KWALIFIKACJA EKA2 - STYCZEŃ 2016

PYTANIE NR 10.
Zmiany w rzeczowym wykazie akt, polegające na dodaniu nowych symboli i haseł klasyfikacyjnych, mogą być wprowadzone w porozumieniu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dodanie nowych symboli i haseł w rzeczowym wykazie akt wpływa na cały system klasyfikacji dokumentacji w jednostce, dlatego wymaga uzgodnienia z organem właściwym w nadzorze archiwalnym.
Wskazanie "z dyrektorem właściwego archiwum państwowego" odpowiada roli archiwum państwowego jako podmiotu uzgadniającego takie zmiany, a pozostałe osoby nie mają tej właściwości.

Pełne wyjaśnienie:

Rzeczowy wykaz akt (RWA) porządkuje dokumentację według klas i symboli oraz przypisanych haseł. Zmiana polegająca na dodaniu nowych symboli i haseł klasyfikacyjnych nie jest wyłącznie korektą techniczną, lecz ingeruje w sposób, w jaki jednostka rejestruje i grupuje sprawy. Może wpływać na jednolitość prowadzenia akt w wielu komórkach oraz na późniejsze przekazywanie i brakowanie dokumentacji.

Dlatego właściwe jest uzgodnienie takich zmian z dyrektorem właściwego archiwum państwowego, czyli z podmiotem pełniącym funkcję nadzoru/metodycznego odniesienia dla archiwów zakładowych. Taka ścieżka ogranicza ryzyko wprowadzenia niezgodnych lub niespójnych rozwiązań klasyfikacyjnych.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "z pracownikiem archiwum zakładowego" – archiwista zakładowy może przygotować projekt zmian i uzasadnienie, ale co do zasady nie zastępuje to formalnego uzgodnienia z właściwym podmiotem zewnętrznym.
  • "z przedstawicielem jednostki nadzorującej instytucję" – nadzór służbowy/organizacyjny nad instytucją nie jest tym samym co nadzór i metodyka archiwalna; takie uzgodnienie nie gwarantuje zgodności z zasadami klasyfikacji stosowanymi w archiwistyce.
  • "z kierownikiem komórki organizacyjnej, proponującej zmiany" – kierownik komórki zna potrzeby merytoryczne swojej części organizacji, ale nie jest organem właściwym do uzgadniania zmian, które mają skutek dla całego systemu klasyfikacji.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się "dodanie nowych symboli/ haseł", traktuj to jako zmianę systemową. Wtedy szukaj odpowiedzi odnoszącej się do właściwego archiwum państwowego, a nie wyłącznie do decyzji wewnątrz jednostki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Rzeczowy wykaz akt to uporządkowany spis klas i haseł, według których grupuje się sprawy i dokumenty w jednostce. Pomaga nadawać znaki spraw, utrzymać jednolitą klasyfikację w komórkach organizacyjnych oraz ułatwia późniejsze archiwizowanie i selekcję dokumentacji.
Zmianą systemową jest zwykle dodanie nowych symboli i haseł, przebudowa klas lub zmiana struktury klasyfikacji. Taka modyfikacja wpływa na wiele komórek i sposób prowadzenia spraw w całej jednostce, więc nie jest tylko "porządkowaniem" istniejących zapisów.
Nowe symbole i hasła zmieniają sposób klasyfikowania dokumentacji, co może rzutować na jednolitość prowadzenia akt i późniejsze czynności archiwalne. Uzgodnienie z archiwum państwowym ogranicza ryzyko błędów metodycznych i zapewnia spójność rozwiązań z praktyką nadzoru archiwalnego.
Archiwista zakładowy zwykle przygotowuje projekt zmian, opisuje potrzeby i skutki oraz koordynuje konsultacje wewnętrzne. To jednak nie oznacza, że zawsze może samodzielnie zatwierdzić dodawanie nowych symboli i haseł; w takich sytuacjach liczy się właściwa ścieżka uzgodnienia.
Kierownik komórki najlepiej zna rodzaje spraw realizowanych w danym obszarze i może wskazać, czego brakuje w klasyfikacji. Jego rola jest merytoryczna (zapotrzebowanie, opis procesów), ale nie zastępuje uzgodnień wymaganych dla zmian obejmujących system klasyfikacji jednostki.
Nie zawsze. Nadzór organizacyjny (np. służbowy) nie jest tym samym co nadzór archiwalny i metodyka postępowania z dokumentacją. W pytaniach egzaminacyjnych trzeba odróżniać kwestie zarządcze od zasad klasyfikacji dokumentacji i właściwości archiwum państwowego.
Błędne symbole lub hasła mogą powodować niespójne znaki spraw, trudności w odszukiwaniu dokumentów, mieszanie różnych rodzajów spraw w jednej klasie i problemy przy porządkowaniu akt. W skrajnych przypadkach utrudnia to późniejsze przekazywanie materiałów archiwalnych lub brakowanie dokumentacji.
Najczęstsze błędy to wybieranie "najbliższej" osoby (archiwista zakładowy lub kierownik komórki), bo brzmi praktycznie, oraz mylenie kompetencji wewnętrznych z uzgodnieniami zewnętrznymi. Warto zwracać uwagę na słowa "dodanie nowych symboli/ haseł", bo sugerują formalniejszą ścieżkę.
Najczęściej wtedy, gdy jednostka otrzymuje nowe zadania, zmienia strukturę organizacyjną, wdraża nowe usługi lub procesy, albo pojawiają się nowe rodzaje spraw (np. wynikające z projektów, programów lub zmian organizacyjnych). Wtedy dotychczasowe hasła nie pokrywają realnej dokumentacji.
Ćwicz rozpoznawanie pojęć: RWA/JRWA, symbol, hasło, klasyfikacja i kwalifikacja archiwalna. Ucz się, kto przygotowuje projekt zmian, a kto je uzgadnia, i jak odróżnić decyzje wewnątrz jednostki od roli archiwum państwowego. Pomagają też krótkie scenariusze "kto jest właściwy w danej sytuacji".
info

Około 48% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Materiały:

  • Instrukcje kancelaryjne i materiały szkoleniowe dotyczące klasyfikacji i kwalifikacji archiwalnej
  • Podręczniki z archiwistyki zakładowej (RWA, JRWA, kategorie archiwalne, procedury zmian)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji EKA.2 dotyczące organizacji i prowadzenia archiwum

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego