Silnik indukcyjny klatkowy zasilany z sieci trójfazowej wytwarza w stojanie pole wirujące. To pole "obraca się" w określonym kierunku, a wirnik (klatka) podąża za nim z poślizgiem. Kluczowe jest to, że kierunek wirowania pola (a więc i kierunek obrotów wirnika) zależy od kolejności faz doprowadzonych do uzwojeń stojana.
Dlaczego poprawna jest zamiana dwóch przewodów fazowych?
Gdy zamienisz miejscami dowolne dwie fazy (np. L1 z L2), zmieniasz kolejność faz (np. z L1-L2-L3 na L2-L1-L3). W efekcie pole wirujące zmienia zwrot, a silnik zaczyna obracać się w przeciwną stronę. To jest standardowa metoda realizowana praktycznie przez układ nawrotny na stycznikach (dwa styczniki, jeden z "krzyżowaniem" dwóch faz).
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- Zwiększenie częstotliwości zasilania – wpływa przede wszystkim na prędkość pola wirującego (prędkość synchroniczną) i tym samym na prędkość obrotową, ale nie odwraca kierunku, jeśli kolejność faz pozostaje taka sama.
- Podłączenie do napięcia prądu stałego – silnik indukcyjny trójfazowy nie jest przeznaczony do takiego zasilania w normalnej pracy. Zasilanie DC nie wytwarza wirującego pola trójfazowego, więc nie jest metodą zmiany kierunku obrotów.
- Zmniejszenie obciążenia – zmiana obciążenia zmienia poślizg i prędkość w niewielkim zakresie, ale nie zmienia zwrotu pola, więc nie odwraca kierunku obrotów.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawia się "zamiana dwóch faz", to niemal zawsze jest to właściwy sposób zmiany kierunku obrotów silnika trójfazowego. Pytania o częstotliwość dotyczą zwykle regulacji prędkości, a nie zmiany kierunku.