KWALIFIKACJA EKA7 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 19.
Wskaż treść operacji gospodarczej zaksięgowanej w przedstawiony sposób.
Ilustracja przedstawia fragment księgowania operacji gospodarczej w formie dwóch kont księgowych, co jest typowe w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Zapis PK obciąża konto "Kapitał zapasowy" i uznaje konto "Rozliczenie wyniku finansowego". Ponieważ na koncie rozliczenia widnieje saldo początkowe po stronie Dt (strata), uznanie tego konta oznacza zmniejszenie straty, czyli jej pokrycie kapitałem zapasowym. Termin "kapitał zapasowy" wskazuje na spółkę akcyjną.

Pełne wyjaśnienie:

W przedstawionym schemacie kont (kontach teowych) widać zapis PK, który:

  • po stronie Dt (Wn) obciąża "Kapitał zapasowy" kwotą 400,00,
  • po stronie Ct (Ma) uznaje "Rozliczenie wyniku finansowego" kwotą 400,00.

Kluczowe jest również saldo początkowe (Sp) na koncie "Rozliczenie wyniku finansowego" po stronie Dt w wysokości 1 200. Saldo Dt na tym koncie oznacza stratę (niepokrytą/rozliczaną). Gdy konto rozliczenia wyniku jest uznawane (zapis po stronie Ma), to jego saldo Dt ulega zmniejszeniu. W praktyce oznacza to, że jednostka pokrywa stratę (redukuje ją) poprzez przeniesienie środków z kapitału własnego.

Dlatego poprawna jest odpowiedź: "PK pokrycie straty bilansowej za ubiegły rok w spółce akcyjnej." Zapis Wn kapitału zapasowego / Ma rozliczenia wyniku to typowy kierunek dla pokrycia straty kapitałem zapasowym.

Pozostałe propozycje są niepoprawne z następujących powodów:

  • "PK odpis z zysku netto…" – odpis z zysku na kapitał zapasowy byłby operacją odwrotną (zmniejszałby zysk poprzez obciążenie rozliczenia wyniku i zwiększał kapitał zapasowy poprzez jego uznanie). Tu kapitał zapasowy jest obciążony, więc nie jest "zasilany", tylko wykorzystywany.
  • Odpowiedzi z "przedsiębiorstwem państwowym" nie pasują do nazwy konta: w praktyce ewidencyjnej dla spółek kapitałowych występuje "kapitał zapasowy", natomiast w przedsiębiorstwach państwowych stosuje się inną terminologię funduszy. Sama nazwa konta jest więc silną wskazówką co do formy prawnej.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź dwie rzeczy naraz: (1) kierunek zapisu Wn/Ma między kontami oraz (2) po której stronie jest saldo początkowe na koncie rozliczenia wyniku. To pozwala odróżnić pokrycie straty od podziału zysku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Saldo po stronie Dt na koncie rozliczenia wyniku oznacza stratę (wynik ujemny) do rozliczenia. Gdy pojawia się zapis po stronie Ct tego konta, strata jest zmniejszana. To pomaga odróżnić pokrycie straty od operacji związanych z podziałem zysku.
Pokrycie straty rozpoznasz po tym, że konto kapitału zapasowego jest obciążane (Wn), a konto rozliczenia wyniku jest uznawane (Ma). Uznanie konta rozliczenia wyniku przy saldzie Dt oznacza redukcję straty. To typowa logika "zamykania" straty kapitałem.
Jeśli saldo konta rozliczenia wyniku jest po Dt, oznacza to stratę. Zapis po Ct działa w kierunku przeciwnym do salda, więc je "zniweluje" (zmniejszy). W praktyce uznanie konta przy saldzie Dt jest sygnałem, że strata jest pokrywana z innego źródła, np. z kapitału zapasowego.
Kapitał zapasowy to składnik kapitału własnego tworzony m.in. z zysku, a jego rolą jest zwiększanie bezpieczeństwa finansowego jednostki. Może służyć do pokrywania przyszłych strat. W spółkach akcyjnych jego tworzenie ma szczególne znaczenie, bo stabilizuje wypłacalność.
To operacje "lustrzane". Odpis z zysku na kapitał zapasowy zwiększa kapitał zapasowy (zapis po Ma kapitału) i zmniejsza zysk do podziału (zapis po Wn rozliczenia wyniku). Pokrycie straty działa odwrotnie: obciąża kapitał (Wn) i uznaje rozliczenie wyniku (Ma).
Najczęstsze pomyłki to: nieuwzględnienie salda początkowego, mylenie stron Wn/Ma, traktowanie każdego zapisu na kapitale jako "odpisu z zysku", oraz ignorowanie terminologii form prawnych. Warto zawsze czytać zapis jako relację dwóch kont wraz z saldem.
Tak, w zadaniach egzaminacyjnych często jest to celowy trop. "Kapitał zapasowy" jest typowy dla spółek kapitałowych (np. spółki akcyjnej). Dla innych form prawnych mogą występować odmienne nazwy funduszy. To nie zastępuje analizy zapisu, ale pomaga w identyfikacji.
Zapisów rozliczających wynik (podział zysku albo pokrycie straty) dokonuje się po zatwierdzeniu sprawozdania finansowego przez właściwy organ. Dopiero wtedy wynik za rok ubiegły jest formalnie rozliczany w kapitałach własnych zgodnie z podjętą uchwałą.
Najpierw ustal, które konto jest obciążone (Wn) i które uznane (Ma) dla tego samego PK i tej samej kwoty. Następnie zinterpretuj sens ekonomiczny: co rośnie, co maleje, i czy na którymś koncie jest saldo Dt/Ct. To prowadzi do właściwego opisu operacji.
Ćwicz rozpoznawanie: (1) saldo Dt/Ct na koncie wyniku, (2) kierunek dekretacji między kapitałami a rozliczeniem wyniku, (3) nazewnictwo charakterystyczne dla form prawnych. Pomaga robienie krótkich notatek: "Dt na wyniku = strata", "Ct na wyniku = zysk".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 34% zdających egzamin. bardzo trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Zapis PK obciąża konto "Kapitał zapasowy" i uznaje konto "Rozliczenie wyniku finansowego"."

Materiały:

  • Ustawa o rachunkowości – zasady ustalania i rozliczania wyniku finansowego (wskazane w kontekście art. 42 oraz art. 53 ust. 3)
  • Kodeks spółek handlowych – zagadnienia kapitału zapasowego w spółce akcyjnej (wskazany w kontekście art. 396)
  • Podręcznik do rachunkowości finansowej: kapitały własne, konta 81/82 i rozliczenie wyniku (materiały szkolne dla technika rachunkowości)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego