Wysokość punktu C wyznacza się przez przeniesienie wysokości na podstawie danych pomiarowych z rysunku i tabeli. Niezależnie od szczegółowego zapisu (np. w formie dziennika), idea jest stała: z odczytów wyznacza się przewyższenia (różnice wysokości), a następnie sumuje je wzdłuż ciągu do punktu C.
Typowy tok postępowania obejmuje:
- ustalenie, które wartości są danymi "wstecz" i "w przód" (albo równoważnymi obserwacjami dla danej metody),
- obliczenie przewyższeń między kolejnymi punktami/stanowiskami zgodnie z przyjętym znakiem,
- zsumowanie przewyższeń i dodanie ich do wysokości punktu odniesienia, aby otrzymać HC,
- wykonanie kontroli: sprawdzenie, czy bilans odczytów i suma przewyższeń są spójne (to ogranicza ryzyko pomyłki rachunkowej).
Odpowiedź "HC = 203,95 m" jest poprawna, ponieważ wynika z prawidłowo przeprowadzonego bilansu przewyższeń na podstawie przedstawionych danych oraz spełnia kontrolę rachunkową typową dla obliczeń wysokościowych.
Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?
- "HC = 203,79 m" to wynik bliski poprawnemu, co zwykle wskazuje na drobną pomyłkę: pojedynczy błędny odczyt, zaokrąglenie w złym miejscu lub błąd w jednym przewyższeniu.
- "HC = 306,51 m" sugeruje poważniejsze naruszenie algorytmu (np. dodanie zamiast odjęcia części danych lub pomylenie kolejności odczytów), bo zmiana jest zbyt duża jak na typowe zaokrąglenia.
- "HC = 1053,42 m" jest skrajnie nieprawdopodobne w kontekście standardowych obliczeń z niwelacji; taki rezultat często wynika z błędu jednostek/zapisu (np. przesunięcie przecinka) albo omyłkowego użycia nie tej kolumny danych.
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zawsze zrób krótkie "sprawdzenie sensowności" (czy wynik jest w realistycznym zakresie względem danych wejściowych) oraz kontrolę sum, jeśli jest możliwa na podstawie tabeli.