W postępowaniu administracyjnym organ nie zawsze dochodzi do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w formie decyzji. Jednym z prawidłowych sposobów zakończenia postępowania jest umorzenie, czyli zakończenie sprawy bez rozstrzygania jej co do istoty, gdy wystąpią przesłanki uniemożliwiające lub bezprzedmiotowe dalsze prowadzenie postępowania. Dlatego zdanie "Postępowanie administracyjne może zakończyć się umorzeniem" jest prawdziwe.
Pozostałe stwierdzenia są fałszywe, bo zawierają nieuprawnione uogólnienia:
- "Postępowanie administracyjne zawsze kończy się wydaniem decyzji administracyjnej." – to błąd wynikający z utożsamienia "typowego" finału sprawy z regułą bez wyjątków. W praktyce możliwe są sytuacje, w których sprawa nie kończy się decyzją merytoryczną, bo postępowanie staje się bezprzedmiotowe lub nie może być kontynuowane.
- "Postępowanie administracyjne może być wszczęte tylko na wniosek strony postępowania." – postępowanie może być inicjowane także z urzędu, gdy organ ma obowiązek lub uprawnienie podjąć działania bez wniosku zainteresowanego.
- "Postępowanie administracyjne nie może być prowadzone bez udziału strony postępowania." – strona ma prawo udziału i powinna mieć zapewnioną możliwość działania, ale samo prowadzenie czynności przez organ nie jest całkowicie uzależnione od aktywności strony (organ działa w granicach swoich kompetencji i podejmuje czynności procesowe).
Wskazówka egzaminacyjna: w testach wielokrotnego wyboru zdania z wyrazami "zawsze", "nigdy", "tylko" często są fałszywe, jeśli przepisy dopuszczają wyjątki (np. wszczęcie z urzędu, różne formy zakończenia sprawy). Warto też odróżniać: decyzja (rozstrzygnięcie co do istoty) od umorzenia (zakończenie bez rozstrzygnięcia merytorycznego).