KWALIFIKACJA GIW13 - CZERWIEC 2015

PYTANIE NR 20.
Z przedstawionego diagramu rejestratora parametrów wiercenia, odczytaj ile wynosiło obciążenie haka wiertniczego.
Ilustracja przedstawia diagram rejestratora parametrów wiercenia, który jest używany w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ciężar na haku należy odczytać z osi opisanej "3–Ciężar na haku" (skala w tonach) i z odpowiadającej jej czerwonej linii wykresu oznaczonej "3". Linia ta przebiega między 40 a 60 ton, wyraźnie bliżej 40, co po interpolacji daje wartość około 45 ton.

Pełne wyjaśnienie:

W rejestratorze parametrów wiercenia każdy parametr ma własną skalę oraz odpowiadającą mu linię na wykresie (zwykle rozróżnioną kolorem i/lub numerem). Aby poprawnie odczytać obciążenie haka wiertniczego (ciężar na haku), trzeba wykonać trzy kroki:

  • Zidentyfikować właściwy parametr w legendzie: "3–Ciężar na haku". Jest on powiązany z czerwoną skalą w tonach, opisaną wartościami od 0 do 100.
  • Odnaleźć właściwą linię na wykresie: na diagramie linia parametru "3" jest również czerwona i oznaczona numerem "3". To ogranicza ryzyko pomylenia jej z innymi przebiegami (np. ciśnieniem, momentem, obrotami), które mają inne skale.
  • Odczytać wartość z siatki i skali: czerwona linia "3" znajduje się pomiędzy pionowymi liniami odpowiadającymi 40 i 60 ton oraz leży bliżej 40. Ponieważ nie pokrywa się dokładnie z linią 40, trzeba zastosować interpolację "na oko". Położenie bliższe 40 niż 60 odpowiada w przybliżeniu wartości około 45 ton.

Dlatego poprawna jest odpowiedź "Około 45 ton."

Pozostałe propozycje są nieprawidłowe z typowych powodów:

  • "Około 25 ton." – taka wartość leżałaby między 20 a 40 ton, a czerwona linia jest wyraźnie dalej, w przedziale 40–60.
  • "Około 38 ton." – to wartość poniżej 40 ton; na diagramie linia jest już po prawej stronie linii 40, więc odczyt musi być większy niż 40.
  • "Około 14 ton." – odpowiadałoby obszarowi między 0 a 20 ton, skrajnie po lewej; na wykresie czerwona linia "3" znajduje się znacznie bardziej na prawo.

W praktyce prawidłowy odczyt ciężaru na haku jest ważny, bo nagłe odchylenia mogą sygnalizować m.in. zwiększone opory ruchu przewodu, przywieranie lub inne problemy wymagające reakcji obsługi wiertni.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ciężar na haku to rzeczywiste obciążenie działające na hak i układ talowy podczas operacji wiertniczych. Zależy m.in. od masy przewodu wiertniczego, głębokości, gęstości płuczki i tarcia w otworze. Jest kluczowym parametrem kontrolnym rejestrowanym na diagramach w czasie rzeczywistym.
Najpierw wybierz w legendzie parametr (np. "Ciężar na haku") i sprawdź jego kolor oraz skalę z jednostką. Następnie znajdź na wykresie linię o tym samym kolorze/oznaczeniu. Na końcu porównaj położenie linii z pionowymi liniami siatki i odczytaj wartość, a między działkami zastosuj interpolację.
Na diagramie jest kilka parametrów jednocześnie, a każdy ma inną skalę. Jeśli odczytasz wartość z niewłaściwej osi, wynik będzie błędny nawet wtedy, gdy "na oko" wygląda podobnie. Dopasowanie koloru i etykiety ogranicza ryzyko pomylenia np. ciężaru na haku z ciśnieniem płuczki lub momentem obrotowym.
Interpolacja polega na oszacowaniu wartości proporcjonalnie do odległości między dwiema znanymi działkami skali. Jeśli linia jest w połowie między 40 a 60, odczytujesz ok. 50. Jeśli jest bliżej 40, wynik będzie bliższy 40 (np. ok. 45). To standardowa metoda "odczytu pośredniego" na wykresach.
Najczęstsze pomyłki to: odczyt z niewłaściwej skali (inny parametr), wybór złej linii (kierowanie się tylko numerem), pominięcie jednostek, a także brak interpolacji (zaokrąglanie zawsze do najbliższej opisanej wartości). Warto też sprawdzić, czy linia jest po lewej czy prawej stronie danej działki.
Nie zawsze. Ogólnie masa przewodu rośnie wraz z głębokością, ale odczyt ciężaru na haku zależy też od wyporu w płuczce, tarcia w otworze i stanu operacji (opuszczanie, wyciąganie, postój). Dlatego na diagramie mogą występować zmiany skokowe i odchylenia, które trzeba interpretować w kontekście prac.
Nagły wzrost lub spadek ciężaru na haku może wskazywać m.in. zwiększone tarcie, przywieranie przewodu, zahaczenie narzędzia, zmianę warunków płuczkowych albo uszkodzenie/obryw elementów zestawu. W praktyce takie sygnały wymagają szybkiej weryfikacji, bo wpływają na bezpieczeństwo i ciągłość wiercenia.
Najpewniej przez legendę: parametr ma własną etykietę (np. "Ciężar na haku"), własną skalę i zwykle przypisany kolor. Następnie szukasz na wykresie linii o tym samym kolorze, często z numerem odpowiadającym pozycji w legendzie. Sama "kształt" linii bywa mylący, bo różne parametry zmieniają się równolegle.
Jednostka informuje, że skala dotyczy obciążenia (siły/ciężaru) wyrażonego praktycznie w tonach. To pozwala odróżnić ją od skal dla ciśnienia, prędkości obrotowej czy momentu. Na egzaminie brak sprawdzenia jednostki jest częstą przyczyną błędnych odczytów, mimo poprawnego wskazania położenia linii.
Ćwicz na różnych diagramach wieloparametrowych: najpierw identyfikuj parametr (etykieta, kolor, jednostka), potem dopasowuj linię wykresu, a na końcu odczytuj wartości z siatki i stosuj interpolację. Dobrą praktyką jest też sprawdzanie, czy wynik mieści się w sensownym zakresie dla danego typu wiercenia i operacji.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Ciężar na haku należy odczytać z osi opisanej "3–Ciężar na haku" (skala w tonach) i z odpowiadającej jej czerwonej linii wykresu oznaczonej "3"."

Źródła:

  • Opis zweryfikowany ilustracji (analiza obrazu): skala "3–Ciężar na haku" 0–100 ton oraz położenie czerwonej linii "3" między 40 a 60 ton (materiał zadaniowy w bazie).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu technologii wiercenia i parametrów procesu (skrypty szkolne/branżowe)
  • Instrukcje obsługi rejestratorów parametrów wiercenia stosowanych na wiertniach (DTR producenta)
  • Ćwiczenia z odczytu wykresów/diagramów wieloparametrowych (zadania praktyczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego