Skala mapy mówi, jaką rzeczywistą odległość w terenie przedstawia dany odcinek na mapie. Najczęściej spotkasz:
- skalę liczbową (np. 1:60 000),
- skalę liniową (podziałkę, z której można bezpośrednio odczytać, ile w terenie odpowiada 1 cm lub określony odcinek).
Jeśli skala jest w postaci 1:n, to oznacza: 1 jednostka na mapie = n tych samych jednostek w terenie. Przykładowo, skala 1:60 000 oznacza, że 1 cm na mapie odpowiada 60 000 cm w terenie.
Żeby uzyskać wynik w metrach, trzeba wykonać przeliczenie jednostek:
- 1 m = 100 cm, więc 60 000 cm = 600 m,
- albo: 60 000 cm / 100 = 600 m.
Dlatego poprawna odpowiedź to 600 m w terenie.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 60 m – typowy skutek zgubienia jednego zera lub błędnego podzielenia przez 1000 zamiast przez 100; często wynika z pośpiechu w przeliczaniu cm na m.
- 1600 m – wynik nie wynika z typowych, prostych skal i sugeruje pomylenie odczytu skali (np. błędne odczytanie wartości z podziałki) lub wykonanie dodatkowego, nieuzasadnionego przeliczenia.
- 6000 m – częsty błąd jednostek: potraktowanie 600 m jako 6 km lub przesunięcie przecinka o jedno miejsce; bywa też efektem pomylenia metrów z dziesiątkami metrów.
Wskazówka egzaminacyjna: po obliczeniu zrób szybki test sensowności. Jeśli 1 cm na mapie dawałby tylko 60 m, mapa byłaby bardzo "duża" (szczegółowa). Jeśli 6000 m, to 1 cm oznaczałby 6 km, czyli mapa byłaby bardzo "mała" (mało szczegółowa). Wynik 600 m bywa typowy dla skal rzędu 1:60 000.