Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA ELM6 - CZERWIEC 2016 (test 2)



PYTANIE NR 14.
Za pomocą której sieci SFC należy przedstawić proces, w którym przejście od Kroku 9 do Kroku 11 z pominięciem Kroku 10 następuje wtedy, gdy krok 9 jest aktywny i nie jest spełniony warunek W3 przy spełnionym warunku W4?
Ilustracja przedstawia cztery schematy blokowe oznaczone literami A, B, C, D, które są przykładami sieci SFC (Sequential
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W SFC ominięcie kroku 10 przy przejściu 9→11 wymaga rozgałęzienia alternatywnego oraz przejścia warunkowego z receptywnością W4 AND NOT W3, aktywnego przy kroku 9.
Poprawna sieć pokazuje równolegle drogę standardową przez krok 10 i drogę skróconą bez niego.

Pełne wyjaśnienie:

W języku SFC (Sequential Function Chart) sterowanie opisuje się jako sekwencję kroków (stany) oraz przejść (warunki umożliwiające zmianę aktywnego kroku). Kluczowe jest, że przejście może zostać wykonane tylko wtedy, gdy:

  • krok poprzedzający (tu: krok 9) jest aktywny, oraz
  • spełniona jest receptywność przejścia, czyli logiczny warunek na zmiennych/zdarzeniach.

Opis procesu mówi, że przejście z kroku 9 do kroku 11 z pominięciem kroku 10 następuje wtedy, gdy W4 jest spełniony oraz W3 nie jest spełniony. Logicznie należy to zapisać jako koniunkcję: W4 AND NOT W3. To ważne: "niespełniony W3" nie jest nową zmienną, tylko negacją istniejącego warunku.

Aby w ogóle dało się "pominąć" krok 10, sieć SFC musi zawierać alternatywną ścieżkę (selekcję) wychodzącą z kroku 9: jedną prowadzącą do kroku 10 (wariant standardowy) i drugą prowadzącą bezpośrednio do kroku 11 (wariant skrócony). Warunek W4 AND NOT W3 musi być przypisany do przejścia realizującego skrót 9→11. Jeżeli zamiast selekcji użyto rozgałęzienia równoległego, mogłoby dojść do jednoczesnego uaktywnienia obu gałęzi, co nie odpowiada opisowi "z pominięciem kroku 10".

Typowe błędy w odpowiedziach niepoprawnych to: umieszczenie negacji w złym miejscu (np. NOT(W3 AND W4) zamiast (NOT W3) AND W4), brak bezpośredniego przejścia 9→11 albo zastosowanie struktury równoległej, która nie gwarantuje, że krok 10 zostanie pominięty. Poprawna sieć SFC musi jednoznacznie realizować warunek skracający sekwencję i zachować logikę aktywności kroku 9.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest SFC w programowaniu PLC?
SFC (wykres sekwencji funkcji) to język do opisu sterowania sekwencyjnego za pomocą kroków i przejść. Krok reprezentuje stan procesu, a przejście jest warunkiem logicznym, który pozwala przejść do kolejnego kroku. SFC ułatwia modelowanie cykli maszyn.
Jak działa przejście między krokami w SFC?
Przejście w SFC może się wykonać, gdy krok poprzedzający jest aktywny oraz spełniona jest receptywność (warunek) przejścia. Po wykonaniu przejścia poprzedni krok zwykle traci aktywność, a następny krok staje się aktywny, kontynuując sekwencję.
Jak zapisać warunek "W4 i nie W3" w SFC?
Logicznie zapisuje się to jako W4 AND NOT W3. To oznacza, że W4 musi być prawdą, a W3 fałszem w tym samym czasie. Częsty błąd to negowanie całego wyrażenia lub pomijanie spójnika AND, co zmienia znaczenie warunku przejścia.
Dlaczego trzeba użyć negacji warunku w przejściu SFC?
Negacja jest potrzebna, gdy decyzja sterowania zależy od tego, że dany sygnał/warunek nie występuje. W praktyce może to oznaczać brak detalu, brak potwierdzenia czujnika, niespełniony limit itp. Bez NOT nie da się poprawnie opisać ścieżek "awaryjnych" lub "skróconych".
Jak zrobić w SFC pominięcie kroku 10 i przejście 9→11?
Stosuje się zwykle rozgałęzienie alternatywne (selekcję) z kroku 9: jedna gałąź prowadzi przez krok 10, a druga bezpośrednio do kroku 11. Przejście realizujące skrót 9→11 musi mieć przypisany warunek, np. W4 AND NOT W3, aby krok 10 został pominięty zgodnie z logiką procesu.
Czy rozgałęzienie równoległe nadaje się do pomijania kroku w SFC?
Zwykle nie, bo rozgałęzienie równoległe służy do wykonywania gałęzi jednocześnie. Jeśli celem jest wybór jednej ścieżki (np. albo przez krok 10, albo bez niego), potrzebna jest selekcja/alternatywa. Gałęzie równoległe mogą spowodować aktywację kilku kroków naraz, co zmienia działanie programu.
Jakie błędy najczęściej robi się przy warunkach W3 i W4 w SFC?
Najczęstsze błędy to: mylenie (NOT W3) AND W4 z NOT(W3 AND W4), niepoprawne przypisanie warunku do niewłaściwego przejścia, oraz nieuwzględnienie, że przejście działa tylko przy aktywnym kroku poprzednim. W testach warto "czytać" warunek jak zdanie logiczne.
Kiedy w sterowaniu maszyną stosuje się kroki opcjonalne?
Kroki opcjonalne stosuje się, gdy część cyklu bywa zbędna, np. brak konieczności kontroli, brak detalu do obróbki, pominięcie docisku przy innym trybie pracy. W SFC realizuje się to przez dodatkową ścieżkę lub warunek, który przenosi sekwencję do kolejnego etapu bez wykonywania kroku pośredniego.
Jak szybko rozpoznać poprawną sieć SFC na egzaminie?
Najpierw znajdź wymagane kroki (tu 9, 10, 11) i sprawdź, czy istnieje bezpośrednie przejście umożliwiające skrót. Następnie zweryfikuj logikę: czy warunek ma postać W4 AND NOT W3 i czy dotyczy przejścia 9→11. Na końcu upewnij się, że nie jest to rozgałęzienie równoległe.
Jakie pojęcia warto znać do zadań z SFC w ELM.6?
Warto znać: krok, przejście, receptywność, aktywność kroku, selekcja (alternatywa), rozgałęzienie równoległe, synchronizacja (zbieżność), akcje kroków oraz podstawy logiki boolowskiej (AND/OR/NOT). Te elementy najczęściej pojawiają się w zadaniach o sekwencjach i decyzjach w cyklu maszyny.
info

Około 59% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z programowania PLC dotyczące SFC (kroki, przejścia, rozgałęzienia)
  • Zadania treningowe z logiki boolowskiej (NOT, AND) w warunkach przejść
  • Dokumentacja środowiska PLC używanego w pracowni (opis implementacji SFC)
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego