W kopalniach podziemnych przewietrzanie wyrobisk i pomieszczeń jest jednym z kluczowych elementów bezpieczeństwa pracy. Powietrze może być zanieczyszczane zarówno gazami naturalnie występującymi w górotworze, jak i produktami procesów technologicznych (np. spalania paliw) oraz robót strzałowych. Dlatego przepisy dla podziemnych zakładów górniczych określają minimalną zawartość tlenu (19% objętościowo) oraz najwyższe dopuszczalne stężenia wybranych gazów szkodliwych.
W pytaniu wskazano bardzo niskie dopuszczalne stężenie (0,00026% obj.). Takie wartości są typowe dla substancji silnie szkodliwych, których obecność w wyrobisku może wystąpić nagle w określonych sytuacjach technologicznych. Tlenek azotu jest zaliczany do tlenków azotu, które mogą pojawiać się m.in. po pracach strzałowych oraz w rejonach, gdzie pracują maszyny z napędem spalinowym. Z punktu widzenia ruchu zakładu górniczego oznacza to konieczność stałego monitorowania atmosfery oraz utrzymania skutecznej wentylacji rozcieńczającej i odprowadzającej zanieczyszczenia.
- Odpowiedź "tlenku węgla." bywa wybierana z przyzwyczajenia, bo CO jest znanym zagrożeniem pożarowym i toksycznym, jednak w praktyce limity i charakterystyka narażenia mogą być inne niż dla tlenków azotu.
- Odpowiedź "siarkowodoru." jest kusząca, bo H2S jest silnie toksyczny i kojarzony z bardzo niskimi dopuszczalnymi stężeniami, ale pytanie dotyczy konkretnej wartości przypisanej w przepisach do określonego gazu.
- Odpowiedź "dwutlenku siarki." dotyczy gazu drażniącego, lecz jego źródła w kopalniach i wartości dopuszczalne nie muszą odpowiadać podanej liczbie.
W praktyce egzaminacyjnej warto zapamiętać: (1) 19% O2 jako wymóg minimalny, (2) tlenki azotu jako typowe zanieczyszczenie po strzelaniu i przy napędach spalinowych, (3) konieczność reagowania na przekroczenia: wstrzymanie robót, przewietrzenie rejonu, a w razie potrzeby ewakuacja i ponowne dopuszczenie do pracy po uzyskaniu bezpiecznego składu atmosfery.
