KWALIFIKACJA PGF4 + PGF5 - CZERWIEC 2016

PYTANIE NR 34.
Z jaką rozdzielczością należy skanować wielobarwny oryginał, jeżeli w druku offsetowym będzie powiększony dwa razy?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W druku, aby zachować tę samą szczegółowość po zmianie formatu, rozdzielczość skanowania dobiera się proporcjonalnie do skali. Jeśli oryginał ma być powiększony 2×, to wymagana rozdzielczość skanu też powinna wzrosnąć 2×. Dlatego zamiast 300 dpi przyjmuje się 600 dpi.

Pełne wyjaśnienie:

W przygotowaniu materiałów rastrowych do druku kluczowe jest rozróżnienie między rozmiarem obrazu a liczbą próbek (pikseli) zapisanych w pliku. Gdy powiększamy obraz w składzie, te same piksele muszą "pokryć" większą powierzchnię, więc efektywna rozdzielczość (czyli ile informacji przypada na jednostkę długości/rozmiaru) spada.

Stosuje się więc prostą regułę proporcji: aby po powiększeniu zachować wymaganą szczegółowość w druku, rozdzielczość skanowania należy zwiększyć w takim samym stosunku, w jakim zwiększa się wymiary reprodukcji. Dla powiększenia oznacza to 2× większą rozdzielczość skanowania. Jeśli jako punkt odniesienia przyjmuje się typową wartość 300 dpi dla obrazu w docelowym rozmiarze, to po zaplanowanym powiększeniu 2× należy skanować z rozdzielczością 600 dpi.

  • 600 dpi – spełnia warunek: podwojenie rozdzielczości kompensuje podwojenie wymiarów wydruku, dzięki czemu szczegółowość na wydruku pozostaje na podobnym poziomie.
  • 300 dpi – po powiększeniu 2× da w praktyce ok. połowę efektywnej rozdzielczości, więc obraz stanie się mniej szczegółowy (większe "pikselozowanie", gorsza ostrość detali).
  • 800 dpi – może poprawiać zapas jakości, ale nie wynika bezpośrednio z warunku "2×"; bez dodatkowych założeń (np. bardzo wysokiej liniatury lub szczególnych wymagań) jest to wartość nadmiarowa i zwiększa wagę pliku oraz czas obróbki.
  • 900 dpi – analogicznie: to "wysoka liczba", ale nie jest logicznym wynikiem prostego przeliczenia skali 2×; bez uzasadnienia technologicznego jest to dobór przypadkowy.

Wskazówka egzaminacyjna: w zadaniach tego typu najpierw ustal, czy podano zmianę skali (np. 2×, 150%, 0,5×). Następnie zastosuj proporcję: nowa rozdzielczość = rozdzielczość bazowa × skala. Dopiero potem porównaj wynik z odpowiedziami.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuj proporcję: jeśli wymiary w druku rosną o dany współczynnik, rozdzielczość skanowania zwiększ o ten sam współczynnik. Dla powiększenia 2× przyjmij 2× większą rozdzielczość, aby utrzymać podobną szczegółowość na wydruku.
Bo po powiększeniu te same piksele rozkładają się na większej powierzchni, więc efektywna rozdzielczość spada (w praktyce około o połowę). Skutkiem są mniej ostre detale i bardziej widoczna "pikseloza", szczególnie na elementach o drobnej strukturze.
To rozdzielczość, którą obraz ma po uwzględnieniu skali użycia w projekcie. Nawet jeśli plik ma wysoką rozdzielczość, powiększenie w składzie ją obniża, a pomniejszenie podwyższa. To ta wartość decyduje o jakości w druku.
Często spotyka się wartość około 300 (dla obrazu w docelowym rozmiarze), ale w praktyce zależy to od wymagań jakościowych, sposobu rastrowania, papieru i oczekiwanej ostrości. Na egzaminie zwykle stosuje się uproszczone reguły proporcji i skali.
W praktyce DTP często miesza się te pojęcia, ale sens jest inny: ppi dotyczy pikseli w obrazie, a dpi bywa używane jako parametr urządzenia. W zadaniach egzaminacyjnych zwykle chodzi o "rozdzielczość skanu/obrazu" i jej przeliczenie względem skali.
Najczęstsze to: ignorowanie informacji o powiększeniu/pomniejszeniu, wybór "popularnych" 300 bez liczenia oraz wybór najwyższej liczby "na zapas". Pomaga zapisanie proporcji i szybkie sprawdzenie, czy wynik jest wielokrotnością skali (np. 2×).
Może mieć sens przy bardzo drobnych detalach, specyficznych technikach reprodukcji lub gdy planujesz istotną obróbkę i chcesz mieć większy zapas informacji. Jednak bez dodatkowych wymagań technologicznych takie wartości zwiększają wagę plików i czas pracy, a nie zawsze poprawiają efekt.
W wielu programach do składu można odczytać rozdzielczość "rzeczywistą" i "efektywną" (po skalowaniu). Interesuje Cię efektywna, bo ona opisuje jakość w użytym rozmiarze. Jeśli jest za niska, trzeba użyć lepszego źródła lub zmniejszyć skalę.
Bo rośnie rozmiar plików, obciążenie komputera, czas otwierania i przetwarzania, a czasem także ryzyko błędów w workflow. Jeśli docelowa technologia druku i rastrowanie nie wykorzystają dodatkowych detali, nadmiar dpi nie przełoży się na widoczną poprawę jakości.
Ćwicz typowe przeliczenia skali (np. 2×, 150%, 0,5×) i rozumienie zależności: powiększenie obniża efektywną rozdzielczość, więc skan musi mieć jej zapas. Warto też powtórzyć różnice między obrazami rastrowymi i wektorowymi oraz ich zastosowania.
info

Statystycznie 59% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Eksperci podkreślają: "W druku, aby zachować tę samą szczegółowość po zmianie formatu, rozdzielczość skanowania dobiera się proporcjonalnie do skali."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z poligrafii: przygotowanie do druku (DTP, prepress) – rozdzielczość i skalowanie
  • Instrukcje i poradniki DTP producentów oprogramowania (np. materiały o przygotowaniu obrazów do druku)
  • Materiały szkolne/branżowe o zależności rozdzielczości od liniatury rastra i skali reprodukcji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego