KWALIFIKACJA HGT2 - CZERWIEC 2009

PYTANIE NR 32.
Całkowity koszt wytworzenia jednej porcji zupy wynosi 2 zł. Jaka będzie cena zupy po naliczeniu 100% marży?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Marża 100% oznacza doliczenie do kosztu wytworzenia kwoty równej temu kosztowi (podwojenie). Liczymy: 2 zł × (1 + 1,00) = 2 zł × 2 = 4 zł. Odpowiedzi 3 zł, 5 zł i 6 zł wynikają z błędnego rozumienia procentów lub nieprawidłowego dodawania narzutu.

Pełne wyjaśnienie:

Marża w tym typie zadań jest rozumiana jako narzut procentowy doliczany do kosztu wytworzenia, aby uzyskać cenę sprzedaży. Gdy marża wynosi 100%, oznacza to, że narzut jest równy 100% kosztu, czyli dokładnie tyle samo, co koszt.

Krok 1: zamiana procentów na zapis dziesiętny
100% = 1,00

Krok 2: zastosowanie wzoru
Cena sprzedaży = Koszt × (1 + marża)
Cena = 2 zł × (1 + 1,00) = 2 zł × 2 = 4 zł

Można też policzyć "na kwoty":
narzut = 2 zł × 100% = 2 zł, więc cena = 2 zł + 2 zł = 4 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 3 zł – sugeruje doliczenie tylko części kosztu (np. 50%) albo intuicyjne "trochę więcej", bez prawidłowego przeliczenia 100%.
  • 5 zł – odpowiadałoby innemu poziomowi marży (np. 150%) lub błędnemu zaokrąglaniu; nie wynika z 100% narzutu od 2 zł.
  • 6 zł – oznaczałoby potrojenie kosztu (marża 200%), czyli inny procent niż w treści zadania.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz 100% marży liczonej od kosztu, możesz zapamiętać skrót: "100% = razy 2". To szybki sposób kontroli wyniku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Marża to procentowy narzut doliczany do kosztu wytworzenia potrawy, aby ustalić cenę sprzedaży. Ma pokryć koszty stałe lokalu (np. energia, praca, czynsz) i zapewnić zysk. W zadaniach szkolnych najczęściej liczy się ją jako % od kosztu.
Przy marży 100% liczysz: cena = koszt × (1 + 1,00), czyli koszt × 2. To oznacza podwojenie kosztu. Dla kosztu 2 zł cena wynosi 4 zł. Możesz też policzyć narzut: 2 zł × 100% = 2 zł i dodać do kosztu.
Bo 100% kosztu to dokładnie tyle samo co koszt. Jeśli koszt to 2 zł, to 100% z 2 zł to 2 zł. Cena sprzedaży to koszt + narzut, więc 2 zł + 2 zł = 4 zł. W ujęciu wzoru: koszt × (1 + 1) = koszt × 2.
Typowe błędy to: traktowanie 100% jako liczby 100 (zamiast 1,00), mylenie marży z VAT, dodawanie "+100" zamiast obliczenia 100% od kosztu, albo wybór intuicyjnego wyniku bez rachunku. Pomaga zapis wzoru i szybka kontrola "100% = razy 2".
W praktyce terminy bywają mieszane, ale w wielu zadaniach egzaminacyjnych "marża" jest używana jako procent doliczany do kosztu. Dlatego warto sprawdzać, czy polecenie mówi o doliczeniu do kosztu (wtedy liczysz koszt × (1 + procent)). Jeśli są wątpliwości, analizuj przykład z treści.
Nie zawsze. VAT zależy od tego, czy pytanie dotyczy ceny netto czy brutto. Jeśli w treści nie ma informacji o VAT, zwykle liczy się samą kalkulację ceny na podstawie kosztu i marży. Gdy VAT jest podany, wtedy wykonuje się dodatkowy krok po ustaleniu ceny netto.
Pomaga zamiana procentów na ułamki: 50% = 0,5; 100% = 1,0; 200% = 2,0. Następnie użyj wzoru cena = koszt × (1 + marża). Dla 100% zapamiętaj skrót: "razy 2". Zawsze zrób krótką kontrolę, czy wynik ma sens (większy od kosztu).
Dla 50% marży liczysz: cena = 2 zł × (1 + 0,50) = 2 zł × 1,5 = 3 zł. To dobry przykład, bo pokazuje różnicę między 50% (3 zł) a 100% (4 zł). Takie porównania pomagają uniknąć pomyłek na egzaminie.
Wysoką marżę często stosuje się tam, gdzie koszt surowca jest niski, a sprzedaż wymaga obsługi i utrzymania lokalu (np. napoje). Niższa marża bywa przy daniach z droższymi składnikami lub gdy lokal konkuruje ceną. Na egzaminie ważna jest sama metoda liczenia.
Zrób test sensowności: cena po doliczeniu marży musi być większa od kosztu (jeśli marża dodatnia). Dla 100% powinna być dokładnie podwójna. Jeśli koszt to 2 zł, wynik 3 zł oznacza 50%, a 6 zł oznacza 200%. Taka kontrola chroni przed błędami rachunkowymi.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 78% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Marża 100% oznacza doliczenie do kosztu wytworzenia kwoty równej temu kosztowi (podwojenie)."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Marża" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Mar%C5%BCa (dostęp: 2026-02-18)
  • Wikipedia (PL): "Procent" — https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-02-18)

Materiały:

  • Notatki z kalkulacji gastronomicznej: koszt surowców, narzut/marża, cena sprzedaży
  • Zestawy zadań z procentów (marża, rabat, podwyżka) na poziomie podstawowym
  • Arkusze kalkulacyjne do kalkulacji receptur i cen (ćwiczenia praktyczne)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego