KWALIFIKACJA EKA2 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 11.
Zakładasz archiwum zakładowe. Które zadanie powinieneś wykonać jako pierwsze?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pierwszym krokiem przy zakładaniu archiwum zakładowego jest zaplanowanie jego działania: cele, zakres, zasoby, harmonogram i procedury. Dopiero po ustaleniu planu pracy można sensownie wdrożyć narzędzia (np. indeksowanie) oraz rozpocząć czynności wykonawcze, takie jak archiwizowanie czy katalogowanie dokumentów.

Pełne wyjaśnienie:

W zakładaniu archiwum zakładowego kluczowa jest prawidłowa kolejność działań. Zanim zacznie się pracę na dokumentach, trzeba zorganizować sposób funkcjonowania archiwum: ustalić, co będzie przyjmowane, w jakim trybie, kto odpowiada za poszczególne czynności, jakie są terminy, zasady udostępniania, a także jakie narzędzia ewidencyjne będą stosowane. Dlatego poprawna jest odpowiedź "Opracowanie planu pracy archiwum".

Plan pracy jest punktem wyjścia, bo pozwala:

  • określić priorytety (co trzeba zrobić najpierw, a co później),
  • zaplanować zasoby (czas, miejsce, wyposażenie, personel),
  • ustalić procedury i standardy postępowania,
  • uniknąć niespójności w ewidencji i opisie dokumentacji.

Pozostałe odpowiedzi dotyczą czynności, które zwykle wykonuje się po etapie organizacyjno-planistycznym:

  • "Katalogowanie dokumentów" jest elementem opracowania/ewidencji, wymaga wcześniej przyjętych zasad opisu, struktury i odpowiednich narzędzi.
  • "Archiwizowanie dokumentów" (rozumiane jako przyjmowanie i odkładanie do archiwum) powinno przebiegać według ustalonych reguł; bez planu łatwo o bałagan i trudności w późniejszym wyszukiwaniu.
  • "Tworzenie systemu indeksowania" jest ważne, ale stanowi część przygotowania narzędzi informacyjnych. Żeby zbudować sensowny indeks, trzeba znać potrzeby użytkowników, strukturę zasobu i przyjęte procedury, co wynika z planu pracy.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy tego, co zrobić jako pierwsze, zwykle poprawna jest odpowiedź odnosząca się do planowania i organizacji procesu, a nie do wykonywania prac na dokumentach.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Archiwum zakładowe to komórka (lub wydzielone miejsce) w jednostce, która przyjmuje, przechowuje i udostępnia dokumentację wytworzoną w działalności podmiotu. Jego celem jest uporządkowanie zasobu, zapewnienie odnajdywania akt oraz bezpieczne przechowywanie do czasu dalszych decyzji.
Na początku wykonuje się działania organizacyjne: określa się zakres archiwum, zasady pracy, harmonogram, odpowiedzialności oraz narzędzia ewidencyjne. Innymi słowy, przygotowuje się plan pracy i procedury. Dopiero potem ma sens porządkowanie, ewidencja i opracowanie dokumentacji.
Plan pracy wyznacza kolejność zadań, priorytety, zasoby i reguły postępowania. Bez niego czynności na dokumentach (archiwizowanie, katalogowanie) mogą być niespójne, a później trudne do poprawienia. Plan minimalizuje ryzyko chaosu i pozwala zorganizować pracę archiwisty.
Typowo obejmuje: cele i zakres działań, podział zadań, harmonogram, wymagania lokalowe i bezpieczeństwa, sposób przyjmowania dokumentacji, zasady ewidencji i wyszukiwania, reguły udostępniania oraz sposób kontroli poprawności. Szczegółowy zakres zależy od organizacji i zasobu.
Katalogowanie wykonuje się po ustaleniu zasad opisu i ewidencji oraz po przygotowaniu narzędzi (np. schematu haseł, pól opisu, systemu indeksów). W praktyce jest to etap realizacyjny: opracowuje się dokumenty według wcześniej przyjętego planu, aby opis był spójny i porównywalny.
Zwykle nie, bo archiwizowanie (przyjmowanie i odkładanie dokumentacji) powinno odbywać się według określonych reguł. Jeśli zacznie się je bez planu, łatwo o błędy w układzie, braki w ewidencji i trudności w wyszukiwaniu. Najpierw ustala się zasady i organizację pracy.
Najczęściej spotyka się: rozpoczynanie porządkowania bez ustalonych zasad, mieszanie różnych sposobów opisu, brak jednolitego indeksowania, odkładanie akt bez ewidencji oraz nieuwzględnienie zasobów (miejsca, czasu, personelu). Te błędy zwykle wynikają z pominięcia etapu planowania.
Indeksowanie to tworzenie kluczy wyszukiwawczych (np. haseł, słów kluczowych, indeksów osób/spraw), które pomagają szybko znaleźć dokument. Katalogowanie to szerszy opis i ewidencja jednostek archiwalnych w wykazie/spisie. Indeksy często są elementem lub dodatkiem do katalogu.
Ucz się etapami procesu: planowanie → przygotowanie narzędzi → porządkowanie i ewidencja → udostępnianie i bieżąca obsługa. Na egzaminie zwracaj uwagę na słowa "najpierw", "w pierwszej kolejności", "na początku". Zwykle poprawna będzie odpowiedź o organizacji i procedurach.
Po wdrożeniu archiwum realizuje się prace operacyjne: przyjmowanie dokumentacji, porządkowanie, ewidencję i opisy, indeksowanie ułatwiające wyszukiwanie, udostępnianie uprawnionym osobom, kontrolę kompletności oraz dbanie o warunki przechowywania. Wszystko w oparciu o wcześniej ustalone zasady.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 59% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Pierwszym krokiem przy zakładaniu archiwum zakładowego jest zaplanowanie jego działania: cele, zakres, zasoby, harmonogram i procedury."

Źródła:

  • ISO 15489-1:2016, Information and documentation — Records management — Part 1: Concepts and principles

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu organizacji archiwum zakładowego (materiały szkolne dla EKA.2)
  • Materiały dydaktyczne o planowaniu pracy i procedurach w jednostce organizacyjnej
  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (program nauczania, instrukcje kancelaryjne i archiwalne danej jednostki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego