W układach elektropneumatycznych ważne jest rozróżnienie zaworu monostabilnego (wraca sprężyną do położenia spoczynkowego) od zaworu bistabilnego (z pamięcią). Zawór rozdzielający 5/2 bistabilny ma dwie cewki (typowo oznaczane 12 i 14). Krótki impuls na jedną z cewek przełącza suwak zaworu, a mechanizm zatrzaskujący utrzymuje to położenie nawet po zaniku napięcia.
Dlatego po ponownym doprowadzeniu sprężonego powietrza, mimo braku zasilania elektrycznego, powietrze popłynie zgodnie z ostatnio zapamiętanym położeniem zaworu. Jeżeli w tej pozycji zasilanie 1 jest połączone z wyjściem prowadzącym do komory powodującej wysuw, tłok wysunie się samoczynnie od strony pneumatycznej.
- Odpowiedź poprawna wskazuje, że w ostatnim uruchomieniu końcowy impuls ustawiający zawór był taki, że po podaniu powietrza układ realizuje wysuw. To jest typowa przyczyna ruchu "bez napięcia" w zaworach bistabilnych.
- Błędne podłączenie 5 i 1 (odpowietrzenie vs zasilanie) zwykle powodowałoby nieprawidłową pracę, spadek ciśnienia, ciągłe upusty lub brak poprawnego sterowania, a nie przewidywalny wysuw wynikający z pamięci położenia.
- Zamiana 2 i 4 zmieniłaby, która komora siłownika jest zasilana przy danym położeniu zaworu, ale nie tłumaczy sama w sobie faktu ruchu po podaniu powietrza bez napięcia; kluczowy jest stan zapamiętany zaworu.
- Odwrócona kolejność impulsów (najpierw 14, potem 12) oznaczałaby, że zawór został w pozycji przeciwnej do wysuwu, więc po podaniu powietrza spodziewany byłby ruch w przeciwnym kierunku lub brak wysuwu.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w zadaniu pada "bistabilny" lub widać dwie cewki, zawsze rozważ mechanizm ostatniego impulsu i brak powrotu do położenia neutralnego po zaniku napięcia.
