KWALIFIKACJA ELM6 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 1.
Właściwy symbol graficzny przekładni z pasem klinowym, który należy umieścić na schemacie mechanicznym, przedstawiono na rysunku
Ilustracja przedstawia cztery schematyczne rysunki cylindrycznych obiektów, które mogą symbolizować różne typy przekładni z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przekładnia z pasem klinowym ma na schemacie mechanicznym symbol odróżniający ją od pasa płaskiego i innych przekładni (np. łańcuchowej lub zębatej). Poprawna odpowiedź to rysunek, który przedstawia dwa koła pasowe połączone pasem klinowym zgodnie z przyjętą konwencją oznaczeń.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba rozpoznać symbol graficzny przekładni pasowej z pasem klinowym i wskazać wariant, który odpowiada konwencji stosowanej na schematach mechanicznych. Przekładnia z pasem klinowym to układ przeniesienia napędu, w którym moment obrotowy przekazywany jest przez tarcie między pasem o przekroju klinowym a rowkami kół pasowych.

W praktyce szkolnej i egzaminacyjnej rozróżnia się symbole m.in.:

  • przekładni pasowych (pas jako łącznik między kołami),
  • przekładni łańcuchowych (łańcuch ma inną, "ogniwową" konwencję zapisu),
  • przekładni zębatych (zaznaczone uzębienie lub charakterystyczne koła zębate),
  • sprzęgieł (brak "pasa" pomiędzy elementami).

Odpowiedź poprawna jest tą, w której widać dwa koła pasowe oraz połączenie symbolizujące pas klinowy, a nie pas płaski ani elementy typowe dla innych przekładni. Pozostałe warianty są błędne, bo przedstawiają inny rodzaj przeniesienia napędu albo pas w formie niezgodnej z oznaczeniem dla pasa klinowego (np. mylący zapis jak dla pasa płaskiego), ewentualnie elementy charakterystyczne dla łańcucha czy uzębienia.

Wskazówka egzaminacyjna: porównuj odpowiedzi parami: najpierw sprawdź, czy jest "pas" między kołami (to eliminuje zębatą/ sprzęgło), a potem czy sposób zapisu pasa odpowiada klinowemu (a nie płaskiemu lub łańcuchowi). To redukuje ryzyko pomyłki wynikającej z podobieństwa rysunków.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To układ przeniesienia napędu, w którym moment obrotowy jest przekazywany między kołami pasowymi przez pas o przekroju klinowym. Klinowy kształt zwiększa tarcie w rowkach kół, co poprawia przenoszenie mocy i zmniejsza poślizg w porównaniu z pasem płaskim.
Na schemacie szukaj cech wskazujących na "klinowość" pasa (konwencja rysunkowa różni się od prostego, płaskiego łącznika). Jeśli symbol wygląda jak zwykły pas bez cech klinowych, może przedstawiać pas płaski. W egzaminie porównuj warianty A–D pod kątem tych detali.
Technik mechatronik czyta dokumentację urządzeń, diagnozuje usterki i komunikuje się z zespołem serwisowym. Błędne rozpoznanie przekładni (pasowej, łańcuchowej, zębatej) może prowadzić do złego doboru części, niewłaściwej regulacji naciągu lub nietrafnej diagnozy przyczyn hałasu i poślizgu.
Typowo są to: koło pasowe napędzające, koło pasowe napędzane, pas klinowy oraz elementy umożliwiające regulację napięcia (np. przesuw silnika, napinacz). W dokumentacji mogą pojawić się też osłony i dane o profilu pasa, które są ważne przy serwisie.
Najczęściej spotyka się układ z dwoma kołami, ale w praktyce mogą wystąpić też układy wielokołowe (np. z rolką napinającą lub zmianą kierunku prowadzenia pasa). W pytaniach egzaminacyjnych zwykle pokazuje się podstawowy schemat, aby sprawdzać rozpoznanie typu przekładni.
Najczęstsze błędy to: mylenie pasa klinowego z płaskim (bo oba łączą koła), branie przekładni łańcuchowej za pasową, oraz ignorowanie drobnych detali symbolu. Pomaga metoda: najpierw rozpoznaj "czy jest pas/łańcuch", a dopiero potem jego typ.
Pas klinowy często wybiera się, gdy liczy się cichsza praca, prostota konstrukcji, tłumienie drgań i możliwość pewnego poślizgu jako "zabezpieczenia" przeciążeniowego. Łańcuch preferuje się, gdy wymagana jest mała podatność na poślizg i stabilne przełożenie w trudniejszych warunkach.
Ucz się zestawami porównawczymi: przekładnia pasowa (płaska i klinowa), łańcuchowa, zębata, sprzęgła. Rób krótkie testy rozpoznawania "na czas" i zawsze uzasadniaj wybór jedną cechą symbolu. To ogranicza strzelanie i utrwala różnice między znakami.
Sprawdza umiejętność czytania dokumentacji technicznej i rozpoznawania elementów układu napędowego na schemacie. To kompetencja potrzebna w eksploatacji urządzeń: pozwala szybko zidentyfikować typ napędu, przewidzieć typowe regulacje (np. naciąg) i typowe objawy usterek.
Tak, zapis graficzny może zależeć od przyjętej normy, konwencji firmy lub rodzaju dokumentacji (schemat kinematyczny vs rysunek złożeniowy). Na egzaminie obowiązuje wariant przyjęty w materiałach szkolnych i arkuszach. W razie wątpliwości analizuj spójność symbolu z opisem: "pas klinowy".
info

Około 49% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Według specjalistów z branży: "Przekładnia z pasem klinowym ma na schemacie mechanicznym symbol odróżniający ją od pasa płaskiego i innych przekładni (np. łańcuchowej lub zębatej)."

Materiały:

  • Podręczniki do rysunku technicznego maszynowego (działy: schematy kinematyczne i oznaczenia przekładni)
  • Karty powtórzeniowe z symbolami przekładni (pasowa, klinowa, zębata, łańcuchowa)
  • Instrukcje/DTR maszyn z napędami pasowymi (sekcje: schematy mechaniczne, wykazy elementów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego