KWALIFIKACJA MEC3 + MEC5 + MEC8 + MEC9 - CZERWIEC 2011

PYTANIE NR 13.
Zespół wykonujący ruchy posuwowe po łożu tokarki, to
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Suport to zespół tokarki przesuwający się po łożu i realizujący ruchy posuwowe narzędzia (wzdłużne i poprzeczne). Konik służy głównie do podparcia lub mocowania narzędzi w osi, a wrzeciennik napędza wrzeciono i obraca przedmiot. Nawrotnica nie jest zespołem wykonującym posuw po łożu.

Pełne wyjaśnienie:

W tokarce kłowej ruchy robocze dzielą się zasadniczo na: ruch główny (obrotowy przedmiotu w uchwycie lub kłach) oraz ruch posuwowy narzędzia względem przedmiotu. Zespół odpowiedzialny za prowadzenie narzędzia i wykonywanie posuwów to suport (zespół sanek z imakiem narzędziowym), który przemieszcza się po prowadnicach łoża oraz umożliwia posuw wzdłużny i poprzeczny.

Dlatego odpowiedź "suport." jest poprawna: to właśnie na suporcie mocuje się nóż tokarski, a mechanizmy posuwów przesuwają ten zespół względem obracającego się detalu.

  • "konik." jest odpowiedzią nieprawidłową, ponieważ konik nie realizuje typowego posuwu roboczego narzędzia po łożu w trakcie toczenia. Jego rola to głównie podparcie długich przedmiotów (kłem) lub mocowanie narzędzi osiowych (np. wiertła) i ewentualny dosuw w osi podczas wiercenia.
  • "wrzeciennik." jest nieprawidłowy, bo wrzeciennik odpowiada za napęd i łożyskowanie wrzeciona oraz przekazywanie ruchu obrotowego. To element realizujący ruch główny, a nie posuw narzędzia po łożu.
  • "nawrotnica." nie jest właściwym wyborem, ponieważ nie jest zespołem prowadzącym narzędzie po łożu. W typowym ujęciu szkolnym za posuw odpowiada suport, a pozostałe wskazane zespoły pełnią inne funkcje konstrukcyjne.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "ruchy posuwowe" oraz "po łożu tokarki", niemal zawsze chodzi o suport (sanie wzdłużne/poprzeczne i imak), czyli zespół prowadzący narzędzie skrawające.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Suport to zespół sanek tokarki z imakiem, na którym mocuje się narzędzie skrawające. Umożliwia prowadzenie noża oraz wykonywanie posuwów: wzdłużnego po łożu i poprzecznego do osi przedmiotu, co jest kluczowe w toczeniu.
Suport realizuje ruchy posuwowe narzędzia: posuw wzdłużny (równolegle do osi) oraz posuw poprzeczny (prostopadle do osi). Dzięki temu można toczyć powierzchnie walcowe, planować czoło oraz wykonywać podtoczenia.
Wrzeciennik jest zespołem napędowym: przenosi napęd na wrzeciono i zapewnia jego łożyskowanie. Odpowiada głównie za ruch główny (obrót przedmiotu), a nie za przesuw narzędzia po prowadnicach łoża.
Konik służy do podparcia długich wałków (kłem) oraz do mocowania narzędzi osiowych, np. wiertła czy rozwiertaka. Stosuje się go, gdy przedmiot wymaga dodatkowego podparcia lub gdy obróbka odbywa się w osi.
Suport znajduje się zwykle bliżej środka łoża i ma imak narzędziowy oraz pokrętła/napędy posuwu. Konik jest po przeciwnej stronie niż wrzeciennik i ma pinolę wysuwaną w osi oraz możliwość ustawienia kła.
W typowej tokарce suport obejmuje sanie wzdłużne poruszające się po łożu, sanie poprzeczne oraz górne (narzędziowe) z imakiem. To te części ustawiają położenie noża i przenoszą siły skrawania.
W klasycznym toczeniu na tokарce kłowej ruch główny wykonuje przedmiot (obrót), a posuw wykonuje narzędzie na suporcie. W innych obrabiarkach bywa różnie, ale w tym typowym układzie egzaminacyjnym posuw wiąże się z ruchem suportu.
Najczęściej myli się funkcje zespołów: wybiera się konik lub wrzeciennik, bo są najbardziej "charakterystyczne". Pomaga zasada: łoże + posuw = suport; obrót detalu = wrzeciennik; podparcie/wiercenie w osi = konik.
Łoże to podstawa tokarki z prowadnicami, po których poruszają się zespoły (m.in. suport). W pytaniu "ruchy posuwowe po łożu" kluczowe jest to, kto przesuwa się po tych prowadnicach w pracy narzędzia.
Ucz się połączeń: nazwa → funkcja → ruch. Przećwicz na schemacie: wrzeciennik (obrót), suport (posuw i prowadzenie noża), konik (podparcie i narzędzia osiowe), łoże (prowadnice). Rozwiązuj też testy z opisem funkcji elementu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 78% zdających egzamin. średnio łatwe

Specjaliści zwracają uwagę: "Suport to zespół tokarki przesuwający się po łożu i realizujący ruchy posuwowe narzędzia (wzdłużne i poprzeczne)."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Tokarka – sekcja opisująca podstawowe zespoły tokarki (dostęp: 2026-02-27)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Suport_(tokarka) – opis funkcji suportu i jego roli w wykonywaniu posuwu (dostęp: 2026-02-27)
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Wrzeciennik – opis funkcji wrzeciennika jako zespołu związanego z ruchem głównym (dostęp: 2026-02-27)

Materiały:

  • Instrukcja obsługi (DTR) tokarki używanej w pracowni szkolnej – rozdział: budowa i zespoły
  • Podręczniki do obróbki skrawaniem dla technika mechanika – dział: tokarki i toczenie
  • Materiały OKE/CKE z przykładami zadań o budowie obrabiarek

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego