KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 27.
Zamieszczony fragment zawiera przepisy
Ilustracja przedstawia fragment tekstu prawnego, który jest wyciągiem z Konstytucji RP.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przepisy końcowe w akcie prawnym obejmują zwykle postanowienia o wejściu w życie, uchyleniu lub zmianie innych aktów oraz o wykonaniu ustawy. Jeśli fragment dotyczy takich kwestii (np. wskazuje datę obowiązywania), kwalifikuje się go jako przepisy końcowe.

Pełne wyjaśnienie:

W aktach prawnych spotyka się różne "typy" przepisów, które pełnią odmienne funkcje w konstrukcji tekstu prawnego.

Przepisy końcowe najczęściej porządkują kwestie "zamykające" akt: wskazują moment wejścia w życie (np. określają datę, vacatio legis), mogą zawierać postanowienia o uchyleniu wcześniejszych regulacji albo o tym, jakie akty tracą moc. Często pojawiają się też sformułowania o wykonaniu ustawy (np. delegacje do wydania aktów wykonawczych, jeśli są ujęte w tej części).

Przepisy przejściowe są inne: opisują, jak stosować prawo w okresie zmiany, np. co zrobić z postępowaniami w toku, jak traktować prawa nabyte, jakie zasady obowiązują do czasu zakończenia określonych spraw. Ich istotą jest "przełączenie" ze stanu starego na nowy, a nie samo wskazanie daty obowiązywania.

Przepisy ogólne zwykle znajdują się na początku aktu i definiują zakres regulacji, pojęcia, definicje legalne i ogólne reguły stosowania. Przepisy szczegółowe rozwijają temat w konkretnych obszarach (np. szczegółowe obowiązki, tryby, wyjątki), ale nie pełnią roli zamykającej aktu.

Dlatego odpowiedź "końcowe." jest właściwa wtedy, gdy fragment dotyczy typowych elementów końcowych: wejścia w życie, uchylenia, utraty mocy lub podobnych postanowień "finalizujących" akt. Odpowiedzi "przejściowe.", "szczegółowe." i "ogólne." opisują inne funkcje i w praktyce nie pasują do fragmentów skoncentrowanych na obowiązywaniu i zamknięciu regulacji.

Wskazówka egzaminacyjna: szukaj w tekście sygnałów typu "wchodzi w życie", "traci moc", "uchyla się" albo daty i terminów – to najczęstszy trop dla przepisów końcowych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To część aktu prawnego, która zwykle "zamyka" regulację. Najczęściej zawiera postanowienia o wejściu w życie, ewentualnym uchyleniu wcześniejszych przepisów oraz inne rozstrzygnięcia porządkujące skutki przyjęcia nowego aktu.
Przepisy przejściowe mówią, jak stosować prawo w okresie zmiany (np. sprawy w toku, prawa nabyte). Przepisy końcowe częściej określają, od kiedy akt obowiązuje i co dzieje się z dotychczasowymi regulacjami (uchylenie, utrata mocy).
Szukaj sformułowań typu: "wchodzi w życie", "traci moc", "uchyla się" oraz wskazań dat i terminów. Takie elementy są charakterystyczne dla postanowień kończących akt prawny.
Data wejścia w życie informuje, od kiedy przepisy wiążą obywateli i organy. W praktyce administracji pozwala to prawidłowo ustalić, czy w danym dniu stosować nowe regulacje, oraz jak informować klientów o obowiązujących wymaganiach.
Zwykle nie. Przepisy ogólne najczęściej znajdują się na początku, bo wprowadzają zakres regulacji i definicje. Samo położenie na stronie nie przesądza o rodzaju przepisu, ale w typowej strukturze aktów "ogólne" poprzedzają regulacje szczegółowe.
Częsty błąd to wybór na podstawie nazwy lub położenia w dokumencie zamiast analizy treści. Inny błąd polega na uznaniu każdego przepisu z datą za przejściowy, choć data "wchodzi w życie" jest typowa dla końcowych.
Gdy zmieniają się zasady (np. procedura, terminy, wymagane dokumenty) i trzeba ustalić, jak prowadzić sprawy rozpoczęte wcześniej. Przepisy przejściowe rozstrzygają, czy stosuje się "stare" czy "nowe" reguły w konkretnych sytuacjach.
Oznacza, że wskazany przepis lub cały akt przestaje obowiązywać od określonego momentu. Takie postanowienia często występują w przepisach końcowych, bo porządkują relację nowej regulacji do wcześniejszych przepisów.
Ćwicz na realnych aktach: znajdź fragmenty z "wchodzi w życie", "uchyla się", "traci moc" (końcowe) oraz fragmenty o sprawach w toku i prawach nabytych (przejściowe). Porównuj, jaką funkcję pełni przepis, a nie gdzie leży w tekście.
Bo w obsłudze klienta trzeba poprawnie ustalić, jakie prawo obowiązuje w danym dniu i w danej sprawie. Rozróżnienie przepisów końcowych i przejściowych pomaga uniknąć błędnych informacji o terminach, podstawach prawnych i sposobie prowadzenia spraw.
info

Statystycznie 52% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Przepisy końcowe w akcie prawnym obejmują zwykle postanowienia o wejściu w życie, uchyleniu lub zmianie innych aktów oraz o wykonaniu ustawy."

Źródła:

  • Rządowe Centrum Legislacji – strona tematyczna: "Zasady techniki prawodawczej" (opis i materiały), https://rcl.gov.pl/legislacja/zasady-techniki-prawodawczej/ (dostęp: 2026-03-01)
  • Słownik języka polskiego PWN – hasło "przejściowy", https://sjp.pwn.pl/sjp/przejsciowy;2509101.html (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały Rządowego Centrum Legislacji o zasadach redagowania aktów prawnych
  • Podręczniki/opracowania do wstępu do prawoznawstwa (rozdziały o budowie aktu prawnego)
  • Słownik języka polskiego (dla odróżnienia znaczeń: ogólny, szczegółowy, przejściowy, końcowy)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego