytanie (pył, metan, woda, wyrzuty). Potem przypomnij sobie, jaki system oznaczeń jest z nim kojarzony. Unikaj zgadywania po "popularności" tematu; analizuj, co jest klasyfikowane.
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z przedmiotu: zagrożenia naturalne w górnictwie podziemnym
  • Instrukcje i procedury zakładowe dotyczące zagrożenia wybuchem pyłu węglowego
  • Podręczniki branżowe z zakresu wentylacji i bezpieczeństwa pracy w kopalniach podziemnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego