Pytanie dotyczy etiologii, czyli ustalenia, jaki typ czynnika chorobotwórczego wywołuje daną jednostkę chorobową. Choroba Aujeszky’ego, znana też jako pseudowścieklizna, jest chorobą wirusową świń. Oznacza to, że za jej powstanie odpowiada wirus (konkretnie zaliczany do herpeswirusów), a nie bakteria, pasożyt czy toksyna.
Dlaczego "Wirus" jest poprawny?
Wirusy są odrębną grupą patogenów: do namnażania wymagają komórek gospodarza i zwykle nie odpowiadają na antybiotykoterapię. W rozpoznawaniu na poziomie egzaminu kluczowe jest skojarzenie jednostki chorobowej z typem patogenu, bo to kieruje dalszym postępowaniem (izolacja, bioasekuracja, ewentualne szczepienia, diagnostyka laboratoryjna ukierunkowana na wirusy).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Bakteria – bakterie wywołują wiele chorób układu oddechowego i pokarmowego świń, ale choroba Aujeszky’ego nie jest chorobą bakteryjną. Uznanie jej za bakteryjną może prowadzić do błędnego oczekiwania, że antybiotyk rozwiąże problem przyczynowo.
- Pasożyt – pasożyty (wewnętrzne lub zewnętrzne) mogą powodować wyniszczenie, świąd, biegunki czy spadek przyrostów, jednak nie są czynnikiem etiologicznym tej jednostki.
- Czynnik chemiczny – zatrucia i toksyny mogą dawać objawy neurologiczne, ale w chorobie Aujeszky’ego źródłem problemu jest zakażenie, a nie ekspozycja na substancję chemiczną.
Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli pytanie brzmi "wskaż czynnik chorobotwórczy", często wystarczy przyporządkować chorobę do jednej z czterech grup: wirus/bakteria/pasożyt/toksyna. Warto uczyć się listą: choroba → typ patogenu → typowe drogi szerzenia i profilaktyka.