KWALIFIKACJA BUD13 - CZERWIEC 2022 (test 2)

PYTANIE NR 21.
Z danych zawartych w tabeli wynika, że średnia powierzchnia wykopów między km 0+100,00 a km 0+126,23 wynosi
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi robót ziemnych, prawdopodobnie związanych z wykopami i nasypami.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Średnią powierzchnię wykopu między dwiema pikietami liczy się jako średnią arytmetyczną pól na początku i końcu odcinka.
W tabeli: 0+100,00 ma 15,00 m², a 0+126,23 ma 5,00 m², więc Pśr = (15,00 + 5,00)/2 = 10,00 m². To odpowiada wartości w kolumnie "średnia pow. wykop".

Pełne wyjaśnienie:

W obliczeniach robót ziemnych w drogownictwie (metoda profili poprzecznych) objętość wykopu/nasypu na odcinku wyznacza się na podstawie pól przekrojów poprzecznych w kolejnych pikietach. Ponieważ przekrój między sąsiednimi pikietami zwykle zmienia się w sposób przybliżenie liniowy, do dalszych obliczeń przyjmuje się średnią powierzchnię przekroju dla danego odcinka.

Dla odcinka między km 0+100,00 a km 0+126,23 z tabeli odczytujemy pola wykopu na końcach odcinka:

  • na pikiecie 0+100,00: powierzchnia wykopu = 15,00 m2,
  • na pikiecie 0+126,23: powierzchnia wykopu = 5,00 m2.

Średnia powierzchnia wykopu wynosi więc:

Pśr = (P1 + P2) / 2 = (15,00 + 5,00) / 2 = 10,00 m2.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "10,00 m2". W wielu tabelach bilansu mas ziemnych taka wartość jest także wpisana bezpośrednio w kolumnie "średnia pow. wykop" dla danego odcinka, co stanowi dodatkowe potwierdzenie.

Pozostałe propozycje wynikają z typowych pomyłek:

  • "15,00 m2" to pole wykopu w jednej pikiecie (na początku odcinka), a nie średnia dla całego odcinka.
  • "20,00 m2" może pochodzić z błędnego dodania 15,00 i 5,00 bez dzielenia przez 2 lub z odczytu niewłaściwej kolumny.
  • "35,00 m2" odpowiada średniej powierzchni nasypu dla tego samego odcinka, więc jest poprawną liczbą, ale dla innej wielkości niż pytana.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź jednostkę (m2) i nagłówek kolumny ("wykop" vs "nasyp"), a następnie upewnij się, że liczysz średnią z dwóch pikiet ograniczających odcinek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Stosuje się średnią arytmetyczną pól przekroju wykopu na początku i na końcu odcinka: Pśr = (P1 + P2) / 2. Trzeba odczytać z tabeli wartości tylko z kolumny "wykop" dla obu pikiet, a nie z kolumny "nasyp".
Pikieta to punkt kilometrażu (np. 0+100,00), w którym wykonano przekrój poprzeczny i wyznaczono pole wykopu/nasypu. Kolejne pikiety dzielą trasę na odcinki, dla których liczy się średnie pola oraz objętości robót ziemnych.
Ponieważ przekrój zwykle zmienia się wzdłuż trasy. Wartość w jednej pikiecie dotyczy tylko jednego miejsca, a odcinek ma dwa końce. Średnia z dwóch pól (początek i koniec) jest przybliżeniem zmian liniowych i stanowi podstawę do obliczenia objętości.
Oba błędy są częste. Pomylenie "wykop" i "nasyp" wynika z podobnego układu kolumn w tabeli. Z kolei błąd średniej polega zwykle na dodaniu dwóch pól bez podzielenia przez 2 albo na wzięciu tylko jednej wartości z początku odcinka.
W nagłówku tabeli zwykle jest blok "średnia pow." z podziałem na "wykop" i "nasyp". Wiersz dla odcinka między dwiema pikietami zawiera w tej kolumnie wartość uśrednioną. Należy upewnić się, że jednostką jest m2, a nie m lub m3.
Gdy liczy się kubaturę robót ziemnych na odcinkach między pikietami. Średnia powierzchnia przekroju jest potem mnożona przez długość odcinka, aby uzyskać objętość (m3). Wynik wykorzystuje się m.in. w kosztorysowaniu i do planowania transportu urobku.
Tak. Dla metody profili poprzecznych przyjmuje się wzór V = Pśr × L, gdzie Pśr jest w m2, a długość odcinka L w metrach. Wtedy objętość V otrzymuje się w m3. Trzeba tylko użyć danych dla tej samej części: wykop albo nasyp.
Najczęściej spotkasz: pola przekrojów w m2 (wykop/nasyp), odległość w m oraz objętości w m3. Kontrola jednostek pomaga uniknąć pomyłek, np. mylenia pola z objętością.
Bo 35,00 m2 może występować w tym samym wierszu tabeli jako średnia, ale dla nasypu, nie dla wykopu. To typowy "haczyk" w zadaniach: liczba jest poprawna w tabeli, lecz dotyczy innej kolumny niż pytana wielkość.
Sprawdź, czy wynik leży między dwiema wartościami końcowymi (średnia nie może być mniejsza od mniejszej ani większa od większej). Jeśli pola to 15 i 5, średnia musi być między 5 a 15. Dodatkowo upewnij się, że wykonałeś dzielenie przez 2.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 62% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "To odpowiada wartości w kolumnie "średnia pow. wykop"."

Źródła:

  • Wikipedia (EN), "Earthworks (engineering)" – opis obliczania objętości na podstawie pól przekrojów (average end area), https://en.wikipedia.org/wiki/Earthworks_(engineering) - accessed 2026-02-28
  • Wikipedia (EN), "Average end area" – definicja metody i wzór na objętość/przekrój średni, https://en.wikipedia.org/wiki/Average_end_area - accessed 2026-02-28
  • The Engineering ToolBox, "Average End Area Method" – opis metody średnich przekrojów, https://www.engineeringtoolbox.com/average-end-area-method-d_1428.html - accessed 2026-02-28

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne o obliczaniu kubatur robót ziemnych metodą średnich przekrojów
  • Ćwiczenia z odczytu tabel bilansu mas ziemnych (pikiety, pola, średnie, objętości)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych BUD.13 dotyczące robót ziemnych w drogownictwie

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego