KWALIFIKACJA SPC3 - STYCZEŃ 2023

PYTANIE NR 35.
Chorobę ziemniaczaną pieczywa pszennego, której objawami są ciągliwy i upłynniony miękisz oraz nieprzyjemny smak i zapach, wywołują
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Choroba ziemniaczana pieczywa to wada o typowych objawach: ciągliwy, "mazisty" i upłynniony miękisz oraz nieprzyjemny zapach i smak. Takie zmiany są charakterystyczne dla psucia wywołanego przez bakterie, a nie przez drożdże, pleśnie czy roztocze.
Dlatego poprawna jest odpowiedź: bakterie.

Pełne wyjaśnienie:

Opisane w zadaniu objawy (ciągliwy i upłynniony miękisz, nieprzyjemny smak i zapach) wskazują na tzw. chorobę ziemniaczaną pieczywa. Jest to przykład psucia mikrobiologicznego, w którym dominującą rolę odgrywają bakterie. W praktyce technologii pieczywa takie zjawisko łączy się z rozwojem bakterii przetrwalnikujących (często podaje się bakterie z rodzaju Bacillus), które mogą przetrwać niekorzystne warunki i w sprzyjającej sytuacji rozwijać się w gotowym wyrobie.

Dlaczego "bakterie" pasują do opisu? W chorobie ziemniaczanej pojawia się charakterystyczna zmiana konsystencji miękiszu: staje się lepki, ciągliwy, a z czasem ulega częściowemu upłynnieniu. Równolegle powstają związki powodujące niepożądany zapach i smak. To zestaw cech bardziej typowy dla intensywnych przemian bakteryjnych niż dla innych grup organizmów.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "Pleśnie" najczęściej kojarzą się z nalotem na powierzchni, punktowymi wykwitami i zmianami wyglądu skórki. Mogą dawać zapach stęchły, ale sam opis "ciągliwy i upłynniony miękisz" jest tu mniej charakterystyczny.
  • "Drożdże" są typowo kojarzone z fermentacją ciasta (wytwarzanie gazu i spulchnianie), a nie z ciągliwością i rozkładem miękiszu po wypieku. Wady drożdżowe mają zwykle inny profil objawów.
  • "Roztocze" to szkodniki magazynowe; ich obecność wiąże się raczej z zanieczyszczeniem surowców, alergizacją i degradacją jakości, ale nie opisuje się jej standardowo jako przyczyny ciągliwego, "mazistego" miękiszu.

W kontekście produkcji (również w branży cukierniczej, gdzie często pracuje się z surowcami zbożowymi) ważna jest profilaktyka: higiena stanowisk, ograniczanie wtórnego skażenia, właściwe chłodzenie po wypieku oraz odpowiednie warunki przechowywania. Na egzaminie kluczowe jest skojarzenie objawów (ciągliwość i upłynnienie miękiszu) z przyczyną bakteryjną.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wada pieczywa związana z psuciem mikrobiologicznym, w której miękisz staje się lepki, ciągliwy i może ulegać upłynnieniu, a wyrób zyskuje nieprzyjemny smak oraz zapach. W praktyce technologii żywności wiąże się ją przede wszystkim z rozwojem bakterii.
Najczęściej opisuje się ciągliwy, mazisty miękisz, który z czasem może się upłynniać, oraz wyraźnie nieprzyjemny zapach i smak. To objawy odróżniające tę wadę od np. pleśnienia, które zwykle daje widoczny nalot na powierzchni.
Zestaw objawów: lepkość, ciągliwość i częściowe upłynnienie miękiszu oraz nieprzyjemny zapach/smak jest charakterystyczny dla psucia o podłożu bakteryjnym. Drożdże odpowiadają głównie za fermentację ciasta, a pleśnie częściej tworzą nalot na powierzchni wyrobu.
Pleśnie psują pieczywo, ale typowo widać wtedy wykwity lub nalot na skórce i powierzchni miękiszu. Mogą też powodować stęchły zapach. Jednak opis "ciągliwy i upłynniony miękisz" jest znacznie bardziej kojarzony z psuciem bakteryjnym niż z pleśnieniem.
Czerstwienie polega głównie na utracie świeżości: miękisz staje się suchszy i twardszy, ale nie jest lepki ani ciągliwy. W chorobie ziemniaczanej pojawia się mazistość, ciągliwość, czasem upłynnienie oraz nieprzyjemny zapach i smak, czyli typowe cechy psucia.
Zwykle po pewnym czasie od wypieku, gdy pieczywo jest przechowywane i pojawiają się warunki sprzyjające rozwojowi drobnoustrojów. W praktyce istotne są: higiena, ograniczanie skażenia oraz właściwe warunki chłodzenia i składowania, które zmniejszają ryzyko psucia.
Częsty błąd to kierowanie się tylko hasłem "nieprzyjemny zapach" i automatyczne wskazanie pleśni, bo są najbardziej znane z życia codziennego. Warto czytać cały opis: "ciągliwy i upłynniony miękisz" to kluczowa wskazówka sugerująca podłoże bakteryjne.
Drożdże w technologii pieczywa kojarzą się głównie z procesem fermentacji ciasta i spulchnianiem. Mogą uczestniczyć w niektórych wadach, ale opis ciągliwego, upłynnionego miękiszu z przykrym zapachem nie jest typowym obrazem "wady drożdżowej" w gotowym pieczywie.
Dobra higiena ogranicza obecność drobnoustrojów w środowisku produkcyjnym i zmniejsza ryzyko wtórnego skażenia. W praktyce znaczenie mają: czystość sprzętu i powierzchni, właściwe postępowanie z surowcami oraz kontrola warunków przechowywania, bo psucie jest zjawiskiem mikrobiologicznym.
Ucz się "objaw → przyczyna": wypisz najczęstsze wady (np. pleśnienie, psucie bakteryjne, czerstwienie) i przypisz im typowe cechy. Na testach zwracaj uwagę na słowa-klucze (np. "ciągliwy miękisz"). To pomaga szybko odróżnić bakterie od pleśni czy drożdży.
info

Statystycznie 58% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Specjaliści zwracają uwagę: "Choroba ziemniaczana pieczywa to wada o typowych objawach: ciągliwy, "mazisty" i upłynniony miękisz oraz nieprzyjemny zapach i smak."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Choroba ziemniaczana (pieczywo)" – https://pl.wikipedia.org/wiki/Choroba_ziemniaczana (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii piekarstwa oraz mikrobiologii żywności (działy: wady pieczywa)
  • Materiały dydaktyczne szkół branżowych dotyczące wad i chorób pieczywa
  • Instrukcje GHP/GMP dla zakładów piekarniczo-cukierniczych (część: higiena i zapobieganie zakażeniom)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego