KWALIFIKACJA TKO4 - TEST WIEDZY NR 1

PYTANIE NR 39.
Załóżmy, że masz do wykonania kosztorys dla budowy nowego tunelu kolejowego. W katalogu nakładów rzeczowych znajdujesz informację, że na budowę 1 m tunelu kolejowego potrzeba 10 m³ ziemi. Cena za m³ ziemi wynosi 100 PLN. Jaką kwotę przeznaczisz na zakup ziemi do budowy 100 m tunelu kolejowego?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obliczenie: 1 m tunelu wymaga 10 m³ ziemi, więc 100 m wymaga 10 × 100 = 1000 m³. Koszt zakupu to 1000 m³ × 100 PLN/m³ = 100 000 PLN.
Pozostałe kwoty zwykle wynikają z pominięcia długości lub ceny albo z błędnego podwojenia wyniku.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu wszystkie dane potrzebne do obliczenia kosztu są podane wprost: norma zużycia ziemi na 1 m tunelu oraz cena 1 m³.

Krok 1: oblicz ilość ziemi dla 100 m
Skoro na 1 m potrzeba 10 m³, to na 100 m potrzeba:

10 m³/m × 100 m = 1000 m³

Krok 2: oblicz koszt zakupu
Koszt to iloczyn ilości i ceny jednostkowej:

1000 m³ × 100 PLN/m³ = 100 000 PLN

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 10 000 PLN – błąd rzędu wielkości: to tak, jakby policzyć koszt dla 100 m³ zamiast 1000 m³ (np. "zgubić" jedno zero przy mnożeniu przez 100 m).
  • 50 000 PLN – wynik może pochodzić z błędnego przyjęcia połowy ilości (500 m³) lub połowy ceny (50 PLN/m³); w danych nie ma podstaw do takiego zmniejszenia.
  • 200 000 PLN – efekt podwojenia poprawnego wyniku, np. przez omyłkowe zastosowanie współczynnika 2 bez uzasadnienia w treści.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź jednostki (m³ na m i PLN na m³) oraz wykonaj szybki test rzędu wielkości: 100 m to "dużo", więc przy 10 m³/m wyjdzie tysiąc m³, a przy 100 PLN/m³ rząd wielkości to setki tysięcy PLN.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw przelicz ilość: norma × długość (np. m³/m × m = m³). Potem policz koszt: ilość × cena (m³ × PLN/m³ = PLN). Na końcu sprawdź rząd wielkości, czy wynik nie jest "za mały" lub "za duży".
To norma zużycia (nakład) mówiąca, że na wykonanie 1 m robót w danym zakresie przewiduje się 10 m³ ziemi. W obliczeniach traktujesz to jak "10 m³ na metr" i mnożysz przez długość odcinka, aby dostać łączną ilość.
Ponieważ ilość rośnie proporcjonalnie do długości. Skoro 1 m wymaga 10 m³, to 100 m wymaga 100 razy więcej: 10 × 100 = 1000 m³. To prosty przelicznik wynikający z podanej normy jednostkowej.
Stosuj zapis etapami i kontrolę jednostek: (10 m³/m × 100 m = 1000 m³), potem (1000 m³ × 100 PLN/m³ = 100 000 PLN). Dodatkowo wykonaj szybkie przybliżenie: 100 m to "setka", więc wynik powinien mieć dwa zera więcej.
W ujęciu podstawowym koszt pozycji materiałowej to ilość × cena jednostkowa. W praktyce kosztorys może zawierać jeszcze narzuty, transport, straty, sprzęt i robociznę, ale zasada przeliczenia kosztu z ilości i ceny jest fundamentem rachunku kosztorysowego.
Porównaj liczby "na oko": 10 m³/m to dużo, a 100 m to długi odcinek, więc ilość idzie w tysiące m³. Cena 100 PLN/m³ pomnożona przez tysiąc daje setki tysięcy PLN. Jeśli wychodzi kilka tysięcy, prawdopodobnie pominąłeś długość lub jedno zero.
Najczęściej myli się jednostki i traktuje normę jak "stałą liczbę" bez wymiaru. To prowadzi do złego mnożenia lub dzielenia. Pomaga zapisywanie jednostek przy każdym kroku: m³/m × m = m³, a następnie m³ × PLN/m³ = PLN.
Potrzebujesz: (1) długości odcinka (m), (2) normy zużycia ziemi na 1 m (m³/m), (3) ceny 1 m³ (PLN/m³). Mając te trzy elementy, policzysz łączną ilość ziemi i jej koszt zakupu.
Tak, jeśli wszystkie dane są podane w treści, to rachunek sprowadza się do mnożenia. Znajomość kosztorysowania pomaga jednak rozumieć, co oznacza norma, jak weryfikować jednostki oraz jakie dodatkowe składniki kosztów (np. transport, robocizna) mogą wystąpić w realnym kosztorysie.
Ćwicz schemat: przedmiar → ilość → koszt. Trenuj zadania z jednostkami (m, m², m³) i cenami jednostkowymi. Sprawdzaj rząd wielkości oraz zapisuj działania krok po kroku. To ogranicza błędy wynikające z pośpiechu i "gubienia" mnożników.
info

Statystycznie 78% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że obliczenie: 1 m tunelu wymaga 10 m³ ziemi, więc 100 m wymaga 10 × 100 = 1000 m³.

Źródła:

  • Wikipedia (PL): Jednostka objętości (metr sześcienny) – https://pl.wikipedia.org/wiki/Metr_sze%C5%9Bcienny (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): Koszt – ujęcie ogólne i koszt jednostkowy – https://pl.wikipedia.org/wiki/Koszt (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): Mnożenie – podstawowe własności działania – https://pl.wikipedia.org/wiki/Mno%C5%BCenie (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Podręczniki i materiały dydaktyczne z podstaw kosztorysowania w budownictwie (rozdziały: przedmiar, nakłady, ceny jednostkowe)
  • Zestawy zadań z matematyki praktycznej (mnożenie, jednostki, zadania tekstowe)
  • Instrukcje szkolne/branżowe dotyczące czytania pozycji KNR i obmiaru robót (jeśli dostępne w danej szkole/placówce)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego