KWALIFIKACJA BUD22 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 36.
Wskaźnik przeżywalności ryb w stawie towarowym wynosi 0,75. Ile ryb może być odłowionych ze stawu, w którym planowana obsada wynosi 45 tys. sztuk?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Wskaźnik przeżywalności 0,75 oznacza, że przeżywa 75% obsady.
Aby obliczyć liczbę ryb możliwych do odłowu, mnożymy planowaną obsadę przez wskaźnik: 45 000 × 0,75 = 33 750 szt. Pozostałe wyniki wynikają z błędnego dzielenia lub pomylenia skali liczby.

Pełne wyjaśnienie:

Wskaźnik przeżywalności informuje, jaka część planowanej obsady dożyje do momentu odłowu. Wartość 0,75 to zapis ułamka dziesiętnego odpowiadającego 75%. Oznacza to, że statystycznie przeżywa 75 na 100 ryb, czyli 3/4 całej obsady.

Aby policzyć, ile ryb można odłowić, wykonujemy jedno działanie proporcjonalne:

liczba do odłowu = obsada × wskaźnik przeżywalności

Podstawiamy dane: 45 000 × 0,75 = 33 750 szt.

Można to też szybko sprawdzić "na ułamkach": 0,75 = 3/4, więc 3/4 z 45 000 to (45 000 ÷ 4) × 3 = 11 250 × 3 = 33 750. Taka kontrola zmniejsza ryzyko pomyłki rachunkowej.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • Wynik 22 500 odpowiadałby przeżywalności 0,5 (50%), czyli sytuacji, w której przeżywa połowa obsady.
  • Wynik 11 250 to 1/4 z 45 000; bywa skutkiem pomylenia 0,75 z 0,25 lub błędnego kroku pośredniego (np. policzenia 45 000 ÷ 4 i zakończenia obliczeń).
  • Wynik 45 000 oznaczałby przeżywalność 1,00 (100%) i jest efektem zignorowania wskaźnika.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze oceń rząd wielkości. Skoro 0,75 jest mniejsze od 1, wynik musi być mniejszy niż 45 000, ale większy niż połowa tej liczby. To pomaga szybko wychwycić oczywiste pomyłki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wskaźnik 0,75 oznacza, że przeżywa 75% wprowadzonej obsady. Innymi słowy, na każde 100 wpuszczonych ryb do odłowu dożyje przeciętnie 75. To zapis ułamka dziesiętnego, którego używa się w obliczeniach ilościowych.
Stosuje się prostą proporcję: odłów = obsada × przeżywalność. Gdy obsada to 45 000 szt., a przeżywalność 0,75, liczymy 45 000 × 0,75. Wynik daje przewidywaną liczbę ryb możliwych do odłowu.
Mnożymy, bo 0,75 jest częścią całości (ile zostaje z obsady). Dzielenie zwiększyłoby wynik, co nie ma sensu: skoro przeżywa mniej niż 100% ryb, odłów musi być mniejszy od obsady. Dzieli się, gdy szuka się obsady z odłowu, a nie odwrotnie.
Można zamienić 0,75 na ułamek: 3/4. Wtedy liczysz 1/4 z obsady (dzielisz przez 4), a potem mnożysz przez 3. Dla 45 000: 45 000 ÷ 4 = 11 250, a 11 250 × 3 = 33 750.
Tak, jeżeli wskaźnik przeżywalności jest mniejszy od 1. Wtedy przeżywa tylko część ryb i odłów jest mniejszy od liczby wpuszczonych. Wyjątkiem byłaby przeżywalność równa 1 (100%) lub sytuacja, gdy do stawu dopływają ryby z zewnątrz, ale to nie jest założeniem tego typu zadań.
Najczęściej pojawia się: dzielenie zamiast mnożenia, pomylenie 0,75 z 75% lub 0,75%, oraz błąd skali (np. 45 tys. potraktowane jako 45). Pomaga kontrola sensu: wynik powinien być między 0 a obsadą i blisko 3/4 obsady.
Obsada to liczba ryb planowana do wprowadzenia do stawu w danym cyklu produkcyjnym (często podawana w sztukach lub w przeliczeniu na powierzchnię). Jest punktem wyjścia do szacowania strat, przeżywalności, zapotrzebowania na paszę i planowanego odłowu.
Takie obliczenia wykonuje się na etapie planowania produkcji (zakup narybku, karmienie, harmonogram prac), a także przy rozliczeniach i raportowaniu wyników. W gospodarce wodnej i melioracyjnej bywa to elementem planowania użytkowania stawów i bilansów ilościowych.
Wystarczy podzielić procenty przez 100. Przykładowo 75% = 75/100 = 0,75. Dzięki temu łatwo wykonać obliczenie odłowu przez mnożenie. Odwrotnie, aby zamienić 0,75 na procenty, mnoży się przez 100 i otrzymuje 75%.
Sprawdź trzy rzeczy: (1) czy wynik jest mniejszy od obsady (gdy wskaźnik < 1), (2) czy jest w przybliżeniu równy 3/4 obsady dla 0,75, (3) czy nie zgubiłeś "tysięcy". Taka kontrola wyłapuje większość pomyłek.
info

Około 79% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Wskaźnik przeżywalności 0,75 oznacza, że przeżywa 75% obsady.Aby obliczyć liczbę ryb możliwych do odłowu, mnożymy planowaną obsadę przez wskaźnik: 45 000 × 0,75 = 33 750 szt."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): Procent — https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-03-01)
  • Wikipedia (PL): Ułamek dziesiętny — https://pl.wikipedia.org/wiki/U%C5%82amek_dziesi%C4%99tny (dostęp: 2026-03-01)
  • Khan Academy (PL): Procenty (dział) — https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percentages (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z matematyki: procenty i ułamki dziesiętne (mnożenie)
  • Zadania treningowe z obliczeń wskaźnikowych (produkcja/straty/uzysk)
  • Notatki branżowe: podstawowe pojęcia gospodarki stawowej (obsada, przeżywalność, odłów)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego