Zawór kulowy to armatura odcinająca, w której elementem zamykającym jest kula z otworem przelotowym. Gdy otwór kuli jest ustawiony w osi rurociągu, przepływ jest otwarty; po obrocie kuli (zwykle o 90°) pełna część kuli zasłania przelot i przepływ zostaje odcięty. Cechą typową są też: trzpień przenoszący obrót oraz gniazda/uszczelnienia dociskane do powierzchni kuli, które zapewniają szczelność.
W zadaniu trzeba rozpoznać na rysunku element, który przedstawia właśnie taką konstrukcję. Poprawna odpowiedź wskazuje rysunek, na którym widać cechy diagnostyczne zaworu kulowego (kula jako element zamykający i rozwiązanie ćwierćobrotowe), a nie inne typy armatury.
- Odpowiedź 'B' jest niepoprawna, jeśli przedstawia zawór o innym elemencie zamykającym (np. grzybek/iglica) – w takich zaworach przepływ reguluje się ruchem posuwistym, a nie obrotem kuli.
- Odpowiedź 'C' jest niepoprawna, jeśli na rysunku widoczna jest zasuwa lub inny mechanizm z klinem/płytą odcinającą – tam element zamykający nie ma postaci kuli z przelotem.
- Odpowiedź 'A' jest niepoprawna, jeżeli przedstawia np. zawór motylkowy (przepustnicę), gdzie elementem odcinającym jest dysk obracany w osi przewodu, a nie kula uszczelniana gniazdami.
Wskazówka egzaminacyjna: szukaj na rysunku dwóch rzeczy naraz: (1) czy element odcinający wygląda jak kula/przekrój kuli z kanałem, (2) czy zasada działania sugeruje obrót ćwierćobrotowy. To zwykle najszybciej odróżnia zawór kulowy od grzybkowego i zasuwy.
