W przedstawionej sytuacji asystent obserwuje u 20-letniego mężczyzny: przygnębienie, brak ochoty na aktywność oraz unikanie spotkań z przyjaciółmi. Taki zestaw objawów jest typowy dla depresji, ponieważ obejmuje obniżenie nastroju i spadek zainteresowań (często określany jako utrata odczuwania przyjemności), a także wycofanie społeczne.
Dlaczego "depresja" jest poprawna?
Depresja może ujawniać się m.in. jako utrzymujący się smutek, zniechęcenie, brak energii, rezygnacja z aktywności i kontaktów społecznych. Po poważnym wypadku i zmianie sprawności ryzyko obniżenia nastroju i problemów adaptacyjnych wzrasta, dlatego rola asystenta w zauważeniu takich sygnałów jest bardzo istotna.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- Demencja – to przede wszystkim zaburzenia funkcji poznawczych (np. pamięci, orientacji, planowania), które stopniowo utrudniają codzienne funkcjonowanie. Samo przygnębienie i izolowanie się nie stanowi typowego opisu demencji.
- Dewiacja – jest pojęciem odnoszącym się do odchyleń od norm (społecznych lub rozwojowych) i nie opisuje jednostki chorobowej polegającej na obniżeniu nastroju po urazie.
- Deprywacja – oznacza brak lub ograniczenie zaspokojenia potrzeb (np. emocjonalnych, społecznych, sensorycznych). Może współwystępować jako czynnik pogarszający samopoczucie, ale nie jest nazwą zaburzenia nastroju, o które pyta zadanie.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w opisie pojawia się triada: smutek/obniżony nastrój + rezygnacja z aktywności + unikanie ludzi, najpierw rozważ zaburzenia nastroju (depresję), a nie pojęcia dotyczące poznania (demencja) czy warunków środowiskowych (deprywacja).