KWALIFIKACJA DRM7 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 27.
Wiskozymetr służy do pomiaru
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wiskozymetr to przyrząd służący do wyznaczania lepkości, czyli miary oporu płynięcia cieczy lub mieszanin (np. zawiesin). W papiernictwie wykorzystuje się go m.in. do kontroli lepkości mieszanki powlekającej, co wpływa na równomierność i jakość nanoszonej powłoki.

Pełne wyjaśnienie:

Wiskozymetr jest przyrządem pomiarowym przeznaczonym do oznaczania lepkości, czyli właściwości reologicznej opisującej opór, jaki materiał stawia podczas płynięcia. W praktyce zakładów papierniczych lepkość jest jednym z kluczowych parametrów kontroli jakości cieczy technologicznych, w tym mieszanek powlekających stosowanych do uszlachetniania powierzchni papieru.

Odpowiedź "lepkości mieszanki powlekającej" jest poprawna, ponieważ to właśnie lepkość jest wielkością, którą mierzy wiskozymetr. Utrzymanie lepkości na właściwym poziomie pomaga uzyskać stabilne warunki nanoszenia powłoki (równomierne rozprowadzanie, ograniczenie smug, zachowanie odpowiedniej warstwy).

Pozostałe propozycje są niepoprawne, bo dotyczą innych wielkości lub innych etapów procesu:

  • "smarności masy papierniczej" – smarność nie jest standardową wielkością wyznaczaną wiskozymetrem; wiskozymetr ocenia opór przepływu, a nie "poślizg" w znaczeniu tribologicznym.
  • "stopnia delignifikacji drewna" – delignifikacja dotyczy usuwania ligniny w przerobie surowca drzewnego i nie jest wielkością reologiczną; jej ocena opiera się na innych metodach analitycznych i wskaźnikach procesu.
  • "stężenia masy papierniczej" – stężenie to udział masy/ilości składników (np. zawartość suchej masy). Może wpływać na lepkość, ale nie jest nią samą; do oznaczania stężenia stosuje się inne procedury i przyrządy.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w nazwie przyrządu występuje rdzeń "wisko-", zwykle odnosi się on do lepkości. W pytaniach jednokrotnego wyboru najpierw dopasuj przyrząd do mierzonej wielkości fizycznej, a dopiero potem do konkretnego zastosowania technologicznego.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wiskozymetr mierzy lepkość, czyli opór płynięcia cieczy lub mieszanin. W papiernictwie dotyczy to m.in. mieszanek powlekających, klejów skrobiowych i innych cieczy technologicznych, gdzie lepkość wpływa na aplikację, rozpływ i stabilność procesu.
Lepkość wpływa na to, jak mieszanka rozprowadza się na wstędze papieru i jak stabilnie pracuje układ nanoszenia. Zbyt niska lepkość może powodować spływanie i nierówną warstwę, a zbyt wysoka utrudnia pompowanie, mieszanie i może pogarszać równomierność powlekania.
Najczęściej myli się lepkość ze stężeniem lub z cechami opisowymi typu "smarność". To błąd, bo stężenie może tylko pośrednio wpływać na lepkość, a wiskozymetr nie mierzy zawartości suchej masy ani parametrów tarcia.
Nie bezpośrednio. Wiskozymetr mierzy lepkość, a nie stężenie. W praktyce można obserwować zależność: zmiana stężenia często zmienia lepkość, ale to nadal pomiar pośredni i obarczony wpływem temperatury, składu oraz stopnia zdyspergowania.
Lepkość to miara oporu wewnętrznego cieczy (lub mieszaniny) przeciwko płynięciu. Na egzaminie zwykle wystarczy skojarzenie: wiskozymetr → lepkość. Pojęcie "lepkość" łączy się z reologią i zachowaniem materiału podczas przepływu.
Stopień delignifikacji odnosi się do procesu chemicznego usuwania ligniny z surowca włóknistego. To nie jest wielkość reologiczna i nie opisuje przepływu cieczy. Dlatego do oceny delignifikacji stosuje się inne metody kontrolne niż pomiar lepkości wiskozymetrem.
Lepkość dotyczy oporu płynięcia (reologia), a smarność dotyczy tarcia i poślizgu (tribologia). Wiskozymetr jest przyrządem reologicznym, więc jego odpowiedzią będzie lepkość. Słowa "smarność/poślizg" zwykle są w testach dystraktorami.
Najczęściej w kontroli międzyoperacyjnej: podczas przygotowania mieszanek (np. powlekających) oraz przed ich podaniem na instalację nanoszenia. Pomiary wykonuje się też po korektach składu, po zmianie temperatury lub gdy pojawiają się wady powłoki wskazujące na rozjazd parametrów.
Silnie wpływają: temperatura, skład (udział spoiwa i pigmentu), stopień zdyspergowania, zawartość wody oraz czas mieszania. Dlatego przy interpretacji wyniku wiskozymetru trzeba uwzględnić warunki pomiaru i porównywać wyniki w tych samych ustawieniach procesu.
Najpierw dopasuj nazwę przyrządu do wielkości fizycznej (np. wiskozymetr → lepkość). Dopiero potem sprawdź, czy odpowiedź ma sens technologicznie (np. lepkość mieszanki powlekającej). Unikaj odpowiedzi o procesach chemicznych lub innych parametrach masy.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 75% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Wiskozymetr to przyrząd służący do wyznaczania lepkości, czyli miary oporu płynięcia cieczy lub mieszanin (np. zawiesin)."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z metrologii i kontroli jakości w papiernictwie (instrukcje szkolne, skrypty technikum)
  • Dokumentacja techniczno-ruchowa (DTR) i instrukcje obsługi wiskozymetrów używanych w zakładzie
  • Podstawy reologii cieczy i zawiesin (rozdziały o lepkości i jej pomiarze)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego