KWALIFIKACJA ELM5 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 29.
Wskaż, jaka jest funkcja bloku "demodulatora" w odbiorniku radiowym.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Demodulator w odbiorniku radiowym służy do odzyskania sygnału informacyjnego (np. audio) z sygnału zmodulowanego odebranego z anteny/toru pośredniej. Dlatego najbliższą poprawną odpowiedzią jest stwierdzenie, że na wyjściu demodulatora otrzymuje się sygnał użyteczny (dźwiękowy).

Pełne wyjaśnienie:

W odbiorniku radiowym sygnał docierający z anteny jest zwykle sygnałem zmodulowanym (nośna w.cz. przenosi informację w postaci zmian amplitudy, częstotliwości lub fazy). Samo wzmocnienie i selekcja (filtracja) w torze w.cz./p.cz. nie "wydobywa" jeszcze treści programu – przygotowuje jedynie sygnał do właściwego odtworzenia informacji.

Demodulator (detektor) to blok, którego zadaniem jest demodulacja, czyli odzyskanie sygnału modulującego (informacyjnego). W radiu nadawczym jest to najczęściej sygnał akustyczny (audio), który następnie trafia do toru m.cz. i wzmacniacza audio, a na końcu do głośnika lub słuchawek. Dlatego odpowiedź "Zmienia sygnał radiowy na dźwiękowy" jest poprawnym skrótem myślowym: w praktyce chodzi o to, że po demodulacji uzyskuje się przebieg odpowiadający dźwiękowi.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "Zmienia fazy sygnału wejściowego" – demodulacja nie polega na dowolnej zmianie fazy. W niektórych systemach informacja może być związana z fazą, ale funkcją demodulatora jest odzysk informacji, a nie sama "zmiana faz".
  • "Zwiększa amplitudę sygnału" – to opis funkcji wzmacniacza (np. w.cz., p.cz. lub m.cz.). Wzmacnianie może poprzedzać demodulację, ale nie jest jej istotą.
  • "Generuje sygnał o określonej częstotliwości" – to typowa rola generatora (np. heterodyny/oscylatora lokalnego) w odbiorniku superheterodynowym. Generator pomaga w przemianie częstotliwości, ale nie zastępuje demodulatora.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pytanie dotyczy demodulatora, szukaj odpowiedzi mówiącej o wydzieleniu sygnału informacyjnego (audio/danych) z sygnału zmodulowanego, a nie o samym wzmocnieniu czy generacji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Demodulacja to proces wydzielenia sygnału informacyjnego (np. audio) z sygnału zmodulowanego odebranego drogą radiową. Po demodulacji otrzymujesz przebieg o niskiej częstotliwości, który można wzmocnić w torze m.cz. i podać na głośnik.
W radiu AM demodulator (detektor) odzyskuje informację przenoszoną przez zmiany amplitudy nośnej. Najczęściej robi to przez detekcję obwiedni, dzięki czemu na wyjściu pojawia się sygnał odpowiadający dźwiękowi, a nie fala nośna w.cz.
Wzmacniacz ma za zadanie głównie zwiększyć amplitudę sygnału, a demodulator ma odzyskać informację z modulacji. W praktyce demodulator może mieć wzmocnienie lub straty, ale jego kluczową rolą jest detekcja, nie samo "podgłośnienie".
Na wyjściu demodulatora pojawia się zwykle sygnał użyteczny: audio (w radiu nadawczym) albo sygnał danych (w systemach cyfrowych). To sygnał o dużo niższej częstotliwości niż nośna radiowa, gotowy do dalszej obróbki w torze m.cz. lub dekoderze.
Zależnie od odbiornika demodulator poprzedza tor w.cz. (filtry i wzmacniacze), często także przemiana częstotliwości i tor p.cz. Ich zadaniem jest selekcja stacji i poprawa parametrów sygnału, aby demodulacja była stabilna i dawała małe zniekształcenia.
Nie. Generator lokalny (heterodyna) wytwarza sygnał o określonej częstotliwości do mieszacza, aby uzyskać częstotliwość pośrednią. Demodulator działa później i wydziela informację (audio/dane) z sygnału zmodulowanego, a nie tworzy nowej nośnej.
Mieszacz ma zwykle dwa wejścia (sygnał z anteny/toru oraz sygnał z generatora lokalnego) i daje na wyjściu sumę/różnicę częstotliwości. Demodulator ma za zadanie wydzielić sygnał informacyjny i zwykle jest po torze p.cz.; jego wyjście prowadzi do wzmacniacza m.cz. lub dekodera.
Bo demodulator nie zamienia bezpośrednio całego "sygnału radiowego" na dźwięk, tylko wydobywa sygnał modulujący (audio) z nośnej w.cz. Dopiero potem tor m.cz. i głośnik zamienia sygnał elektryczny audio na falę akustyczną słyszalną dla człowieka.
Najczęstsze pomyłki to mylenie demodulatora z wzmacniaczem (bo oba są "w torze"), z generatorem (bo kojarzy się z częstotliwością) oraz traktowanie demodulacji jako dowolnej zmiany fazy. Pomaga pamiętać: demodulator = odzysk informacji.
Naucz się funkcji podstawowych bloków: antena, filtr, wzmacniacz w.cz., mieszacz, generator lokalny, tor p.cz., demodulator, wzmacniacz m.cz. Ćwicz też przypisywanie: "selekcja", "wzmocnienie", "przemiana", "detekcja/demodulacja", "odtwarzanie audio".
info

Statystycznie 62% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "Demodulator w odbiorniku radiowym służy do odzyskania sygnału informacyjnego (np. audio) z sygnału zmodulowanego odebranego z anteny/toru pośredniej."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Demodulacja" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Demodulacja (dostęp: 2026-02-26)
  • Wikipedia (PL): "Odbiornik superheterodynowy" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Odbiornik_superheterodynowy (dostęp: 2026-02-26)
  • Encyclopaedia Britannica: "Demodulation" – https://www.britannica.com/technology/demodulation (dostęp: 2026-02-26)

Materiały:

  • Podręczniki/opracowania z podstaw radiotechniki (blokowy schemat odbiornika, tor w.cz./p.cz./m.cz.)
  • Materiały dydaktyczne o modulacji i demodulacji (AM/FM, pojęcie sygnału informacyjnego)
  • Kursy wideo/ćwiczenia z analizy sygnałów (widmo, obwiednia, filtracja) dla elektroniki

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego