Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2017



PYTANIE NR 36.
Wyniki monitoringu wykazały stężenie tlenku węgla w powietrzu na poziomie 10 000 μg/m3. Ile wynosi ta wartość wyrażona w μg/cm3?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
1 m3 = (100 cm)3 = 106 cm3.
Stężenie 10 000 μg/m3 trzeba więc podzielić przez 106:
10 000 / 1 000 000 = 0,01.
Otrzymujemy 0,01 μg/cm3.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu należy przeliczyć stężenie wyrażone w μg/m3 na μg/cm3. Kluczowe jest przeliczenie jednostki objętości, bo licznik (μg) pozostaje bez zmian.

Krok 1: przelicz m na cm
Wiemy, że 1 m = 100 cm = 102 cm.

Krok 2: uwzględnij, że chodzi o objętość (sześcian)
Skoro 1 m = 102 cm, to:
1 m3 = (102 cm)3 = 106 cm3.

Krok 3: przelicz stężenie
Stężenie 10 000 μg/m3 oznacza 10 000 μg w 1 m3, czyli w 106 cm3. Aby uzyskać wartość na 1 cm3, dzielimy przez 106:
10 000 / 1 000 000 = 0,01
Zatem wynik to 0,01 μg/cm3.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • 0,1 μg/cm3 – odpowiadałoby podzieleniu przez 105 zamiast 106 (typowy błąd w potęgach dziesięciu).
  • 1 μg/cm3 – oznaczałoby brak właściwego przeliczenia objętości (zignorowanie, że 1 m3 to aż 1 000 000 cm3).
  • 10 μg/cm3 – to wynik sprzeczny z logiką jednostek: po przejściu z "na m3" na "na cm3" wartość powinna się zmniejszyć milion razy, a nie wzrosnąć.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź sens wyniku. Ponieważ 1 m3 jest dużo większy niż 1 cm3, to "μg na cm3" powinno wyjść dużo mniejsze niż "μg na m3".

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Jak przeliczyć μg/m³ na μg/cm³ krok po kroku?
Najpierw przelicz objętość: 1 m³ = 106 cm³. Potem stężenie w μg/m³ podziel przez 106, bo ta sama masa (μg) przypada na milion razy mniejszą "porcję" objętości w cm³.
Dlaczego w przeliczeniu pojawia się 10^6, a nie 1000?
Ponieważ przeliczasz objętość, a nie długość. Skoro 1 m = 100 cm, to 1 m³ = (100 cm)³ = 1 000 000 cm³. Wykładnik 3 wynika z trzech wymiarów (długość, szerokość, wysokość).
Co oznacza jednostka μg/m³ w monitoringu powietrza?
μg/m³ to stężenie masowe: liczba mikrogramów danej substancji w 1 metrze sześciennym powietrza. Takie jednostki są typowe w raportach z monitoringu jakości powietrza i w sprawozdaniach z pomiarów.
Jak szybko sprawdzić, czy wynik przeliczenia ma sens?
Sprawdź kierunek zmiany: przejście z "na m³" na "na cm³" powinno dać wartość mniejszą, bo 1 cm³ jest dużo mniejszą objętością niż 1 m³. Jeśli wynik rośnie, prawdopodobnie pomyliłeś potęgi dziesięciu.
Jakie błędy najczęściej robi się przy m³ i cm³?
Najczęstszy błąd to przeliczenie jak dla długości (1 m = 100 cm) bez uwzględnienia sześcianu. Drugi błąd to pomylenie 106 z 103 lub zgubienie zera w dzieleniu przez 1 000 000.
Czy 10 000 μg/m³ to dokładnie 0,01 μg/cm³?
Tak, bo dzielisz przez 106: 10 000 / 1 000 000 = 0,01. W praktyce w sprawozdaniach czasem stosuje się zapis naukowy, np. 1×104 μg/m³ = 1×10-2 μg/cm³.
Jak zapisać przeliczenie w notacji wykładniczej na egzaminie?
Zapisz 10 000 jako 1×104. Ponieważ 1 m³ = 106 cm³, to: (1×104) / (1×106) = 1×10-2. Czyli 0,01 μg/cm³.
Jakie jednostki stężenia spotyka się w ochronie środowiska?
W praktyce spotyka się m.in. μg/m³ (powietrze), mg/L lub μg/L (woda), mg/kg (gleba, osady). Kluczowe jest rozróżnienie, czy chodzi o objętość, masę próbki czy np. przepływ, bo od tego zależy sposób przeliczeń.
Czy do takiego zadania potrzebuję znajomości norm jakości powietrza?
Nie. To zadanie sprawdza przede wszystkim konwersję jednostek. Znajomość dopuszczalnych poziomów zanieczyszczeń może być potrzebna w innych pytaniach (interpretacja wyników), ale tu wystarcza matematyka jednostek.
Jak nie pomylić cm³ z cm² przy przeliczaniu?
Zwróć uwagę na wykładnik przy jednostce: cm² to pole (2 wymiary), a cm³ to objętość (3 wymiary). W konwersji m³↔cm³ zawsze pojawia się sześcian: (100)³ = 106. To dobra "kotwica" przeciw pomyłkom.
info

Około 64% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Eksperci podkreślają: "1 m3 = (100 cm)3 = 106 cm3.Stężenie 10 000 μg/m3 trzeba więc podzielić przez 106:10 000 / 1 000 000 = 0,01.Otrzymujemy 0,01 μg/cm3."

Źródła:

  • BIPM, The International System of Units (SI) – SI Brochure (9th edition, 2019), sekcja dotycząca jednostek długości i pochodnych (objętość m³). https://www.bipm.org/en/publications/si-brochure (dostęp 2026-02-18)
  • NIST, Units – SI Units and Prefixes / SI base units and derived units (informacje o m i m³ jako jednostce pochodnej). https://www.nist.gov/pml/owm/metric-si/si-units (dostęp 2026-02-18)
  • Wolfram MathWorld, "Cubic Centimeter" – relacja cm³ i m³ (1 m³ = 10^6 cm³). https://mathworld.wolfram.com/CubicCentimeter.html (dostęp 2026-02-18)

Materiały:

  • Tablice i ściągi z przeliczeniami jednostek SI (m, cm, m³, cm³)
  • Podręczniki/opracowania do monitoringu środowiska omawiające jednostki stężeń (μg/m³)
  • Materiały z matematyki technicznej: działania na potęgach dziesięciu i notacja wykładnicza
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego