KWALIFIKACJA EKA1 - STYCZEŃ 2021

PYTANIE NR 10.
Zgodnie z przytoczonym przepisem sąd opiekuńczy nadaje nazwisko dziecku, gdy
Ilustracja przedstawia fragment tekstu prawnego z Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, dotyczący nadawania nazwiska dziecku.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sąd opiekuńczy nadaje nazwisko dziecku w sytuacji wyjątkowej, gdy nie ma możliwości ustalenia nazwiska na podstawie danych rodziców.
Gdy rodzice są nieznani, brak jest podstaw do przyjęcia nazwiska wynikającego z ich oświadczeń lub ustaleń pochodzenia, więc konieczne jest rozstrzygnięcie przez sąd.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu chodzi o wskazanie sytuacji, w której sąd opiekuńczy samodzielnie nadaje nazwisko dziecku. Taki tryb jest stosowany wtedy, gdy nie da się ustalić nazwiska w zwykłym trybie, czyli na podstawie danych i oświadczeń rodziców.

Odpowiedź "rodzice są nieznani." jest poprawna, ponieważ brak wiedzy o rodzicach oznacza brak możliwości nadania nazwiska w oparciu o ich tożsamość, a tym samym brak możliwości przyjęcia rozwiązań, które wymagają udziału rodziców (np. złożenia oświadczeń).

Pozostałe odpowiedzi odnoszą się do innych stanów faktycznych lub innych instytucji:

  • "ojcostwo nie zostało ustalone." – brak ustalonego ojcostwa nie oznacza automatycznie, że rodzice są nieznani. Może być znana matka, a kwestia nazwiska może podlegać innym regułom niż nadanie nazwiska przez sąd z powodu nieznanych rodziców.
  • "ojcostwo zostało ustalone przez uznanie." – jeśli doszło do uznania, to co do zasady istnieją dane osoby uznającej i możliwe są rozwiązania oparte na znanych rodzicach; nie jest to więc typowa przesłanka, w której sąd nadaje nazwisko dlatego, że rodzice są nieznani.
  • "rodzice nie złożyli zgodnych oświadczeń w sprawie nazwiska dziecka." – brak zgodności oświadczeń może prowadzić do rozstrzygnięć w procedurach dotyczących sporu między rodzicami, ale jest to inna sytuacja niż przypadek, gdy rodzice są nieznani (tu problemem jest brak podmiotów mogących złożyć oświadczenia).

W praktyce egzaminacyjnej warto odróżniać pytania o pochodzenie dziecka (ustalenie ojcostwa) od pytań o nazwisko. Te zagadnienia są powiązane, ale nie są tożsame: inne przesłanki uruchamiają udział sądu i w innym celu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że nie da się ustalić tożsamości rodziców w sposób pozwalający przypisać dziecku nazwisko wynikające z danych rodziców lub ich oświadczeń. W takiej sytuacji konieczny jest tryb, w którym decyzję o nazwisku podejmuje sąd opiekuńczy.
Bo brak znanych rodziców uniemożliwia zastosowanie standardowych reguł opartych na ich danych i woli (np. oświadczeniach). Sąd działa wtedy zastępczo, aby dziecko miało nazwisko potrzebne m.in. do rejestracji i posługiwania się dokumentami.
Nie. Brak ustalonego ojcostwa nie jest automatycznie równoznaczny z sytuacją, że rodzice są nieznani. Często znana jest matka, a kwestie nazwiska mogą być rozstrzygane w innym trybie niż nadanie nazwiska z powodu nieznanych rodziców.
Dotyczy sytuacji, gdy rodzice są znani, ale nie potrafią wspólnie wskazać nazwiska dziecka. To inny stan faktyczny niż "rodzice są nieznani", bo tu spór wynika z braku porozumienia, a nie z braku danych o rodzicach.
W pytaniach o nazwisko kluczowe jest to, kto i w jakim trybie decyduje o nazwisku (rodzice, urząd, sąd). W pytaniach o ojcostwo sednem jest ustalenie pochodzenia dziecka. Nie każda informacja o ojcostwie przesądza o trybie nadania nazwiska.
Uznanie ojcostwa co do zasady oznacza, że rodzice (lub przynajmniej ojciec) są znani, więc zwykle istnieje możliwość stosowania rozwiązań opartych na danych rodziców. To odróżnia ten przypadek od sytuacji, gdy rodzice są nieznani.
Sformułowania sugerujące brak danych (np. nieznani rodzice) wskazują na przypadek, w którym standardowe mechanizmy nie zadziałają. Na egzaminie warto wychwycić słowa-klucze opisujące "brak możliwości" działania rodziców, a nie tylko konflikt między nimi.
Najczęściej myli się: ustalenie ojcostwa z nadaniem nazwiska, oraz "brak zgody rodziców" z "brakiem znanych rodziców". Częsty błąd to też wybór odpowiedzi kojarzącej się z sądem, mimo że pytanie dotyczy konkretnej przesłanki.
Należy używać prostego języka, unikać ocen i dopytywać o fakty: czy rodzice są znani, czy jest ustalone pochodzenie dziecka, czy istnieje zgoda co do nazwiska. W sprawach wrażliwych ważna jest poufność oraz wskazanie właściwej drogi załatwienia sprawy.
Ucz się schematów: kto podejmuje decyzję (rodzice/urząd/sąd) i jaka przesłanka uruchamia dany tryb. Twórz mapy pojęć: pochodzenie dziecka, ojcostwo, nazwisko, oświadczenia. To pomaga nie mylić podobnych instytucji.
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Komentarze i repetytoria z prawa rodzinnego (rozdziały o pochodzeniu dziecka i nazwisku)
  • Materiały szkoleniowe z obsługi klienta w administracji: komunikacja w sprawach wrażliwych
  • Zestawy pytań egzaminacyjnych z zakresu prawa rodzinnego dla administracji (jeśli dostępne w danej szkole)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego