KWALIFIKACJA SPO1 - WRZESIEŃ 2014

PYTANIE NR 10.
Które z wymienionych osób współpracują z asystentem przy tworzeniu indywidualnego planu wsparcia dla podopiecznego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Indywidualny plan wsparcia powinien powstawać w bezpośredniej współpracy z osobą wspieraną, bo to jej cele i potrzeby są w nim najważniejsze. Gdy podopieczny ma ograniczoną komunikację lub wymaga wsparcia decyzyjnego, naturalnym partnerem w planowaniu jest także jego rodzina/opiekunowie. Specjaliści mogą być konsultowani, ale nie są głównymi współtwórcami IPW.

Pełne wyjaśnienie:

Indywidualny plan wsparcia (IPW) to narzędzie, które porządkuje cele podopiecznego, opisuje jego potrzeby, bariery oraz ustala zakres i sposób udzielania wsparcia. Z tego powodu IPW nie może być "narzucony" przez asystenta ani stworzony wyłącznie przez personel medyczny lub terapeutów.

Poprawna jest odpowiedź: "Podopieczny i jego rodzina.", ponieważ planowanie wsparcia ma charakter person-centered (skoncentrowany na osobie). Oznacza to, że:

  • punktem wyjścia są preferencje, cele i decyzje podopiecznego (podmiotowość osoby wspieranej),
  • rodzina/opiekunowie uczestniczą w ustalaniu planu wtedy, gdy realnie wspierają codzienne funkcjonowanie lub gdy podopieczny potrzebuje pomocy w komunikacji i podejmowaniu decyzji,
  • asystent koordynuje ustalenia i przekłada je na konkretne działania, odpowiedzialności i terminy.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe? Zawierają osoby, które w praktyce mogą być bardzo ważne, ale zwykle pełnią rolę konsultacyjną, a nie rolę bezpośrednich współtwórców IPW:

  • "Pielęgniarka i psycholog." – mogą ocenić potrzeby zdrowotne i psychologiczne, wesprzeć dobór form pomocy, ale nie zastępują podopiecznego w określaniu celów życiowych i priorytetów.
  • "Lekarz rodzinny i rehabilitant." – mogą dostarczyć zaleceń medycznych i rehabilitacyjnych, jednak IPW obejmuje nie tylko obszar zdrowia, lecz także samodzielność, aktywność społeczną i codzienne funkcjonowanie, definiowane wspólnie z osobą wspieraną.
  • "Podopieczny i pedagog specjalny." – udział pedagoga może być zasadny w edukacji/terapii, ale pytanie dotyczy typowych osób współtworzących plan: kluczowa jest rodzina/opiekunowie, a nie konkretny specjalista z zewnątrz.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się sformułowanie "przy tworzeniu", szukaj odpowiedzi pokazującej wspólne ustalanie planu z osobą niepełnosprawną (i jej bliskimi), a nie odpowiedzi sugerującej wyłącznie opiniowanie przez ekspertów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
IPW to dokument/uzgodnienie opisujące cele podopiecznego, jego potrzeby, bariery oraz zakres wsparcia. Wskazuje też, jakie działania podejmie asystent i kto jeszcze może wspierać realizację ustaleń. Najważniejsze jest, że plan wynika z perspektywy osoby z niepełnosprawnością.
Bezpośrednimi współtwórcami IPW są podopieczny oraz – zależnie od sytuacji – jego rodzina/opiekunowie. To oni najlepiej znają potrzeby, cele i ograniczenia w codziennym funkcjonowaniu. Specjaliści mogą być konsultowani, ale zwykle nie tworzą planu "zamiast" podopiecznego.
Rodzina często wspiera osobę z niepełnosprawnością na co dzień, zna realne trudności i zasoby oraz pomaga w realizacji ustaleń. Przy ograniczonej komunikacji podopiecznego rodzina/opiekunowie mogą też przekazywać informacje i uczestniczyć w uzgadnianiu celów zgodnie z dobrem osoby wspieranej.
Zwykle nie są bezpośrednimi współtwórcami IPW. Mogą wnieść konsultacje (np. zalecenia, ocenę funkcjonowania, sugestie terapii), ale plan powinien powstać we współpracy z podopiecznym i jego bliskimi. Chodzi o to, by cele były "jego", a nie tylko medyczne.
Współtworzenie oznacza wspólne ustalanie celów i sposobów wsparcia oraz akceptację planu przez podopiecznego (i rodzinę/opiekunów). Konsultacja to dostarczenie opinii lub zaleceń w określonym obszarze. Konsultant nie decyduje sam o priorytetach życiowych podopiecznego.
Należy stosować komunikację wspomagającą (np. proste pytania, piktogramy, obserwację) oraz włączyć rodzinę/opiekunów, jeśli to potrzebne. Celem jest jak najpełniejsze odtworzenie woli i potrzeb podopiecznego. Asystent nie powinien "zgadywać" celów bez rozmowy z bliskimi.
Najczęściej: cele podopiecznego, opis potrzeb i barier, zakres wsparcia (czynności, częstotliwość), zasoby i ryzyka, osoby odpowiedzialne za działania oraz sposób monitorowania postępów. W praktyce IPW powinien być konkretny: co, kto, kiedy i jak sprawdzamy efekty.
Najczęstszy błąd to utożsamianie IPW z planem tworzonym przez zespół specjalistów i wybieranie odpowiedzi z lekarzem/psychologiem. Drugi błąd to pomijanie roli rodziny, gdy pytanie dotyczy tworzenia planu. Warto pamiętać: centrum planu to podopieczny.
Gdy do zaplanowania bezpiecznego wsparcia potrzebna jest wiedza specjalistyczna: np. zalecenia rehabilitacyjne, ograniczenia zdrowotne, potrzeby psychiczne lub edukacyjne. Konsultacje pomagają doprecyzować działania, ale decyzje o celach i priorytetach powinny wynikać z rozmowy z podopiecznym.
Ucz się rozróżniać: kto jest współtwórcą planu (podopieczny i rodzina/opiekunowie), a kto jest konsultantem (specjaliści). Przećwicz przykłady celów i potrzeb oraz krótkie scenariusze sytuacyjne. Pomaga zapamiętać zasada: "nic o mnie bez mnie" w planowaniu wsparcia.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 43% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że indywidualny plan wsparcia powinien powstawać w bezpośredniej współpracy z osobą wspieraną, bo to jej cele i potrzeby są w nim najważniejsze.

Źródła:

  • Zintegrowana Platforma Edukacyjna (ZPE) – materiały dla kwalifikacji SPO.01 dotyczące tworzenia indywidualnego planu wsparcia (IPW) – szczegółowe informacje wymagają wskazania konkretnej podstrony

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne dla kwalifikacji SPO.01 na Zintegrowanej Platformie Edukacyjnej (ZPE)
  • Podstawa programowa kształcenia w zawodzie asystent osoby niepełnosprawnej (efekty kształcenia dotyczące planowania wsparcia)
  • Notatki/arkusze ćwiczeń z planowania skoncentrowanego na osobie (person-centered planning)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego